Concept-brief (handgeschreven). 16 november 1942. Onbekend (geparafeerd onderaan, mogelijk een beheerder van de Centrale Markt). Concept.
A’dam, 16. 11. ’42

Aan
(naam : uitgesloten grossier, wiens pakhuis gedurende dien tijd aan anderen wordt verhuurd).

Hiermede bericht ik U, dat U gedurende de periode, dat U [in de marge: geen gebruik kunt maken van het door U gehuurde pakhuis op de Centrale Markt] in verband met Uw uitsluiting van de Centrale Markt wegens overtreding der prijsvoorschriften, vermindering van de door U voor Uw pakhuis verschuldigde huur zal worden verleend, indien, gedurende de periode van Uwer uitsluiting, het pakhuis aan een andere gegadigde in gebruik wordt gegeven voor den opslag van goederen.

De door deze te betalen vergoeding zal U ten goede komen, doordat dit bedrag van de door U verschuldigde huurpenningen zal worden afgetrokken. [Indien U zich mede kunt vereenigen, dat gedurende Uw afwezigheid verhuur van Uw pakhuis aan derden plaats vindt, gelieve U mij dit schriftelijk te berichten.]

Zoodra de termijn Uwer uitsluiting is verstreken, is het pakhuis weder te Uwer beschikking. Indien gedurende deze periode de huur mocht eindigen, wordt U de gelegenheid gegeven opnieuw een huurcontract voor hetzelfde pakhuis aan te gaan.

D.W. Het document is een ambtelijk of zakelijk concept geschreven in een duidelijk leesbaar cursief handschrift. Kenmerkend voor een concept zijn de doorhalingen en toevoegingen in de kantlijn.

De kern van de brief is een financiële regeling: een handelaar die gestraft is met een verbod op de Centrale Markt hoeft minder huur te betalen voor zijn pakhuis, mits de ruimte in de tussentijd door de marktmeester of beheerder aan een ander kan worden onderverhuurd. De opbrengst van die onderhuur wordt dan in mindering gebracht op de eigenlijke huursom. Opvallend is de clausule tussen vierkante haken, waarin de geadresseerde om schriftelijke instemming wordt gevraagd voor deze tijdelijke ingebruikname door derden. De datum (november 1942) en de aanleiding ("overtreding der prijsvoorschriften") plaatsen dit document midden in de economische ordening van bezet Nederland. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stelde de bezetter, via de Directie van de Prijzen, strikte prijsvoorschriften vast om inflatie en zwarte handel tegen te gaan. Handelaren die zich hier niet aan hielden, riskeerden zware sancties, waaronder uitsluiting van de markt.

De Centrale Markt in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat) was een cruciaal knooppunt voor de voedselvoorziening. Dit document illustreert de administratieve afhandeling van dergelijke uitsluitingen: hoewel een handelaar gestraft was, bleven de civielrechtelijke aspecten (zoals huurcontracten voor pakhuizen) doorlopen, waarbij men zocht naar praktische oplossingen om schaarse opslagruimte tijdens de schaarstejaren nuttig te blijven gebruiken.