AI-Synthese 34

F.E.W. Jansen was een viskoopman die actief was op de Vischmarkt en de Waterlooplein. In 1940 werd zijn vergunningsaanvraag voor erkenning als groente- en fruithandelaar afgewezen. In 1942 kreeg hij te maken met distributieproblemen, een straf voor het verstoren van de 'goede orde' op 20 september, en een afwijzing van zijn verzoek om extra visquota. Op 13 september 1943 werd hij gearresteerd door de Duitse bezetter, wat zijn moeder in acute financiële nood bracht.

Lotgevallen

1940 vergunningafwijzing Vergunningsaanvraag voor erkenning als groente- en fruithandelaar afgewezen
1942 distributieproblemen Klaagde over onrechtmatige distributie van visquota op Vischmarkt
1942 straf Drie dagen toegangsverbod naar de Vismarkt wegens verstoring van de goede orde op 20 september op Vischmarkt
1942 afwijzing Verzoek om extra toewijzing van visproducten afgekeurd
1943 arrestatie Gearresteerd door de Duitse bezetter op 13 september

Relaties

K.C. Jansen (familie) moeder (familie)

Handel

visaalzeevischsnoekbaars VischmarktWaterlooplein
visarrestatiequotadistributiegoede orde
Gebaseerd op 9 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-307 | Pagina 249 | 1940

Getypte brief (doorslag/archiefkopie).

* **Inhoud:** De brief betreft de afhandeling van een vergunningsaanvraag. De afzender adviseert de centrale instantie in Den Haag om een aanvraag voor erkenning als groente- en fruithandelaar van de heer F.E.W. Jansen af te wijzen. Dit advies is gebaseerd op een negatief rapport van een controleur genaamd Felthuis. * **Toon:** Strikt formeel en ambtelijk ("heb ik de eer U... te doen toekomen"). * **Status:** Het betreft een afwijzing; de afzender stelt expliciet dat de aanvrager zelfs niet voor een tijdelijke erkenning in aanmerking komt. * **Fysieke kenmerken:** Het document is op dun doorslagpapier getypt. De handgeschreven aantekening "Verzonden 6/8" bevestigt de daadwerkelijke verzending op de dag van datering.

Archief 745 | 745-382 | Pagina 255 | 1942

Document

Het document is een zakelijke smeekbede van een Amsterdamse vishandelaar tijdens de Duitse bezetting. De schrijver, F.E.W. Jansen, kaart twee problemen aan: 1. **Verwerkingsvergunning:** Hij vraagt toestemming om zijn toegewezen quotum aal te laten roken bij een externe partij (A. de Kort), zoals hij dat al jaren doet. 2. **Onrechtmatige distributie:** Hij klaagt over de scheve verhoudingen in de toewijzing van vis (aal, snoekbaars en garnalen). Hij stelt dat hij, ondanks zijn historisch grote omzet, nu veel minder krijgt dan concurrenten die voorheen veel kleiner waren. De toon is formeel en eerbiedig ("Weledele Heer", "beleeft"), maar de frustratie schemert door in termen als "onrecht" en "in mijn broodwinning besteelt". Jansen probeert de Directeur aan zijn kant te krijgen door te suggereren dat deze waarschijnlijk niet op de hoogte is van de misstanden op de werkvloer (bij een zekere heer Verhaar).

Archief 745 | 745-382 | Pagina 257 | 1942

Doorslag van een officiële brief.

De brief is een korte, formele afwijzing van een niet nader gespecificeerd verzoek. De ontvanger, de heer Jansen uit Amsterdam, wordt door de directeur van een instantie (vermoedelijk de Visscherijcentrale) op de hoogte gesteld dat een ingestelde commissie zijn verzoek negatief heeft beoordeeld. De toon is zakelijk en bureaucratisch, typerend voor overheids- of semi-overheidsinstellingen uit die tijd. De aanwezigheid van de aantekening "verzonden 19/6" duidt op een archiefkopie voor de eigen administratie.

Archief 745 | 745-386 | Pagina 353 | 1942

Getypte doorslag van een officiële brief.

Dit document is een zakelijke afwijzing van een verzoek om extra toewijzing van visproducten. Wat opvalt is de extreem korte verwerkingstijd: het verzoek van de heer Jansen kwam binnen op 21 oktober en de afwijzing werd twee dagen later, op 23 oktober, al verzonden. De tekst is gesteld in het formele Nederlands van die tijd (spelling met 'ch' zoals in "zeevisch" en "Visscherijcentrale"). De toon is strikt administratief en onverbiddelijk. Er wordt verwezen naar een "Commissie" die het onderzoek heeft ingesteld, wat duidt op een bureaucratische structuur om de schaarse middelen te beheren. De heer Jansen was waarschijnlijk een vishandelaar of restauranthouder aan de Lijnbaansgracht die probeerde meer voorraad te krijgen.

