Archief 745
Inventaris 745-323
Pagina 134
Dossier 27
Jaar 1940
Stadsarchief

Doorslag van een getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

18 december 1940. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). Aan: Mevrouw D. Polak-Verdoner, Majubastraat 63 I, Amsterdam-Oost.

Origineel

Doorslag van een getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 18 december 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). Mevrouw D. Polak-Verdoner, Majubastraat 63 I, Amsterdam-Oost. [Handgeschreven, bovenaan midden:]
Verzonden 18/12

[Handgeschreven, rechtsboven:]
M. de Leer [?]

[Getypte tekst:]
VD/HG.

Mw. D. Polak-Verdoner,
Majubastraat 63 I,
Amsterdam-Oost.
Wijk 20.

30/72/2 M. 18 December 1940.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 December jl. bericht ik U, dat de plaatsen van Uw echtgenoot op de markten Lindengracht, Waterlooplein en Westerstraat, gedurende den tijd, dat hij is ingesloten, voor hem beschikbaar worden gehouden. Gedurende den tijd zijner insluiting behoeft geen marktgeld te worden betaald.

De Directeur, De brief is een officiële reactie op een verzoek van mevrouw Polak-Verdoner. Haar echtgenoot is op dat moment "ingesloten" (gevangengezet). De brief bevestigt dat zijn vaste marktplaatsen op drie prominente Amsterdamse markten (Lindengracht, Waterlooplein en Westerstraat) voor hem gereserveerd blijven zolang hij gedetineerd is. Bovendien verleent de instantie vrijstelling van het betalen van marktgeld gedurende deze periode. Het document is een zakelijke, ambtelijke bevestiging van een behulpzame regeling in een onzekere tijd. Het document dateert van december 1940, zeven maanden na de start van de Duitse bezetting van Nederland. De namen Polak en Verdoner wijzen op een Joodse achtergrond. De Majubastraat in de Transvaalbuurt was in die tijd een straat waar zeer veel Joodse gezinnen woonden. De genoemde markten, in het bijzonder het Waterlooplein, waren centrale plekken voor de Joodse handel in Amsterdam.

De term "ingesloten" in deze context is beladen. Hoewel de grootschalige deportaties pas later begonnen, vonden er in 1940 al arrestaties plaats van Joodse Amsterdammers en politieke tegenstanders. Kort na deze brief, in het voorjaar van 1941, zouden de anti-Joodse maatregelen snel verscherpen, waaronder het verbod voor Joden om op reguliere markten te staan. Dit document bevindt zich op het kantelpunt waarbij ambtelijke regels nog op 'normale' wijze lijken te worden toegepast op Joodse burgers, vlak voordat de uitsluiting en vervolging totaal werden. D. Polak M. de Leer Marktwezen

Samenvatting

De brief is een officiële reactie op een verzoek van mevrouw Polak-Verdoner. Haar echtgenoot is op dat moment "ingesloten" (gevangengezet). De brief bevestigt dat zijn vaste marktplaatsen op drie prominente Amsterdamse markten (Lindengracht, Waterlooplein en Westerstraat) voor hem gereserveerd blijven zolang hij gedetineerd is. Bovendien verleent de instantie vrijstelling van het betalen van marktgeld gedurende deze periode. Het document is een zakelijke, ambtelijke bevestiging van een behulpzame regeling in een onzekere tijd.

Historische Context

Het document dateert van december 1940, zeven maanden na de start van de Duitse bezetting van Nederland. De namen Polak en Verdoner wijzen op een Joodse achtergrond. De Majubastraat in de Transvaalbuurt was in die tijd een straat waar zeer veel Joodse gezinnen woonden. De genoemde markten, in het bijzonder het Waterlooplein, waren centrale plekken voor de Joodse handel in Amsterdam.

De term "ingesloten" in deze context is beladen. Hoewel de grootschalige deportaties pas later begonnen, vonden er in 1940 al arrestaties plaats van Joodse Amsterdammers en politieke tegenstanders. Kort na deze brief, in het voorjaar van 1941, zouden de anti-Joodse maatregelen snel verscherpen, waaronder het verbod voor Joden om op reguliere markten te staan. Dit document bevindt zich op het kantelpunt waarbij ambtelijke regels nog op 'normale' wijze lijken te worden toegepast op Joodse burgers, vlak voordat de uitsluiting en vervolging totaal werden.

Genoemde Personen 2

Locaties

Lindengracht Waterlooplein Westerstraat

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Kruidenier (Droog): Rijst Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen Razzia & Arrestatie

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 35

A. Klein Uilenburg
A. Koper Uilenburg
A. Lister Uilenburg (34)
A. Lopes Dias Uilenburg (35)
V. Kolm Uilenburg
B. Kloots Uilenburg
B.L. de Leeuw Uilenburg
C. de Leeuw Uilenburg
E. de Leeuw Uilenburg
F. Kramer Uilenburg
V. Leeuwen Uilenburg
G. Krijt Uilenburg
H. Kloot Uilenburg
H. Knoop Uilenburg
H. Last Uilenburg
H. Lerner Uilenburg
H. Letgever Uilenburg (1)
J. de Leeuw Uilenburg
G. Kolm Uilenburg
J. de Leeuwe Uilenburg
J. Krak Uilenburg
J. Lam Uilenburg
J. Leutken Uilenburg (32)
C. van Kleef Uilenburg 8
L. Knoop Uilenburg
B. Schuffeleers. Uilenburg (32)
M. Koster Uilenburg
G. de Klijn Uilenburg
O. Lang Uilenburg
Alle 35 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 3