Ambtelijke brief / Briefkaart-formaat correspondentie. 12 december 1941. Dienst der Publieke Werken (P.W.) Amsterdam. Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Linksboven: Stadswapen Amsterdam]
No. 10337 / Doss. 8127 U.
~~Onderwerp:~~ [Doorgehaald]

[Rechtsboven:]
Antw. op No. 46A/51/1 M
dd. 25 October 1941.

[Blauwe stempel centraal boven:]
Nº 46A/51/7 M. 1941 13/12

Datum: 12 December 1941.

DIENST DER PUBLIEKE WERKEN
AMSTERDAM

Aan:
den Heer Directeur van het Marktwezen,
Jan van Galenstraat 14,
Amsterdam. W

Naar aanleiding van Uw nevenaangehaald schryven bericht ik U, dat het aanbrengen van een afscheiding in verband met de ariseering, op het terrein en in de hal van de Vischmarkt aan de De Ruyterkade, dezerzyds wordt begroot op ± f. 650.-.

Ondershands werd dit bedrag reeds telefonisch opgegeven aan den hoofdopzichter Jonkman van Uw Dienst.

Met de uitvoering kan een aanvang worden gemaakt, zoodra Uw schriftelyke opdracht tot uitvoering by myn Dienst is binnengekomen.

Sch.

De Directeur P.W.,
acc. m/d door den Dir. get. min.,
de Secretaris,
[Handtekening: onleesbaar]
adj.

[Linksonder in de marge:]
Stadsdrukkerij Amsterdam 19729-9-41-2000 Dit document is een formele kostenopgave van de Amsterdamse Dienst der Publieke Werken aan de Directeur van het Marktwezen. De kern van de brief is de begroting van 650 gulden voor het plaatsen van een fysieke afscheiding (een hek of wand) op het terrein en in de hal van de Vischmarkt aan de De Ruyterkade.

Opvallende administratieve details:
* Taalgebruik: Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gangbare spelling (bijv. "schryven", "ariseering", "dezerzyds").
* Procedures: De kosten zijn al informeel (telefonisch) doorgegeven aan een hoofdopzichter genaamd Jonkman, maar de formele uitvoering wacht op een schriftelijke opdracht.
* Datering: De brief is verstuurd in december 1941, ruim anderhalf jaar na het begin van de Duitse bezetting. Het document is een schrijnend voorbeeld van de "banaliteit van het kwaad" tijdens de Tweede Wereldoorlog. De term "ariseering" (arisering) in de tekst verwijst naar de uitsluiting van Joden uit het openbare leven en de economie.

In de herfst van 1941 voerden de Duitse bezetters, in samenwerking met het gemeentebestuur, steeds strengere segregatiemaatregelen in. Op de Amsterdamse markten hield dit in dat Joodse handelaren en bezoekers gescheiden moesten worden van niet-Joden. De "afscheiding" waarover in deze brief wordt gesproken, was bedoeld om de Vischmarkt fysiek op te splitsen of om Joden de toegang tot bepaalde delen te ontzeggen.

De brief laat zien hoe reguliere gemeentelijke diensten (Publieke Werken en Marktwezen) zonder zichtbaar protest meewerkten aan de logistieke uitvoering van de anti-Joodse maatregelen, waarbij de kosten en technische uitvoering als een puur administratieve kwestie werden behandeld.