Getypte brief op officieel briefpapier (mogelijk doorslag of kopie gezien de tekst op de achterzijde). 28 oktober 1941. Een onbekende instantie (mogelijk een handels- of belastingbureau), getekend door "De Directeur". HG.

de Fa. Smits & Zwaan,
Vischhandel,
STAVOREN.

48A/49/2 M. 28 October 1941.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 22 October jl. bericht ik
U, dat de ten onrechte in rekening gebrachte omzetbelasting over de
maand October 1941 ten bedrage van ƒ 1,01 op een der eerstvolgende
afrekeningen zal worden gecrediteerd.

[Handgeschreven aantekening:] I en V Vischmarkt

De Directeur,

[Handtekening: H. Willems] * Inhoud: De brief is een officiële bevestiging van een correctie op een belastingafdracht. De firma Smits & Zwaan uit Stavoren had blijkbaar geklaagd (brief van 22 oktober) over een onterecht in rekening gebrachte omzetbelasting van 1 gulden en 1 cent over de maand oktober 1941. De afzender erkent de fout en belooft het bedrag te verrekenen (crediteren) bij een toekomstige afrekening.
* Vorm: De brief is zakelijk en kort van stof, kenmerkend voor ambtelijke of zakelijke correspondentie uit die tijd. Het bedrag (ƒ 1,01) lijkt naar huidige maatstaven triviaal, maar in 1941 werd elke cent nauwkeurig geadministreerd.
* Handgeschreven elementen: De aantekening in het midden lijkt "I en V Vischmarkt" te zijn, wat mogelijk staat voor "In- en Verkoop Vischmarkt", waarschijnlijk een interne instructie voor de archivering of verdere verwerking. De handtekening is zwierig en dominant aanwezig onder de getypte functietitel "De Directeur". * Historische periode: De brief dateert van oktober 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De handel, en zeker de voedselvoorziening zoals de vissector, stond in deze periode onder streng toezicht van de bezetter en speciaal daarvoor opgerichte organisaties (zoals de verschillende 'Bedrijfschappen').
* Locatie: Stavoren was (en is) een belangrijke vissersplaats aan het IJsselmeer. De firma Smits & Zwaan was een lokale visvissers- of vishandelsonderneming.
* Economie: De "omzetbelasting" was een belangrijke inkomstenbron voor de overheid. Het feit dat er over een bedrag van één gulden gecorrespondeerd wordt, getuigt van de bureaucratische precisie en de schaarste van middelen in oorlogstijd. De referentie "HG." rechtsboven en het dossiernummer wijzen op een strak georganiseerde administratie. H. Willems