C. De
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 44
C. De was een marktkoopman actief in 1941 en 1943 op de Waterlooplein. In 1943 werd zijn standplaats op de Waterlooplein waarschijnlijk beëindigd door arisering of vordering voor militair gebruik, aangezien hij niet meer op de lijsten van dat jaar staat. Meer details over zijn specifieke producten en exacte lotgevallen zijn in de huidige archiefdata niet terug te vinden.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Proces-verbaal (officiële verklaring afgelegd aan de politie).
* **Kern van de zaak:** Dit document beschrijft een geval van verduistering van emballage (kisten met statiegeld). De knecht van Leendert van Smeerdijk, Jan Willem, stal kisten van zijn werkgever en leverde deze via een tussenpersoon (Pieter van Ekeren) in bij een ander pakhuis om het statiegeld op te strijken. * **Modus operandi:** De kisten werden per bakfiets vervoerd van Pier B naar Pier C. De verdachten bekenden dat ze dit over een langere periode hadden gedaan voor een totaalbedrag van circa 45 gulden (een aanzienlijk bedrag voor die tijd). * **Bewijsvoering:** Er is sprake van een "embalagebon", in beslag genomen kisten met specifieke merken, en getuigenverklaringen. Willem Meinster overhandigt bovendien een bedrag van 37 gulden dat Jan Willem van Smeerdijk bij hem had achtergelaten of in bewaring had gegeven. * **Taalgebruik:** Typisch ambtelijk-juridisch Nederlands uit het interbellum, met termen als "verbalisant" (agent die het proces-verbaal opmaakt), "ten mijne nadeele" en "volharding" (het blijven bij de verklaring).
Getypte brief of rapportagefragment (pagina 3).
Dit document betreft een ambtelijk voorstel van de Directeur van Publieke Werken aangaande de inrichting van de openbare ruimte rondom een markt. De kernpunten zijn: 1. **Esthetiek en Stadsplanning:** De directeur pleit tegen het gebruik van een specifieke strook grond als opslagterrein, omdat dit afbreuk zou doen aan de reeds verzorgde uitstraling van de markt. Hij stelt voor om het oorspronkelijke uitbreidingsplan te volgen en de strook te beplanten. 2. **Budgettering:** De kosten voor dit plantsoen worden geraamd op 9.000 gulden. Er wordt expliciet gesteld dat dit budget vanuit de afdeling "Marktwezen" moet komen. 3. **Economische Ontwikkeling:** Er wordt melding gemaakt van lopende onderhandelingen met de firma C. De Ruiter over de huur van een industrieterrein bij de Omval. Dit duidt op gelijktijdige industriële expansie in de nabijheid.
Document
Dit document is een ambtelijk rapport dat een gedetailleerd overzicht geeft van de Joodse aanwezigheid op de Centrale Markt in Amsterdam in het voorjaar van 1941. De kern van de pagina is een statistische tabel waarin "Joodsch" personeel wordt afgezet tegen "niet-Joodsch" personeel in verschillende functies zoals verkopers, kopers en expediteurs. Het rapport gaat daarnaast in op de logistieke indeling van de markt, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen de verschillende havencomplexen (Oostelijk en Westelijk) en de wijze van aanvoer (per schip of "per as"). Ook wordt de centralisatie van de aardappelhandel onder de V.B.N.A. en de Nederlandsche Akkerbouwcentrale genoemd, een teken van de toenemende overheidssturing tijdens de bezetting. Een opmerkelijk detail is de vermelding van een groep Joodse sigarenmakers die kantoren huren maar niet direct bij de groente- of fruithandel betrokken zijn.
