Archiefdocument
Origineel
Juli 1943 (met vergelijking naar juli 1942). Dienst 1943.
STAAT VAN ONTVANGEN MARKTGELDEN OVER DE MAAND JULI 1943.
| Aanduiding der markt | Juli 1942 | Juli 1943 | Vorige maanden | Totaal |
|---|---|---|---|---|
| 1. Dagmarkt Waterlooplein | -.- | -.- | -.- | -.- |
| 2. Dagmarkt (Hulpmarkt( | 380,85 | -.- | 1.064,40 | 1.064,40 |
| 3. Dagmarkt Zwanenburgwal | -.- | -.- | -.- | -.- |
| 4. Dagmarkt Albert Cuypstraat | 2.164,55 | 2.363,75 | 10.058,10 | 12.421,85 |
| 5. Dagmarkt Dapperstraat | 534,90 | 824,75 | 1.551,20 | 2.375,95 |
| 6. Dagmarkt Nieuwmarkt | 596.- | 1.270,65 | 5.125,20 | 6.395,85 |
| 7. Dagmarkt Ten Katestraat | 1.354,15 | 1.596,15 | 6.068.- | 7.664,15 |
| 8. Dagmarkt Lindengracht | 1.366,05 | 1.708,55 | 5.591,55 | 7.300,10 |
| 9. Dagmarkt Gaaspstraat | 624.- | 85,80 | 2.353,40 | 2.439,20 |
| 10. Dagmarkt Joubertstraat | 284,70 | 31,20 | 917.- | 948,20 |
| 11. Dagmarkt Stadionplein | 43,20 | 180.- | 256,40 | 436,40 |
| 12. Dagmarkt Beethovenstraat | 20,40 | 70,40 | 128,60 | 199.- |
| 13. Dagmarkt Minervaplein | 39,60 | -.- | 237.- | 237.- |
| 7.408,40 | 8.131,25 | 33.350,85 | 41.482,10 | |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 14. Weekmarkt Amstelveld | 53,85 | 63.- | 350,55 | 413,55 |
| 15. Weekmarkt Sumatrastraat | 14,40 | 9,30 | 54,15 | 63,45 |
| 16. Weekmarkt Westerstraat | 55,35 | 50,40 | 308,10 | 358,50 |
| 17. Weekmarkt Noordermarkt | 37,20 | 73,65 | 309,30 | 382,95 |
| 18. Weekmarkt Uilenburg | -.- | -.- | -.- | -.- |
| 19. Weekmarkt Jan Evertsenstr. | 101,25 | 358,70 | 914,80 | 1.273,50 |
| 20. Weekmarkt Mosplein | 61,35 | 84,75 | 458,55 | 543,30 |
| 323,40 | 639,80 | 2.395,45 | 3.035,25 | |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 21. Boom- en Bloemenmarkt | 142,30 | 417,45 | 939,82 | 1.357,27 |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 22. Brandstoffenmarkt | 1.176,25 | 1.909,94 | 13.573,59 | 15.483,53 |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 23. Auto markt | -.- | -.- | -.- | -.- |
| 24. Standplaatsvergunningen | 1.174,67 | 783,83 | 4.352,37 | 5.136,20 |
| + kramengeld | 334,36 | 278,18 | 1.656,03 | 1.934,21 |
| 1.509,03 | 1.062,01 | 6.008,40 | 7.070,41 | |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 25. Ventgelden | 467,80 | 268.- | 2.080,50 | 2.348,50 |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| 26. Diverse ontvangsten | 29,50 | 34,68 | 115,70 | 150,38 |
| =========== | =========== | =========== | =========== | |
| TOTAAL | 11.056,68 | 12.463,13 | 58.464,31 | 70.927,44 |
| =========== | =========== | =========== | =========== |
- Verschuivingen in inkomsten: Hoewel de totale inkomsten stijgen ten opzichte van juli 1942, zijn er per locatie grote verschillen. De Albert Cuypstraat en de Nieuwmarkt laten een aanzienlijke stijging zien, wat kan duiden op een centralisatie van de voedseldistributie of prijsstijgingen.
- Lege velden (-.-): De markten op het Waterlooplein en de Zwanenburgwal (traditioneel in het hart van de Joodse buurt) genereren in juli 1943 geen cent meer. Dit is een direct gevolg van de deportaties en het verbod voor Joden om aan het economisch verkeer deel te nemen.
- Hulpmarkt: Bij post 2 zien we "Dagmarkt (Hulpmarkt(". In 1942 was hier nog opbrengst (380,85), maar in juli 1943 is dit nihil. Dit betreft de zogeheten "Joodse markt" die door de bezetter was ingesteld om Joodse handelaren en kopers te isoleren; tegen juli 1943 was de Joodse bevolking van Amsterdam nagenoeg geheel gedeporteerd.
- Brandstoffenmarkt: Post 22 toont een opvallend hoog bedrag. Gezien de schaarste aan brandstof (kolen, hout) tijdens de oorlog was de handel hierin strikt gereguleerd en financieel omvangrijk. Het document dateert van juli 1943, een kritiek jaar in de Tweede Wereldoorlog. In Amsterdam was de "Jodenvervolging" in deze fase nagenoeg voltooid; de laatste grote razzia's vonden plaats in mei en juni 1943. Dit verklaart waarom de markten in de Joodse wijken (Waterlooplein, Uilenburg) volledig zijn stilgevallen.
Tegelijkertijd was er sprake van een groeiende schaarste en distributie via bonkaarten. De marktgelden geven een beeld van de formele economie die onder streng toezicht van de bezettingsautoriteiten en de gemeente stond. De stijging van de "Ventgelden" en "Diverse ontvangsten" kan wijzen op een veranderende manier van straathandel nu de reguliere marktkramen schaarser werden door gebrek aan goederen. De tabel fungeert als een administratieve getuige van de ontmanteling van de Joodse handel en de verstikkende grip van de oorlogseconomie op het dagelijks leven.