27 juli 1944. De Directeur (vermoedelijk van de Gemeentelijke Visctmarkt/Centrale Markthallen te Amsterdam, gezien de referentie naar de afslag aldaar). Verzonden 27 Juli
7

46b/103/2M.
27 Juli 1944 VB/SV.

toewijzing Mevr. Kruize-Zuurveld.

Den Heer Directeur van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten,

2e Adelheidstraat 300,

’s-G r a v e n h a g e.

Onder terugzending van het met Uw brief d.d. 26 Juni jl. no.14120/281 om advies ontvangen stuk bericht ik U het volgende.
Adressante heeft gedurende de oorlogsjaren geregeld vischcroquetten gemaakt, welke zij verkochte aan winkeliers. Zij kocht daartoe bij verschillende zaken vischpastei, geschikt voor de bereiding der croquetten. Thans is deze visch pastei niet meer verkrijgbaar.
Mevrouw Kruize-Zuurveld is gehuwd; haar echtgenoot werkt in het buitenland; zij ontvangt geen uitkeeringen.
Dezerzijds bestaat geen bezwaar, dat adressante via de verdeeling alhier wordt voorzien van een toewijzing bliek of spiering boven het aan de gemeente voor verdeeling onder de bevolking toegewezen quantum ter bereiding van croquetten, in dit geval ware door U een grossier aan te wijzen, welke voor doorlevering aan den afslag te Amsterdam ten behoeve van adressante kan zorg dragen.

De Directeur, De kern van dit document is een administratief advies over de toewijzing van schaarse grondstoffen (vis) tijdens de bezettingstijd.
* De aanvraag: Mevrouw Kruize-Zuurveld vraagt om een toewijzing van vis omdat haar eerdere bron (vispastei) is opgedroogd. Zij produceert kroketten voor de verkoop aan winkeliers.
* Sociale context: Er wordt specifiek vermeld dat haar man in het buitenland werkt (mogelijk in het kader van de Arbeitseinsatz) en dat zij geen uitkering geniet. De productie van kroketten is dus haar primaire middel van bestaan.
* Het besluit: De lokale autoriteit gaat akkoord met een extra toewijzing van "bliek of spiering" (vroeger vaak gezien als minderwaardige vis, maar essentieel tijdens de hongerjaren). Belangrijk is dat dit bovenop het reguliere rantsoen voor de burgerbevolking van de gemeente komt.
* Logistiek: De afzender stelt voor dat het Bedrijfschap een grossier aanwijst die de vis via de Amsterdamse visafslag bij de aanvrager krijgt. Dit document dateert van juli 1944, slechts enkele maanden voor de Spoorwegstaking en de daaropvolgende Hongerwinter. De voedselvoorziening in Nederland was op dat moment volledig gereguleerd door middel van distributiebonnen en toewijzingen via de zogenaamde "Bedrijfschappen" (door de bezetter gecontroleerde of opgerichte sectororganisaties).

Het document illustreert de bureaucratische werkelijkheid van de oorlog: zelfs voor relatief kleine hoeveelheden vis voor een eenmanszaak was schriftelijke correspondentie tussen lokale instanties en de centrale organen in Den Haag noodzakelijk. De vermelding dat de echtgenoot in het buitenland werkt, is typerend voor de verscheurde gezinnen in die periode en diende vaak als argument om extra steun of werkvergunningen te verkrijgen.