E. Drukker

Document

Dit document is een intern ambtelijk advies en een concept voor een besluit over een marktvergunning. De essentie is de behandeling van een verzoek van een marktkoopman (M. Drukker) die toestemming vraagt voor zijn zieke zoon om diens standplaats aan het Mosplein tijdelijk te laten innemen door zijn verloofde, Mej. de Rooy. De procedurele stappen zijn duidelijk zichtbaar door de verschillende inktkleuren en datums: 1. **Aanvraag:** Brief van 13 mei 1939. 2. **Adviesaanvraag:** Op 17 mei wordt de burgemeester om advies gevraagd. 3. **Toetsing:** Er wordt verwezen naar een rapport van een marktambtenaar. 4. **Besluitvorming:** Op 1 juni wordt geconcludeerd dat er geen bezwaar is. De burgemeester (geparafeerd met HB) gaat akkoord op 5 juni. 5. **Afhandeling:** De verzending ('exp.') van het uiteindelijke besluit staat genoteerd op 31 mei (mogelijk een verschrijving voor 5 of 6 juni, gezien de andere data). De vervanging wordt beperkt tot 1 juli 1939.

Brief op gelinieerd papier met stempel en getypte afzendergegevens.

* **Inhoud:** De brief dient als een korte medische statusupdate. Dokter Van der Meulen informeert de geadresseerde, naar aanleiding van een vraag van de heer M. Drukker, dat de ziekenhuisopname ("verpleging") van diens zoon, E. Drukker, naar verwachting nog enkele weken zal duren. * **Schrifttype:** Een vlot, hellend cursief handschrift in donkerblauwe/zwarte inkt. De ondertekening en adresgegevens onderaan zijn deels getypt en deels handgeschreven. * **Stijl:** Formeel en zakelijk, kenmerkend voor correspondentie tussen een medische instelling en een officiële instantie of functionaris in de vooroorlogse periode.

Getypte brief (doorslag of officieel afschrift) met handgeschreven kanttekeningen.

* **Inhoud:** De brief is een officiële beschikking waarin de heer E. Drukker toestemming krijgt om zich gedurende drie maanden (vanaf 1 juli 1939) op zijn marktplaats op het Mosplein te laten vervangen door een zekere mejuffrouw Van Rooi. * **Aanleiding:** De heer Drukker verblijft in een sanatorium in Santpoort, wat duidt op een langdurige ziekte (zoals tuberculose). Omdat vergunninghouders van marktplaatsen normaliter verplicht waren persoonlijk aanwezig te zijn, moest er voor vervanging officieel toestemming worden gevraagd bij de gemeente. * **Referenties:** Er wordt verwezen naar eerdere correspondentie van 11 juni en een brief van 5 juni gericht aan een heer M. Drukker (mogelijk een familielid dat de zaken waarnam terwijl de geadresseerde in het sanatorium lag). * **Handgeschreven annotaties:** De aantekening "Verzonden 24/6" bevestigt dat de brief op de dag van datering is uitgegaan. De krabbel erboven lijkt een paraaf of naam van een behandelend ambtenaar.

Document

* **Inhoud:** De brief is een officiële bevestiging van de verlenging van een vervangingsvergunning voor een marktkoopman. De heer E. Drukker krijgt toestemming om gedurende drie maanden (vanaf 1 juli 1939) zijn standplaats op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord te laten innemen door een vervangster, Mej. v. Rooi. * **Personen:** * **E. Drukker:** De rechthebbende van de marktplaats, die op het moment van schrijven in een sanatorium verblijft. * **M. Drukker:** Wordt genoemd als ontvanger van een eerdere brief; waarschijnlijk een familielid dat de belangen behartigt. * **Mej. v. Rooi:** De aangewezen plaatsvervanger op de markt. * **Locatie:** De markt op het Mosplein in Amsterdam-Noord was een centrale handelsplek voor de buurt. Het Sanatorium A.M.N. (Amsterdamsche Medische Nazorg) in Santpoort was een bekende instelling voor patiënten die moesten herstellen van langdurige ziekten zoals tuberculose.