Archief 745 | 745-385 | Pagina 387 | 1942

Brief (doorslag van een getypt schrijven)

Dit document is een officiële aanzegging van een administratieve sanctie. De ontvanger, de heer F.E.W. Jansen, wordt gestraft voor een incident op 20 september 1942 waarbij hij de "goede orde" op de Vismarkt zou hebben verstoord. De straf is gebaseerd op de specifieke marktreglementen (artikel 14 van het Reglement op den Afslag). De sanctie is een tijdelijk toegangsverbod van drie dagen. De handgeschreven notities bovenin ("Vinhoven" en "Verzonden 2/10") zijn administratieve aantekeningen van de verzendende instantie om de afhandeling van de correspondentie te bevestigen en te archiveren. De aanduiding "Wijk 1" verwijst naar de Amsterdamse wijkindeling van die tijd.

Archief 745 | 745-412 | Pagina 336 | 1943

Handgeschreven brief met ambtelijke stempels en kanttekeningen.

De brief is een hartverscheurend verzoek van een 67-jarige weduwe wiens zoon, F.E.W. Jansen, op 13 september 1943 is gearresteerd door de Duitse bezetter. De vrouw verkeert in acute financiële nood omdat haar zoon de enige kostwinner was. Zij vraagt om de "toewijzing" (waarschijnlijk een deel van zijn loon of een uitkering waarop hij recht had) aan haar over te dragen zodat zij kan overleven. De ambtelijke aantekeningen onderaan de brief tonen de bureaucratische afhandeling door de Nederlandse politie tijdens de bezetting. Er wordt opgemerkt dat dergelijke gevallen niet bekend zijn bij de Nederlandse politie en er wordt geadviseerd om informatie in te winnen bij de *Sicherheitsdienst* (S.D.), aangezien de arrestatie door de Duitse politie ("Duitsche Politie") was verricht.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 368 | 1943

Document

Dit document is een getypte lijst met persoonsnamen en bijbehorende kwantitatieve gegevens, verdeeld over twee kolommen per zijde. De koppen luiden "Aantal aal" en "kg. Zw." (waarschijnlijk 'zware aal', een sortering in de vishandel). De lijst is alfabetisch geordend (G tot en met O op deze pagina). Er zijn enkele handgeschreven toevoegingen en adressen tussen haakjes vermeld (bijv. Valkenburgerstraat, Schimmelstraat). Getallen zoals (14-11-84) verwijzen vermoedelijk naar geboortedata, wat gebruikelijk was in administratieve lijsten uit die tijd. ---

Archief 745 | 745-407 | Pagina 386 | 1943

Getypte lijst met handgeschreven annotaties en correcties.

* **Inhoud:** Het document betreft een distributielijst voor "aal" (paling). De kolommen "Aantal aal" en "kg. Zw." (mogelijk 'kg Zwaar' of een andere gewichtsaanduiding) suggereren een logistieke administratie van voedseldistributie. * **Doelgroep:** De namen op de lijst zijn overwegend Joodse namen (bijv. Goudsketting, Groenteman, Locher, de Hond). Er staan ook specifieke adressen bij in Amsterdamse wijken die historisch een grote Joodse populatie kenden (Valkenburgerstraat, Schimmelstraat). * **Annotaties:** De toevoeging "afvoeren" bij M.A. Helsloot en "afv." (afgevoerd/afwezig) bij J. Lustig wijst op een administratie die tijdens een periode van gedwongen vertrek of deportatie werd bijgehouden. De handgeschreven getallen (vaak verhogingen van 50 naar 80) kunnen duiden op gewijzigde rantsoenen of samenvoeging van huishoudens. * **Rekenwerk:** De totalen onderaan duiden op een controle van de uitgegeven hoeveelheden vis of gewicht.

Archief 745 | 745-410 | Pagina 565 | 1943

Officieel rapport (getypt met handgeschreven kanttekeningen).

