Dienstbrief (oproep) 6 mei 1943 [Briefhoofd]
Marktwezen Amsterdam
Jan van Galenstraat 14 (West) Telefoon 85151

[Rechtsboven]
Verzoeke bij beantwoording datum en nummer van dezen brief te vermelden
SV

[Linksboven]
No.: 37/50/5 M.
Bijlagen:
Datum:
Onderwerp:

[Handgeschreven aantekening links]
wil groenteboer
worden. Heeft geen
enkele erkenning.
Heeft vele klanten
Rijks-duitschers.
Moet eerst
de noodige
erkenningen zien
te krijgen.

[Inhoud brief]
Amsterdam, 6 Mei 1943.

Den Heer L. Hart
Molensteeg 13
Amsterdam-Centrum.
wijk 1

Hiermede verzoek ik U Zaterdag 8 Mei a.s. tusschen 9.00 en 12.00 uur te mijnen kantore Jan van Galenstraat 14 te willen komen.

De Directeur,
[Handtekening]

[Linksonder]
Model A.Z. 8a
Stadsdrukkerij Amsterdam
2235-2-43-1500-865 Deze korte, zakelijke brief is een officiële oproep van het Amsterdamse Marktwezen aan de heer L. Hart. De toon is dwingend en bureaucratisch, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd.

De handgeschreven notitie in de marge is historisch gezien het meest interessant. Hieruit blijkt de aanleiding voor de oproep: L. Hart wil een groentewinkel beginnen ("groenteboer worden"), maar beschikt niet over de benodigde papieren of vergunningen ("geen enkele erkenning"). Opvallend is de opmerking dat hij veel klanten heeft die "Rijks-duitschers" zijn (Duitsers die in Nederland woonden). Dit detail kan erop wijzen dat hij hoopte op coulance vanwege zijn cliëntèle, of dat de ambtenaar dit als een relevant gegeven noteerde voor de beoordeling van zijn aanvraag. Het Marktwezen stelt echter vast dat hij eerst de formele trajecten moet doorlopen. De brief dateert van mei 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de schaarste aan goederen groot en de distributie streng gereguleerd. Om een zaak in levensmiddelen te drijven, was strikte goedkeuring van overheidswege nodig.

Het Marktwezen, gevestigd bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat, hield toezicht op de handel en distributie in de stad. De vermelding van "Rijks-duitschers" is tekenend voor de tijd; zij genoten vaak een bevoorrechte positie wat betreft toewijzing van goederen. Voor een ondernemer kon het bedienen van deze groep een manier zijn om in een lastig economisch klimaat toch bestaansrecht te claimen, hoewel de bureaucratie van het Marktwezen hier blijkbaar niet direct voor boog. De geadresseerde woonde in de Molensteeg, in het hart van de oude binnenstad (tegenwoordig onderdeel van de Wallen). L. Hart M. Marktwezen