Handgeschreven brief aan een overheidsinstantie.

In deze brief stelt E. Drukker de directie van het Amsterdamse Marktwezen op de hoogte van zijn/haar terugkeer op de markt. Na een verblijf in het ziekenhuis heeft de afzender op zaterdag 5 augustus 1939 de eigen standplaats weer ingenomen. De brief dient tevens als dankbetuiging voor de toestemming dat een zekere Mej. van Rooyen de plaats gedurende de afwezigheid mocht waarnemen. Een opvallend detail is de benaming "Moerveld". Hoewel Amsterdam geen markt kent onder deze naam, is het zeer aannemelijk dat hier het **Amstelveld** wordt bedoeld. De schrijver hanteert een beleefde, formele toon die gebruikelijk was in correspondentie met officiële instanties.

Handgeschreven ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier (Bijblad).

* **Onderwerp:** De notitie betreft een uitstaand elektrisch verlengsnoer ("snoer elect. verl.") dat nog moet worden ingeleverd door een zekere E. Drukker, waarschijnlijk een marktkraamhouder of ondernemer. * **Proces:** Het document toont een ambtelijke opvolging. Er wordt gevraagd of Th. van Burg de heer Drukker ("D.") al herinnerd heeft aan de inleverplicht. Er wordt opgemerkt dat "O.S." (mogelijk overhead- of staangeld) is betaald. * **Communicatie:** Verschillende ambtenaren (identificeerbaar door initialen zoals JLD en JL) hebben het document gezien en afgetekend ("gezien") tussen 9 en 21 augustus 1939. De notitie is bestemd "ter kennisneming" voor de heren Klaassen en V. Burg.

Administratief bijblad/notitieblokvel (Model No. 14 van Algemene Zaken).

Dit document is een ambtelijke of zakelijke notitie bedoeld om de status van geleend materieel bij te houden. Centraal staat een zekere heer E. Drukker, die een elektrisch verlengsnoer in bruikleen had voor werkzaamheden of een standplaats op de Nieuwmarkt. Uit de verschillende krabbels en data blijkt een proces van opvolging: 1. De initiële notitie stelt vast dat het snoer nog niet is ingeleverd. 2. Het document wordt ter kennisneming rondgestuurd aan collega's (Klaassen en V. Burg). 3. Er wordt een gerichte vraag gesteld aan Th. van Burg om Drukker te herinneren aan de inlevering. 4. Er zijn diverse parafen en data die wijzen op controle-momenten gedurende de maand augustus 1939. De afkorting "O.S. betaald" zou kunnen wijzen op een voldane betaling voor het gebruik of een borgsom.

Handgeschreven brief op gelinieerd papier.

* **Inhoud:** De brief is een formeel schrijven van de heer E. Drukker aan de Inspectie van het Marktwezen. Hij refereert aan een gesprek dat eerder die ochtend heeft plaatsgevonden. Het doel van de brief is het overleggen van een bewijsstuk van zijn ontslag uit het Provinciaal Ziekenhuis te Santpoort op 15 juli 1939. * **Doel:** De afzender wil hiermee waarschijnlijk een afwezigheid op de markt rechtvaardigen of zijn vergunning veiligstellen. In de jaren '30 was de administratie rondom marktkooplieden streng; langdurige afwezigheid zonder geldige reden (zoals ziekte) kon leiden tot het verlies van een staanplaats. * **Paleografische opmerkingen:** Het handschrift is een typisch voorbeeld van een 20e-eeuws cursief schoolschrift, goed leesbaar en met formele afsluiting ("teeken ik Hoogachtend").

Administratieve notitie / ambtelijk verslag betreffende marktplaatsvergunningen.

