Dienstbrief (getypt).
Origineel
Dienstbrief (getypt). 7 december 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een gerelateerde gemeentelijke afdeling). Den Heer S. Presser, Tugelaweg 32, Amsterdam-Oost (Wijk 20). den Heer S. Presser,
Tugelaweg 32,
Amsterdam-Oost.
Wijk 20.
18/81/2 M. 7 December 1940.
Naar aanleiding van een mededeeling van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen moet ik U berichten, dat U ingevolge opdracht van den Secretaris-Generaal, waarnemend Hoofd van het Departement van Binnenlandsche Zaken van Uw functie als lid van de Commissie van Advies voor de Markten, de Commissie van Advies voor de Centrale Markt en de Permanente Commissie van Advies inzake ventvergunningen is ontheven.
De Directeur, * Inhoud: De brief is een formele kennisgeving aan de heer S. Presser dat hij met onmiddellijke ingang uit drie verschillende adviescommissies is gezet die te maken hebben met de Amsterdamse markten en ventvergunningen.
* Toon: De toon is strikt zakelijk en bureaucratisch ("moet ik U berichten", "is ontheven").
* Gezag: De beslissing wordt gelegitimeerd door een opdracht van de Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenlandsche Zaken (destijds K.J. Frederiks), handelend onder toezicht van de Duitse bezetter.
* Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "mededeeling", "Binnenlandsche"). Opvallend is de grammaticale constructie "dat U... is ontheven", wat wijst op een formele, afstandelijke stijl. Dit document is een direct gevolg van de Duitse bezettingspolitiek in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In het najaar van 1940 voerden de nazi's de zogenaamde 'Ariërverklaring' in, gevolgd door het ontslag van Joodse ambtenaren en functionarissen uit openbare functies (het ontslagbesluit van 21 november 1940).
De geadresseerde, S. Presser, woonde aan de Tugelaweg 32 in de Transvaalbuurt, een wijk met een zeer grote Joodse populatie. Gezien de datum (7 december 1940, kort na het algemene ontslagbesluit) en de aard van de functies, betreft dit de systematische verwijdering van Joodse burgers uit het maatschappelijk en economisch bestuur van de stad Amsterdam. Het is zeer waarschijnlijk dat het hier gaat om de bekende fotograaf Sem Presser (Salomon Presser), of een familielid, die indertijd op dit adres woonachtig was. De brief is een kil getuigenis van hoe de uitsluiting van Joodse burgers via officiële weg en met medewerking van het Nederlandse ambtelijk apparaat werd uitgevoerd.
Samenvatting
- Inhoud: De brief is een formele kennisgeving aan de heer S. Presser dat hij met onmiddellijke ingang uit drie verschillende adviescommissies is gezet die te maken hebben met de Amsterdamse markten en ventvergunningen.
- Toon: De toon is strikt zakelijk en bureaucratisch ("moet ik U berichten", "is ontheven").
- Gezag: De beslissing wordt gelegitimeerd door een opdracht van de Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenlandsche Zaken (destijds K.J. Frederiks), handelend onder toezicht van de Duitse bezetter.
- Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "mededeeling", "Binnenlandsche"). Opvallend is de grammaticale constructie "dat U... is ontheven", wat wijst op een formele, afstandelijke stijl.
Historische Context
Dit document is een direct gevolg van de Duitse bezettingspolitiek in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In het najaar van 1940 voerden de nazi's de zogenaamde 'Ariërverklaring' in, gevolgd door het ontslag van Joodse ambtenaren en functionarissen uit openbare functies (het ontslagbesluit van 21 november 1940).
De geadresseerde, S. Presser, woonde aan de Tugelaweg 32 in de Transvaalbuurt, een wijk met een zeer grote Joodse populatie. Gezien de datum (7 december 1940, kort na het algemene ontslagbesluit) en de aard van de functies, betreft dit de systematische verwijdering van Joodse burgers uit het maatschappelijk en economisch bestuur van de stad Amsterdam. Het is zeer waarschijnlijk dat het hier gaat om de bekende fotograaf Sem Presser (Salomon Presser), of een familielid, die indertijd op dit adres woonachtig was. De brief is een kil getuigenis van hoe de uitsluiting van Joodse burgers via officiële weg en met medewerking van het Nederlandse ambtelijk apparaat werd uitgevoerd.