Dit rapport beschrijft een incident op de Amsterdamse vismarkt in september 1943. Een vishandelaar, K.C. Jansen, probeerde een gunstige toewijzing van snoekbaars te krijgen door te liegen dat hij de eerdere toewijzing op zondag had gemist vanwege verplichte diensten voor de W.A. (de Weerbaarheidsafdeling van de NSB). De inspecteur ontdekt echter dat Jansen op die zondag wel degelijk aanwezig was, maar vertrok omdat de aangeboden vis (kleine voorn) hem niet beviel. Bovendien had hij de toewijzing van zijn broer op een andere markt verkocht. Wanneer de inspecteur Jansen hiermee confronteert, reageert deze agressief en dreigend. Hij gebruikt zijn positie binnen "de beweging" (de NSB) als pressiemiddel en dreigt de inspecteur zijn baan te laten verliezen. De inspecteur adviseert daarop een officiële straf voor dit wangedrag.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-388 | Pagina 205 | 1942

Getypte lijst op papier (doorslag of origineel op dun papier).

#32 F.E.W. Jansen Lijnbaansgracht 32 B
administratieve lijst " getypt 68%

| F.E.W. Jansen | 12-9-12 | Lijnbaansgracht 32 B | " | 1-6-42 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 386 | 1943

Getypte lijst met handgeschreven annotaties en correcties.

#33 F.E.W. Jansen ✓
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| F.E.W. Jansen ✓ | 20 | 20 |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-388.md | 1942

Uilenburg — standplaats Alb

Bron: 745-388.md | 1942

Waterlooplein — standplaats " 1-6-42

1-6-42 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein

Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein — standplaats A

20 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein — standplaats H

20 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-412 | Pagina 340 | 1943

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, bovenaan:] *Verzonden 7/10* [Rechtsboven:] SV 46b/258/2 M. 7 October 1943. den Heer waarnemend Politie-President, Marnixstraat 260-264, Amsterdam-Centrum. wijk 7 ======================= Krachtens een door den Burgemeester en de Neder- landsche Visscherij Centrale getroffen regeling wordt te dezer stede op de Vischmarkt aan de daarvoor in aan- merking komende ...

Relevantie: 83% ** de directeur (vermoedelijk van de dienst der marktwezen of een gelieerde gemeentelijke distributi, ** den heer waarnemend politie-president, amsterdam.
Archief 745 | 745-412 | Pagina 346 | 1943

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (pagina 2). * **Datum:** Verwijst naar correspondentie van 1 oktober 1943 en 7 oktober 1943. * **Afzender:** De Directeur (instelling niet nader gespecificeerd, waarschijnlijk een distributiedienst). * **Ontvanger:** Niet bij naam genoemd (geadresseerd als "U"). * **Onderwerp:** De vistoewijzing aan de heer F.E.W. Jansen en bemoeienis v...

Relevantie: 82% ** de directeur (instelling niet nader gespecificeerd, waarschijnlijk een distributiedienst)., ** niet bij naam genoemd (geadresseerd als "u").
Archief 745 | 745-307 | Pagina 247 | 1940

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officieel rapport / Ambtelijk schrijven. * **Kenmerk:** Nº 2/3/82/M.1940 1/8. * **Datum:** 31 juli 1940. * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrokken personen:** F.E.W. Jansen (verzoeker), Bedrijfschef van het Marktwezen (geadresseerde), een Controleur (opsteller). * **Onderwerp:** Verzoek tot erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit.

Relevantie: 82% ** f.e.w. jansen (verzoeker), bedrijfschef van het marktwezen (geadresseerde), een controleur (opsteller).
Archief 745 | 745-412 | Pagina 341 | 1943

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven: Inp] [Handgeschreven: Verzonden 3/11] VD/SV 46b/258/4 M. Vischverdeeling toewijzing F.E.W.Jansen. 3 November 1943. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r. ===========

Relevantie: 82% ** onbekend (waarschijnlijk een ambtenaar bij de dienst der vischverdeeling of een aanverwante gemee, ** den heer wethouder voor de levensmiddelen, alhier (amsterdam).
Archief 745 | 745-382 | Pagina 260 | 1942

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in blauwe inkt]: *verzonden 19/6* [Rechtsboven]: HB. den Heer F.E.W. Jansen, Lijnbaansgracht 32 B, Amsterdam-Centrum. Wijk 9. 46A/273/2 M. 19 Juni 1942. Naar aanleiding van Uw desbetreffend verzoek, bericht ik U, dat na behandeling van dit verzoek in de door de Visscherijcentrale ingestelde Commissie is gebleken, dat hieraan ...

Relevantie: 82% ** de directeur (van de visscherijcentrale).