Handgeschreven memo of interne notitie 30 juni 1942 30/6 '42

Vraag Verwalter Habraken
(Buys)
Joodsche Raad
heeft gevraagd of hij nog
komkommers kon
leveren; deze thans
zeer ruim aan de
markt; zou in staat
zijn te leveren.

Antw. Er mag in
geen enkel opzicht
van regeling worden
afgeweken. Uitsluitend
nog te leveren aan de
kade F. (met veiling)!

—

Bij nader onderzoek bij fa Buys
gebleken dat niet de bedoeling
was dat Buys zou leveren
buiten de officieele aflevering Dit document is een verslag van een zakelijke correspondentie tijdens de Duitse bezetting in Nederland. Het betreft een verzoek van Verwalter Habraken, de door de nazi's aangestelde beheerder van de firma Buys (een groothandel in groenten), over de levering van overtollige komkommers aan de Joodsche Raad.

Kernpunten:
1. Vraag: Gezien het grote aanbod ("zeer ruim aan de markt"), vraagt de Verwalter of er buiten de normale kanalen om geleverd mag worden aan de Joodsche Raad.
2. Antwoord: De reactie is strikt: er mag absoluut niet worden afgeweken van de geldende regelingen. Leveringen moeten via de officiële weg geschieden ("aan de kade F. (met veiling)!"). Dit benadrukt de totale controle van de bezetter op de voedseldistributie en de handel, waarbij zelfs een overschot niet zomaar aan de Joodse gemeenschap gegund werd zonder tussenkomst van het veilingwezen.
3. Toevoeging: De onderste alinea is een latere verduidelijking of rectificatie, waarin wordt vastgesteld dat de firma Buys nooit de intentie heeft gehad om buiten de officiële kanalen om te leveren. Dit suggereert dat er mogelijk een verdenking van illegale handel of "grijs" leveren aan de Joodsche Raad bestond, die na onderzoek werd weerlegd. * Datum (30 juni 1942): Dit is een cruciaal moment in de bezettingstijd. Precies in deze periode (eind juni, begin juli 1942) begonnen de grootschalige voorbereidingen voor de deportaties van Joden vanuit Nederland. De Joodsche Raad was in die tijd verantwoordelijk voor de distributie van basisbehoeften onder de Joodse bevolking, maar stond onder extreem streng toezicht van de Duitsers.
* De Verwalter: De nazi-bezetter stelde bewindvoerders (Verwalters) aan om Joodse bedrijven over te nemen of te controleren (het proces van 'arisering'). A.J.M. Habraken was een bekende Verwalter die meerdere zaken beheerde.
* Voedseldistributie: Tijdens de oorlog werd de handel in landbouwproducten streng gereguleerd via veilingen om zwarte handel te voorkomen en om de voedselstroom richting Duitsland te garanderen. Het feit dat zelfs een surplus aan komkommers niet direct aan de Joodsche Raad mocht worden geleverd, illustreert de bureaucratische wurggreep en de systematische achterstelling van de Joodse bevolking.