Zakelijke brief op voorbedrukt briefpapier. 8 mei 1944. Werkgemeenschap „De Industrieele Inrichting” (voorheen Maatschappelijk Werk van het Leger des Heils), gevestigd aan Rapenburg 92-96, Amsterdam-C. [Bovenaan links, briefhoofd]
WERKGEMEENSCHAP
„DE INDUSTRIEELE INRICHTING”
(V.H. MAATSCH. WERK VAN HET LEGER DES HEILS)
HOOFDDIRECTEUR: JAN P. RAWIE
RAPENBURG 92-96 AMSTERDAM-C.
POSTGIRO 423193 TELEFOON 40870

[Bovenaan rechts, stempel en getypt adres]
Nº 46 8/72/1 M.1344 [handgeschreven: 11/5]
Centrale Dienst voor
Levensmiddelenvoorziening,
van Reigersbergenstraat 2,
AMSTERDAM.

[Middenstuk]
afd.: Visch-aanvoer. Amsterdam, 8 Mei 1944.

[Handgeschreven in paarse inkt met pijl naar links:] Is voor Marktwezen [paraaf]
[Handgeschreven in rode inkt rechts:] afw. [paraaf] 46 8/72/1

Mijne Heeren,

Ondergeteekende, Directeur der in het hoofd dezes ver-
melde Instelling, brengt beleefd onder Uw aandacht, dat, behalve een
13-tal verpleegden, momenteel ongeveer 55 arbeiders die bij de fa. de
Kroon voor de Weermacht werken, in zijn tehuis verzorgd worden.
Het is mede op verzoek van deze arbeiders, dat onderget.
zich tot U wendt met het verzoek of er wellicht door U een regeling
te treffen is, dat deze arbeiders af en toe van een maaltje visch
voorzien worden. Het is ten eenemale onmogelijk om voor al deze men-
schen bij de visch-handelaren bestellingen te plaatsen, daar zij in
zeer kleine porties deze visch onder hun afnemers distribueeren. Bo-
vendien kunnen ook deze arbeiders niet zelf in de rij staan, daar zij
van v.m. 6 uur tot n.m. 6 uur aan de arbeid zijn.
Hopende dat U iets voor deze menschen, die toch al zoo-
veel missen, daar zij ver van huis en haard zijn, iets kunt bereiken.
Verblijve met de meeste hoogachting, [handgeschreven handtekening: Rawie]
De Directeur, [handgeschreven: 46^A]

jb * Inhoud: De brief is een formeel verzoek van Jan P. Rawie om een uitzondering op de reguliere voedseldistributie. Hij vraagt om vis voor 55 arbeiders die in zijn instelling verblijven en voor de Duitse Weermacht werken bij de firma De Kroon. De argumentatie is tweeledig: reguliere vishandelaren hebben te weinig voorraad voor grote groepen, en de arbeiders werken zulke lange dagen (12 uur per dag) dat zij niet zelf in de rij kunnen staan voor hun rantsoen.
* Administratieve sporen: De brief bevat diverse aantekeningen van de ontvangende instantie. In paarse inkt is genoteerd dat de zaak naar "Marktwezen" moet. In rode inkt staat de afkorting "afw.", wat waarschijnlijk duidt op een afwijzing van het verzoek.
* Toon: De toon is uiterst beleefd en noodlijdend ("...voor deze menschen, die toch al zooveel missen..."), wat typerend is voor correspondentie met distributie-instanties tijdens de bezettingsjaren. * Tijdsbeeld: Mei 1944 was een periode van extreme schaarste in bezet Nederland. Voedsel was strikt gerantsoeneerd en de distributie werd door de Centrale Dienst voor Levensmiddelenvoorziening beheerd.
* De Instelling: De "Industrieele Inrichting" was een hernoemde tak van het Leger des Heils. Tijdens de bezetting mochten religieuze namen vaak niet gebruikt worden, vandaar "V.H." (voorheen). De instelling fungeerde hier als een soort pension of tehuis voor arbeiders die elders vandaan kwamen ("ver van huis en haard") om ingezet te worden in de oorlogsindustrie.
* Economische collaboratie: De genoemde firma De Kroon werkte direct voor de Weermacht. Dit illustreert hoe de Nederlandse infrastructuur en arbeidskrachten werden ingezet ten behoeve van de Duitse oorlogsvoering, terwijl de basisbehoeften zoals visvoorziening zelfs voor deze groep problematisch waren.