Centrale Markt
Amsterdam

K O E L H U I S
Opslag, aflevering en voorraad

Artikel Voorraad Opslag Aflevering Voorraad
op in de week van 7 tot en op
6-5-1944 met 13 Mei 1944 13-5-1944

Groenten 1.617.281 2.394 166.140 1.453.535
Fruit 635 166 469
Diversen 258 530 530 258
___
Netto totaal: 1.453.262
Bij 25% voor tarra: 363.566
_____
Totaal bruto: 1.817.828
=============

                                        De Directeur van het
                                        Marktwezen, Dit document biedt een kwantitatief inzicht in de logistieke stromen van bederfelijke waren in Amsterdam tijdens een kritieke fase van de Tweede Wereldoorlog.

• Voorraadverloop: De tabel toont aan dat de groentevoorraad veruit de grootste post is. Hoewel de eenheid niet expliciet wordt vermeld, is het aannemelijk dat het hier om kilogrammen gaat.
• Berekeningswijze: Er wordt een onderscheid gemaakt tussen netto- en brutogewichten. Men hanteert een standaardpercentage van 25% voor 'tarra' (het gewicht van emballage zoals kisten en zakken, of onbruikbaar afval) dat bij het nettogewicht wordt opgeteld om het brutogewicht te bepalen.

• Administratieve discrepantie: Opvallend is dat de optelsom van de individuele posten in de laatste kolom (1.453.535 + 469 + 258) uitkomt op 1.454.262, terwijl het document "Netto totaal: 1.453.262" vermeldt (een verschil van precies 1000). Echter, de berekening van de 25% tarra en het daaruit voortvloeiende "Totaal bruto" (1.817.828) is gebaseerd op het correcte rekenkundige totaal van 1.454.262. Dit duidt op een typefout in de regel "Netto totaal" in het originele document. Het document dateert van mei 1944, een maand voor de geallieerde invasie in Normandië (D-Day). Nederland bevond zich op dat moment in het vierde jaar van de Duitse bezetting.

• Voedselvoorziening: De controle over de voedselvoorraden was essentieel voor de bezetter en de Nederlandse distributieorganen. Elke kilo groente en fruit moest worden verantwoord om zwarte handel tegen te gaan en de officiële rantsoenering in stand te houden.

• Locatie: De Centrale Markt in Amsterdam (de huidige Markthal in West) was de spil in de voedselvoorziening van de hoofdstad. Dat er in mei 1944 nog aanzienlijke voorraden (ruim 1,4 miljoen kilo groenten) in de koelhuizen lagen, getuigt van de strikte bureaucratische controle over de resterende reserves vlak voordat de situatie in de daaropvolgende winter (de Hongerwinter van 1944-1945) catastrofaal zou worden.