Document
Dit document is een ambtelijk verslag betreffende de segregatie van Joodse handelaren op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De kern van de tekst draait om het ruimtelijk concentreren van Joodse grossiers in specifieke pakhuizen (complex B en E), om hen zo fysiek te scheiden van de niet-Joodse handelaren. Opvallende elementen zijn: * **Ruimtelijke segregatie:** De directeur streeft ernaar alle Joodse grossiers uiteindelijk op "pier B" te concentreren. * **Economische uitsluiting:** Er wordt geanticipeerd op het verdwijnen van Joodse fruitgrossiers door schaarste (belemmerde import/export), wat het concentratieproces zou "vergemakkelijken". * **Sectoranalyse:** De aardappelhandel en de tuinderij worden geanalyseerd op de aanwezigheid van "Joodsche elementen". In deze sectoren worden maatregelen vooralsnog niet nodig geacht omdat er weinig tot geen Joodse bedrijven actief zijn. * **Controle op distributie:** De tekst vermeldt de V.B.N.A. (Vereniging van Belangen van Nederlandse Aardappelhandelaren) en de Akkerbouwcentrale, die onder strikte regie van de bezetter de distributie via een puntensysteem en bonnen reguleerden. ---
Document
Dit document bevat de technische en administratieve voorwaarden waaraan houders van koel- en vrieshuizen moesten voldoen om hun bedrijfsvergunning te behouden. De nadruk ligt op een volledige informatieplicht richting een overkoepelende "Centrale". * **Voorwaarde A** betreft de fysieke staat en capaciteit van de inrichting. * **Voorwaarde B** specificeert een zeer gedetailleerde boekhoudplicht (voorraadboek) met een duidelijke scheidslijn op de datum van 10 augustus. Er moet per partij goederen worden vastgelegd wie de eigenaar is, wat de aard van de goederen is en waar deze zich precies bevinden. * **Voorwaarde C** (onvoltooid op deze pagina) introduceert een wekelijkse rapportageplicht. De tekst getuigt van een streng gereguleerde sector waarbij elk detail van de opslag van levensmiddelen of goederen door de overheid gecontroleerd kon worden.
Getypte brief (doorslag/archiefkopie).
De brief is een korte, formele administratieve bevestiging. De afzender reageert op een circulaire (rondschrijven) van twee dagen eerder (8 april 1941) met kenmerk 4304/160/C.D.L. De essentie van het schrijven is het retourneren van ingevulde formulieren in drievoud (*in triplo*). Het taalgebruik is uiterst hoffelijk en zakelijk, kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie van die tijd ("heb ik de eer U", "bylage dezes"). De handgeschreven notitie "extra" bovenaan duidt waarschijnlijk op een specifieke archiefcategorie of een extra kopie voor een bepaald dossier.
Getypte brief (doorslag/kopie) met handgeschreven kanttekeningen.
* **Kern van de correspondentie:** De brief stelt de huurder, de heer H. van Dijk, op de hoogte van de eenzijdige ontbinding van zijn huurcontract voor 'pakhuisafdeeling no. 14' op Pier C. De reden hiervoor is de vordering van deze pier door de Duitse bezettingsmacht. * **Financiële afwikkeling:** Er vindt een administratieve verrekening plaats. De huurder krijgt f. 61,11 terug voor de periode in april dat hij geen gebruik meer kon maken van pakhuis no. 14. Tegelijkertijd wordt er f. 55,-- in rekening gebracht voor de huur van een ander pakhuis (B 15) over diezelfde periode. Het resterende bedrag van f. 6,11 mag de huurder in mindering brengen op zijn volgende maandhuur van f. 75,--. * **Taalgebruik:** De brief hanteert de toenmalige spelling (bijv. "Duitsche", "termijn loopende") en is formeel-zakelijk van toon. Het is een typisch voorbeeld van de ambtelijke afhandeling van oorlogsmaatregelen.
Getypte brief (doorslag/kopie).