Het document betreft een geschil over de toewijzing van een standplaats op de markt (vermoedelijk de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord). De kern van de zaak is dat de heer L.D. Katan tijdelijk de plek (no. 50) van een zekere M.A. Vega gebruikte terwijl deze "in de steun" zat (een vorm van sociale bijstand). Nu Vega terugkeert, moet Katan terug naar zijn eigen, minder gewenste plek (no. 49a). Katan eist echter plek no. 45 op. De marktmeester/ambtenaar weigert dit verzoek om twee redenen: 1. **Concurrentie:** Plek 45 ligt schuin tegenover E. Drukker, die dezelfde artikelen verkoopt. Om de marktordening te handhaven en "moordende concurrentie" te voorkomen, wordt dit afgewezen. 2. **Procedure:** De plek is gedurende twee weken officieel als vacant aangeplakt, maar Katan heeft toen niet gereageerd. De aantekening rechtsonder suggereert een verdere complicatie: een andere ambtenaar (Hr. v. Burg) zou Katan een alternatieve plek hebben toegezegd, maar die bleek bij aankomst al bezet door een andere kraamhouder. Desondanks blijft de uiteindelijke beslissing (24-7-39) dat Katan plek 45 niet krijgt.

Getypte lijst met handgeschreven annotaties.

* **Administratieve structuur:** Het document is een register voor de inning van staangelden op de markt. De kwitantienummers lopen grotendeels chronologisch op, wat duidt op een administratie die per marktdag of per periode werd bijgehouden. * **Handelswaar:** Het assortiment weerspiegelt een typische vooroorlogse dagmarkt: veel textiel (manufacturen, kousen, garen en band), verswaren (fruit, kaas, gerookte vis) en huishoudelijke artikelen (emaille, aardewerk). Opvallend is de vermelding van "gramafoonplaten" en "2 hands boeken". * **Status van handelaren:** Bij E. Drukker en Lap staat de opmerking "nog één dag", wat kan wijzen op het aflopen van een vergunning of een tijdelijke standplaats. * **Opmaak:** De lijst is opgesteld met een typemachine, waarbij ruimte is opengelaten voor handgeschreven correcties of latere toevoegingen. Sommige handelaren (zoals Lever en Burger) namen meerdere aaneengesloten plaatsen in beslag, getuige de reeks kwitantienummers.

Getypte administratieve lijst.

* **Inhoud:** Het document betreft een overzicht van marktkooplieden met een vaste staanplaats op een dagmarkt. De lijst vermeldt hun achternamen, het nummer van de betaalde kwitantie voor de standplaats, het type handelswaar en specifieke opmerkingen. * **Handelswaar:** Het assortiment is zeer divers, variërend van levensmiddelen (vis, kaas, fruit) tot textiel (kousen, dassen, manufacturen) en huishoudelijke artikelen (emaille, aardewerk). Ook cultuurgoederen zoals bladmuziek of grammofoonplaten en tweedehands boeken worden vermeld. * **Administratieve status:** De kolommen met lege namen maar wel kwitantienummers (bijv. 1888-1891) suggereren gereserveerde of nog toe te wijzen plaatsen. De opmerking "nog één dag" bij Drukker en Lap duidt op een tijdelijke vergunning of een opzegging. * **Typografie:** Het document is vervaardigd met een mechanische typemachine. De lay-out is functioneel en strak, kenmerkend voor gemeentelijke of markt-administraties uit de eerste helft van de 20e eeuw.

Administratieve lijst / Register van marktkooplieden

* **Structuur:** Het document is een inventarisatielijst van standhouders op een dagmarkt. De lijst is deels chronologisch/numeriek geordend op kwitantienummer, maar bevat diverse doorbrekingen van deze volgorde (bijv. Hillesum op 1937 en Kemper onderaan op 1876). * **Inhoud:** Er is een grote variëteit aan handelswaar zichtbaar, variërend van levensmiddelen (kaas, fruit, gerookte vis, haring, ijs) tot textiel (kousen, manufacturen, dassen) en huishoudelijke/culturele goederen (emaille, grammofoonplaten, tweedehands boeken). * **Administratieve details:** Sommige kwitantienummers zijn gereserveerd (1888-1891 en 1903-1905) zonder bijbehorende naam, wat wijst op een systeem waar plekken of nummers vooraf werden toegekend. De opmerking "nog één dag" bij Drukker en Lap suggereert een aflopende vergunning of tijdelijke toewijzing. * **Terminologie:** Gebruik van afkortingen zoals "ger.visch" (gerookte vis), "choc. en suikerw." (chocolade en suikerwaren) en "cons.ijs" (consumptie-ijs).

