Dienstbrief / Ambtelijk schrijven.
Origineel
Dienstbrief / Ambtelijk schrijven. 7 september 1942. De Stadsingenieur, tevens Voorzitter van de Kleine Benzinecommissie. De Heer Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam-W. [Briefhoofd:]
Gemeente Amsterdam
Kleine Benzinecommissie
Raadhuis, kamer 163
O. Z. Voorburgwal
Telefoon 43130 (7 lijnen)
43321 (7 lijnen)
[Stempel linksboven:]
Nº 37/13/45
[Stempel middenboven:]
M. 1042 7/9
[Linkermarge:]
bijlagen
Uw brief dd.:
Uw ref.:
[Adresblok:]
Aan den Heer Directeur van het Marktwezen
Jan van Galenstraat 14
Amsterdam. W.
[Rechtsboven tekstblok:]
Amsterdam-C., 7 September 1942
Nr. S.I. 3914/115
[Handgeschreven annotatie rechtsboven:]
wil de Thoen (?)
[Inhoud:]
Bij mij is ingekomen een verzoek tot het betrekken van samengeperst lichtgas van A. Boorsma Jr, van Woustraat 162 I.
Ik verzoek U mij hierover te willen adviseeren.
[Ondertekening:]
T.
De Stadsingenieur,
Voorzitter Kleine Benzinecommissie,
[Handgeschreven handtekening, voorafgegaan door:] b.a. [= bij afwezigheid]
G.J. Jansonius (?)
[Ondermarge links:]
Stadsdrukkerij Amsterdam
12342-6-42-1000
[Ondermarge rechts, handgeschreven:]
37/2 Dit document is een formele, interne adviesaanvraag binnen het ambtelijk apparaat van de gemeente Amsterdam. De Kleine Benzinecommissie, geleid door de Stadsingenieur, vraagt de Directeur van het Marktwezen om advies over een aanvraag van een burger (A. Boorsma Jr.) voor de toewijzing van "samengeperst lichtgas".
De structuur is typisch voor een overheidsdocument uit die tijd: een strakke indeling met specifieke kamernummers, referentienummers en stempels voor de dossiervorming. De brief is getekend 'bij afwezigheid' van de Stadsingenieur door een medewerker (waarschijnlijk Jansonius). De toon is zakelijk en bondig. De datum, 7 september 1942, plaatst dit document midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er een nijpend tekort aan brandstoffen. Benzine was vrijwel uitsluitend gereserveerd voor de Wehrmacht en essentiële overheidsdiensten.
Burgers en ondernemers moesten daarom uitwijken naar alternatieven. "Samengeperst lichtgas" (stadsgas gemaakt uit steenkool) werd gebruikt als vervangende brandstof voor voertuigen. Auto's werden hiertoe uitgerust met grote gaszakken op het dak of zware stalen cilinders. Omdat ook lichtgas schaars was, was de distributie streng gereguleerd via commissies zoals de hier genoemde 'Kleine Benzinecommissie'.
De aanvrager, A. Boorsma Jr. aan de Van Woustraat 162, was zeer waarschijnlijk een lokale ondernemer die voor zijn bedrijfsvoering afhankelijk was van gemotoriseerd transport. De betrokkenheid van het 'Marktwezen' (verantwoordelijk voor de Centrale Markthallen en de marktverkoop) suggereert dat de aanvraag mogelijk gerelateerd was aan de voedselvoorziening of handel.