Zakelijke correspondentie / Financieel overzicht.
Origineel
Zakelijke correspondentie / Financieel overzicht. 3 januari 1942. De Directeur (van een niet nader genoemde overheidsdienst of toezichthoudend orgaan). Het Centraal Verkoopkantoor van mosselen, Bergen op Zoom. [Links boven:]
HG.
[Midden boven, handgeschreven in blauw potlood/krijt:]
Verzonden 7/1
[Links:]
46A/40/28 M.
[Rechts boven:]
3 Januari 1942.
[Geadresseerde:]
het Centraal Verkoopkantoor
van mosselen,
te
B E R G E N O P Z O O M .
[Inhoud:]
Ik heb de eer U te berichten, dat in de week van 21 tot
en met 27 December 1941 door de combinatie Lammers - Van
Zanten aan mijn dienst werd afgedragen: f 83,50
Onder aftrek van " 8,35
voor bemoeiingen van mijn dienst zal het -------
saldo groot f 75,15
========
eerstdaags op Uw postrekening no.261192 worden overgeschreven.
De Directeur,
[Paraaf/stempel in paars]
Specificatie: Aangevoerd:
22 Dec.1941 Wieringerboot 154 balen f 38,50 20 Dec.1941
24 Dec.1941 Spoor Zeeland 180 balen f 45.- 10 Dec.1941
--------- -------
334 balen f 83,50
=== =======
167 ton van 100 kg. Dit document is een officiële notificatie van een financiële transactie tussen een controlerende instantie en het Centraal Verkoopkantoor (CVK) van mosselen.
- Financiële afwikkeling: Er is een bedrag van f 83,50 geïnd van de "combinatie Lammers - Van Zanten". Na aftrek van 10% administratiekosten ("bemoeiingen") ter waarde van f 8,35, blijft er een netto saldo over van f 75,15 dat wordt overgemaakt naar de postrekening van het CVK.
- Logistiek: De specificatie onderaan geeft inzicht in het transport van mosselen in de winter van 1941. Er is sprake van twee zendingen: één via een "Wieringerboot" (visserijschip uit Wieringen) en één via het spoor uit Zeeland.
-
Gewichten: Er wordt geteld in "balen". De optelsom van 334 balen wordt gelijkgesteld aan "167 ton van 100 kg". Dit impliceert dat één baal mosselen in deze context 50 kilogram woog. De term "ton" wordt hier niet gebruikt voor 1000 kg, maar expliciet gedefinieerd als een eenheid van 100 kg (een zgn. "centenaar" of "mud"). Het document dateert uit januari 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was de economie strak gereguleerd door de bezetter en de Nederlandse bureaucreatie.
-
Centraal Verkoopkantoor: Het CVK voor mosselen was een onderdeel van de distributieketen die zorgde voor prijsbeheersing en centrale registratie van voedselstromen. De visserijsector was in deze jaren onderworpen aan strenge regels betreffende vangstquota en verplichte afdracht.
- Schaarsheid: Mosselen waren in de oorlog een belangrijke voedselbron die relatief goed beschikbaar bleef, hoewel de distributie ervan via officiële kanalen (zoals het CVK in Bergen op Zoom, een historisch centrum voor de mosselhandel) moest verlopen om de zwarte markt tegen te gaan.
- Bureaucreatie: De heffing van 10% voor "bemoeiingen" is typerend voor de manier waarop de overheidsapparaten in die tijd hun eigen administratieve kosten financierden via legeskosten op de handel in primaire levensbehoeften.