Document

* **Structuur**: Het document is opgezet als een controlelijst. Van links naar rechts zien we: een vinkje (bij afhandeling), de achternaam, een identificatienummer, een lettercode (V of L) en een statusnotitie ("wel" of "niet"). * **Handschrift**: Een vlot, functioneel handschrift in potlood of dunne inkt. De toevoegingen tussen haakjes (zoals "nog" en "dag") lijken latere aantekeningen voor de administrateur. * **Codes V en L**: In de context van de Nederlandse oorlogsadministratie (met name bij de Joodse Raad) stonden deze letters vaak voor het type dossier of kaart: * **V**: Waarschijnlijk 'V-kaarten' (Vreemdelingen), bestemd voor Joodse vluchtelingen uit met name Duitsland en Oostenrijk. * **L**: Waarschijnlijk 'L-kaarten' (Landskinderen), bestemd voor de Nederlandse Joden. * **Namen**: De lijst bevat veelvoorkomende Joodse namen (zoals Katan, Polak, Glückel, Matteman), wat de context van de Jodenvervolging of -administratie bevestigt.

Administratieve lijst / tabel.

Het document is een register van marktkooplieden met een vaste staanplaats op een dagmarkt (waarschijnlijk de "Voorstanders dagmarkt"). De lijst bevat de namen van de handelaren, hun bijbehorende kwitantienummers (vermoedelijk voor de betaling van het stageld), het type goederen dat zij verkochten en eventuele opmerkingen over hun status (zoals "nog één dag"). De artikelen variëren van etenswaren (fruit, kaas, gerookte vis, ijs) tot huishoudelijke artikelen (knoopen, aardewerk, emaille) en luxe- of vrijetijdsgoederen (gramofoonplaten, tweedehands boeken, mode-artikelen). De nummering van de kwitanties suggereert een administratieve volgorde, waarbij sommige nummers zijn opengelaten voor toekomstige inschrijvingen.

Handgeschreven brief met stempels en ambtelijke aantekeningen.

De brief is een formele kennisgeving van Emanuel (E.) Drukker aan de Inspecteur van het Marktwezen in Amsterdam. De kern van de brief is tweeledig: 1. **Burgerlijke staat:** Drukker meldt dat hij getrouwd is met Greta van Rooyen (geboren 23 november 1913). 2. **Dankbetuiging:** Hij bedankt de inspecteur voor de "gunsten" (vergunningen) voor marktplaatsen op het Mosveld (Amsterdam-Noord). Uit de ambtelijke aantekeningen blijkt dat Drukker ook standplaatsen had op het Mosplein (plaats 38) en de Westerstraat (plaats 35). De brief is door diverse ambtenaren "ter kennisneming" geparafeerd en uiteindelijk door de Inspecteur zelf gezien. Het meesturen van een foto was destijds gebruikelijk voor de administratie van marktvergunningen.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

In deze brief verzoekt de heer E. Drukker de Inspecteur van het Marktwezen om officiële toestemming (vergunning) voor zijn verloofde, Mejuffrouw G. van Kooyen, om hem te assisteren bij zijn marktkraam. De locatie van de standplaats wordt specifiek benoemd: het **Mosveld** (gelegen in Amsterdam-Noord). De reden voor het verzoek is van praktische aard: de afzender geeft aan dat hij het op dat moment niet alleen af kan en de hulp van zijn verloofde noodzakelijk is voor de bedrijfsvoering. De brief is zakelijk en formeel van toon, wat gebruikelijk was voor correspondentie met overheidsinstanties in die tijd.

Ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier (Bijblad).

Dit document is een administratieve besluitvorming over een marktvergunning in Amsterdam. De heer **E. Drukker**, die een standplaats heeft op de markt aan het **Mosplein**, heeft een verzoek ingediend om zich te laten bijstaan door een assistente, mejuffrouw **G. van Rooijen** (geboren op 23 november 1913). De behandelend ambtenaar (ondertekenend als 'deMaer') concludeert dat er geen bezwaar is tegen dit verzoek, mits het expliciet gaat om *assistentie* en niet om *vervanging*. Dit onderscheid was cruciaal voor het marktwezen om te voorkomen dat standplaatsen illegaal werden onderverhuurd of overgedragen. Het advies van een jurist (**Mr. v. Burg**) vormde de basis voor dit besluit. De goedkeuring wordt verleend "tot wederopzegging", wat de gemeente het recht gaf de toestemming op elk moment in te trekken. De verschillende data onderaan tonen de administratieve weg: van het besluit op 5 maart naar het verzenden van een standaardbevestiging (modelbriefje) op 7 maart.

Handgeschreven brief met ambtelijke kanttekeningen.

De brief is geschreven door een vrouw, E. Drukker (waarschijnlijk Esther Drukker-van Rooijen, gezien de aantekening onderaan), die in een precaire situatie verkeert. Haar man is "weggehaald", een eufemisme dat in 1942 in Amsterdam bijna altijd duidde op arrestatie of deportatie door de bezetter. Omdat haar man de originele marktkas (vergunning) bij zich heeft, kan zij zijn standplaats op de markt niet innemen om in het levensonderhoud van haarzelf en haar kind te voorzien. Zij verzoekt om een duplicaat-kaart. Uit de tekst blijkt dat zij zelf ook ziek is geweest ("als ik weer beter ben"), maar dat zij de administratieve zaken (ziekenbriefje, betaling marktgeld) nauwgezet heeft bijgehouden om haar rechten niet te verliezen. De ambtelijke notities onderaan laten zien dat het verzoek in behandeling is genomen; er is gecontroleerd wie zijn echtgenote is en er is een kopie van de kaart verzonden naar de marktambtenaar.

# TRANSCRIPTIE afz. L. Drukker p/a den heer G. W. Geuken Horssen. (Gld.) [Linksonder diagonaal geschreven:] Telly

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (doorslag of officieel afschrift) met handgeschreven kanttekeningen. * **Datum:** 24 juni 1939. * **Kenmerken:** VP/HG., Dossiernummer 90/10/7 M. * **Geadresseerde:** Den Heer E. Drukker, verblijvend in Sanatorium A.M.N. te Santpoort. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). * **Taal:** ...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven bovenmarge:] *extra* VP/HG. 90/10/7 M. 24 Juni 1939. den Heer E.Drukker, Sanatorium A.M.N., <u>S A N T P O O R T</u> . Naar aanleiding van Uw brief d.d. 11 dezer en ten vervolge op mijn op 5 dezer aan den heer M.Drukker gerichten brief (No.90/10/4 M.) verleen ik U hierbij, met ingang van 1 Juli a.s., andermaal voor den tijd van drie maanden toe- stemming om zich ...

# TRANSCRIPTIE [Stempel:] Nº 90/10/6 M. 1939 13/6 Santpoort 11-6-’39 [In potlood:] Insp. Geachte Heer! Naar aanleiding van een vraag van den heer M. Drukker deel ik U mede, dat de verpleging van zijn zoon E. Drukker vermoedelijk nog wel eenige weken kan duren. Hoogachtend [Handtekening: F.v.d.Meulen] [Getypt:] F. v. d. MEULEN arts Prov. Ziekenhuis SANTPOORT

# TRANSCRIPTIE 6 Nov. '39 den Heer L. Drukker p/a den Heer J. Jenken Horssen. (Gld) Naar aanleiding van Uw brief