* **Inhoud:** De brief informeert de heer A. van Harten over de gedwongen beëindiging van zijn huurcontract voor pakhuisafdeling no. 5 op Pier C. De reden hiervoor is de "vordering" (inbeslagname voor militair gebruik) van de pier door de Duitse Weermacht. * **Financiële afwikkeling:** Er vindt een verrekening plaats. De reeds betaalde huur voor de vervallen afdeling (f 85,56) wordt verrekend met de huur voor een ander pakhuis (B 14, f 61,11). Het restant (f 24,45, hoewel doorgehaald in het document) mag de huurder in mindering brengen op zijn volgende maandelijkse huurbetaling van f 83,34. * **Taal en stijl:** De brief is geschreven in formeel-zakelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling ("Duitsche", "den Burgemeester"). * **Handgeschreven toevoegingen:** De notitie "Aangev. 10/5-43" onderaan duidt waarschijnlijk op een administratieve verwerking ("Aangevoerd" in de boeken) op 10 mei 1943.
Handgeschreven ambtelijke notitie op een gescheurd papierfragment.
Dit document is een intern bewijsstuk of een besluitvormingsnota van de Nederlandse Spoorwegen (NS). Het legt vast dat een specifieke trein (nummer 1808) op 25 januari 1944 in de ochtend is gearriveerd op Amsterdam Centraal. Het meest intrigerende aspect is de vermelding van de "kerkenmeesters". In een spoorwegcontext is dit geen gangbare term; mogelijk verwijst het naar een specifieke werkgroep, een bijnaam voor een ploeg rangeerders, of (gezien de oorlogstijd) personen die betrokken waren bij het transport van kerkelijke goederen. De "Directeur" heeft besloten dat zij voor hun werkzaamheden rondom deze trein in aanmerking komen voor een "extra beurt", wat in NS-terminologie vaak duidt op een extra dienstvergoeding, een bonus of een toewijzing van werkzaamheden. De administratieve afhandeling nam ruim een maand in beslag, getuige de datum 1 maart 1944 bij de mededeling.
Document
Deze lijst is een administratief document uit de Tweede Wereldoorlog, specifiek gerelateerd aan het werkkamp Sellingerbeetse. Het document bevat persoonlijke gegevens van Joodse mannen die in dit kamp tewerkgesteld waren. De structuur is zeer methodisch: alfabetisch op achternaam, wat duidt op een centrale kampadministratie. De kolom "Adres" is van bijzonder belang; de overgrote meerderheid van de mannen woonde in Amsterdamse buurten zoals de Transvaalbuurt en de Jodenbuurt. De toevoegingen als "hs" (huis), "I", "II" en "III" duiden op de verdiepingen van de woningen. De aanwezigheid van buitenlandse geboorteplaatsen (Bristol, Berlijn, Mülheim) bij personen met respectievelijk de Engelse en Duitse nationaliteit toont de diverse achtergronden van de gevangenen. De handgeschreven markeringen "m." voor namen als Aldewereld en Barach kunnen wijzen op specifieke administratieve statussen of latere mutaties. De vermelding van "Bureau" en de zorgvuldige handgeschreven invoer onderstrepen het officiële, bureaucratische karakter van de vervolging en registratie.
Koopliedenlijsten
Onbekend
Waterlooplein
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...
M. de Haan.
# TRANSCRIPTIE Hiernaar wordt thans een onderzoek ingesteld door den C.C.D. te dezer stede. [Paraaf, mogelijk "DA" of "DR"] [onderstreept in rood]
# TRANSCRIPTIE Lijst C.
# TRANSCRIPTIE [<s>Het</s>] [<s>voor</s>] [<s>heb</s>] [<s>mij</s>] was door mij bekend dat C. Zwan enkele keer- per jaar partijtjes zoetwatervisch opkocht. [<s>worden</s>] [<s>Daarbij op de verdeellijst</s>] [<s>voorkomt had ik</s>] [<s>het gewaarschuwd</s>] [<s>dat hij</s>] [<s>als hem</s>] [<s>zo</s>] hij, ingeval hij [<s>voor zijn eigen</s>] [<s>winkel</s>] zoetwatervisch zou koopen en deze o...