Ambtelijke notitie / logboekfragment (handgeschreven).
Origineel
Ambtelijke notitie / logboekfragment (handgeschreven). 6 en 7 november 1942. (Centrale tekst, bovenste gedeelte:)
6 Nov. getelefoneerd
met B. Groeneveld Verz. schap [Verzorgingsschap]
Dir. v/d Voedsel Den Haag, en
gevraagd ermede rekening te
houden dat koelh. [koelhuis] aan reeds
is gereserveerd voor opslag van
wintergroenten voor de algemeene
voorraad van Amsterdam &
van de keukens. Uit dien hoofde
is ook reeds niet kunnen worden
gevolgd gegeven aan opslag van
fruit, behalve dat dit deels door
onze bemiddeling is ondergebracht
bij abattoir.
Opslag
van de bekende partij zou
consequenties hebben voor andere
partijen groenten.
Mr. Groeneveld zal met opmerking
enigerlei trant naar adviseur
onderhavige geval met Wehrmacht
Commandant of dhr. de Jong te bespreken.
(Centrale tekst, onderste gedeelte:)
7 Nov 42. Met dhr. de Jong gesproken
hem medegedeeld dat ruimten
zijn gereserveerd voor algem. opslag
bevolking v. d’am [Amsterdam] & keukens van
groenten. Waarom opslag Bloemkool
noodig was dit alsdan
ook in koelhuis bewerkstelligt. kort
collectie
kan worden bewaard & voorloopig
toch nog gezegd kan worden behouden?
Volgens dhr. de Jong wordt de
bloemkool speciaal uitgezocht &
verpakt om goed geconserveerd te
blijven. Bloemkool zou eerst over
$\pm$ 14 dagen komen. Desgevraagd
aan dhr. de Jong medegedeeld dat
opslag in koelhuis abattoir
tegen dhr. de Jong ook reeds diende.
(Verticale tekst in de linker marge:)
Deze naam met het oog op de geene er mede gediend het maken
geh. [geheel] geordende luchtkoeling echter niet mogelijk is. Mr. de
Jong zal zich met dhr de Boer verstaan i/h Westlandsche team in
verbinding stellen en vraagt mijn mening om eventueel te
overwegen bij de Rijksv. [Rijksvoedselvoorziening] (v/h Westl. team) vergunning te krijgen tot
opslag. Van dezer zijde niet mogelijk en alleen toegezegd.
7-11-42
[paraaf] Dit document biedt een inkijkje in de ambtelijke worsteling met schaarse middelen (koelruimte) tijdens de Duitse bezetting in november 1942. De kernthema's zijn:
- Prioritering van Voedselvoorraad: Er is een duidelijke spanning tussen de "algemeene voorraad van Amsterdam" (bedoeld voor de lokale bevolking en centrale keukens) en andere partijen. De opslag van fruit moet wijken voor wintergroenten.
- Ruimtegebrek: Men wijkt uit naar onconventionele plekken zoals het "abattoir" (slachthuis) voor de opslag van groenten, omdat de reguliere koelhuizen vol zijn.
- Duitse inmenging: De vermelding van de "Wehrmacht Commandant" geeft aan dat de bezetter direct betrokken was bij of aanspraak maakte op de beschikbare koelcapaciteit of de voedselvoorraden zelf.
- Technisch aspect: Er wordt gesproken over de houdbaarheid van bloemkool en de noodzaak van "geordende luchtkoeling", wat aangeeft dat men probeerde verliezen door bederf zo klein mogelijk te houden in een tijd van toenemende schaarste. In de winter van 1942 was de voedselvoorziening in Nederland reeds sterk gereguleerd door het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd. Amsterdam was voor haar voedselvoorziening sterk afhankelijk van aanvoer uit omliggende gebieden zoals het Westland. Ambtenaren moesten voortdurend laveren tussen de behoeften van de Nederlandse burgerbevolking en de vorderingen door de Duitse Wehrmacht. Het genoemde "Verzorgingsschap" en het "Directoraat-Generaal van de Voedselvoorziening" in Den Haag waren de centrale organen die probeerden de distributie in goede banen te leiden. Het feit dat men moet onderhandelen over koelruimte in een abattoir voor bloemkool illustreert de logistieke noodgrepen van die periode.