30 juni 1943 Onbekende ambtenaar/directeur (vermoedelijk van de Centrale Markthallen). extra

S/HB.

37/71/1 M.

30 Juni 1943.

Gebruik grasveld
Centrale Markt als voetbal-
terrein.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Hiermede heb ik de eer U het volgende te berichten.

De Burgemeester heeft eenigen tijd geleden het personeel van de Hulpbrandweer, gevestigd loods Q Centrale Markt toestemming verleend om het grasveld voor de hal als sportterrein te gebruiken. Het is mij niet bekend, welke voorwaarden door den Burgemeester hieraan zijn verbonden. Bedoeld personeel meent echter van de verkregen toestemming aldus gebruik te mogen maken dat zij andere groepen van op de Centrale Markt werkzame personen of winkeliers het terrein ter beschikking heeft gesteld als voetbalterrein. Zelfs heeft zich een competitie gevormd (zie ingesloten wedstrijd-programma).

Daar het hier personen betreft, die met het markthebdrijf te maken hebben, heb ik voorloopig geen bezwaar gemaakt deze 's avonds of wanneer de wedstrijden plaats vinden tot de Centrale Markt toe te laten, hoewel deze na 6.00 uur niet voor koopers toegankelijk is. De spelers worden in den regel vergezeld van enkele naaste familieleden, welken tot nog toe toegang zijn verleend op voorwaarde, dat zij zich niet buiten het grasveld mogen begeven. Een en ander heeft tot nog toe een ordelijk verloop gehad.

/ 19 Juni jl. Het is mij echter gebleken, dat op Zaterdagavond / door het brandweerpersoneel, zonder eenig overleg met mijn dienst, de sportclub "Animo", waarvan de leden niets met de Centrale Markt te maken hebben, tot een wedstrijd was uitgenodigd, welke wedstrijd echter door toevallige omstandigheden niet heeft kunnen doorgaan.

Op den bedoelden avond werd evenwel markt gehouden, zoodat tegen toelating van derden tot het terrein der Centrale Markt zeker ernstig bezwaar zou moeten zijn gemaakt.

Het is mijns inziens voor de goede orde niet gewenscht, dat feitelijk door het personeel van de Brandweer zou worden uitgemaakt welke personen en op welke tijdstippen deze toegang tot de Centrale Markt zouden hebben. In deze brief beklaagt een functionaris van de Centrale Markt zich bij de Wethouder voor de Levensmiddelen over de eigenmachtige houding van de Hulpbrandweer. De kern van het conflict is als volgt:

1. Toestemming vs. Uitbreiding: De burgemeester gaf de brandweer (gehuisvest in Loods Q) toestemming om een grasveld als sportveld te gebruiken. De brandweer heeft dit echter geïnterpreteerd als een recht om zelfstandig sportevenementen te organiseren voor derden (winkeliers en zelfs externe sportclubs).
2. Beveiliging en Toegang: De Centrale Markt is na 18:00 uur gesloten voor publiek. De schrijver maakt zich zorgen over de "goede orde". Het feit dat de brandweer zonder overleg de externe sportclub "Animo" uitnodigde, wordt als een grensgeval gezien, zeker omdat er op dat moment ook marktactiviteiten plaatsvonden.

3. Bevoegdheid: De schrijver herinnert de wethouder eraan dat de brandweer niet de autoriteit heeft om te bepalen wie er buiten de officiële uren toegang krijgt tot het marktterrein. Dit document stamt uit juni 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De context van de Tweede Wereldoorlog is cruciaal voor het begrip van dit schrijven:

4. De Centrale Markt: De Centrale Markthallen in Amsterdam (Jan van Galenstraat) waren van vitaal belang voor de voedselvoorziening in een tijd van schaarste en rantsoenering. Toegangscontrole was hierom extreem strikt.

5. Hulpbrandweer: Vanwege de constante dreiging van geallieerde bombardementen en branden was de (hulp)brandweer sterk uitgebreid en vaak gelegerd op strategische locaties zoals markten en fabrieken.
6. Bestuur: De burgemeester waar naar verwezen wordt is hoogstwaarschijnlijk Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld. De brief illustreert de bureaucratische spanningen en de handhaving van discipline op strategische locaties in oorlogstijd. Zelfs kleine zaken zoals een voetbalwedstrijd werden gezien door de lens van veiligheid en orde.