Archief 745
Inventaris 745-406
Pagina 168
Dossier 24
Jaar 1943
Stadsarchief

Getypte conceptbrief (doorslag) met handgeschreven correcties.

10 mei 1943. Van: Onbekend (waarschijnlijk hoofden van de marktdienst), gericht aan de Wethouder voor de Levensmiddelen.

Origineel

Getypte conceptbrief (doorslag) met handgeschreven correcties. 10 mei 1943. Onbekend (waarschijnlijk hoofden van de marktdienst), gericht aan de Wethouder voor de Levensmiddelen. [Links boven, handgeschreven:]
x Concept

[Rechts boven:]
Amsterdam, 10 Mei 1943.

[Links boven:]
Vischverkoop op Zondag
en overwerk personeel.

[Rechts midden:]
Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Hiermede hebben de ondergeteekenden de eer U te berichten, dat voornamelijk als gevolg van de vischregeling te dezer stede, waardoor het openstellen van de dagmarkten op Zondag gedurende de zomermaanden noodzakelijk werd, het personeel op deze markten regelmatig buiten ~~zijn~~ de roosteruren dienst moest doen. Doordat dit personeel een rooster had van 45 uren met een vrijen middag op een der werkdagen(behalve den Zaterdag), moest, doordat ook 's middags visch werd aangevoerd, veelal ook op den vrijen middag dienst worden gedaan. Voortdurend is geprobeerd om deze overuren door vrije uren te doen compenseeren, doch dit bleek veelal, als gevolg van de geringe personeelssterkte op de dagmarkten, waar drie ambtenaren reeds gedurende maanden wegens ziekte hun dienst niet kunnen doen, niet mogelijk. Eenige verbetering is thans ontstaan, doordat de werktijd voor alle ambtenaren op 48 uur is gebracht, waardoor de vrije middag voor de groep marktambtenaren is vervallen(zie de met onzen brief d.d. no ingediende werktijdregeling). Een verdere verbetering wordt door ons gezien in de beperking van het aantal markten, waar des Zondags visch mag worden verkocht Hierdoor zal nl. des Zondags minder personeel dienst behoeven te doen.

In bijlage dezes leggen wij U over een overzicht van de aanvoeren op de dagmarkten op de Zondagen in de maanden Juli en Augustus van het jaar 1942. Uit de ~~op~~ aanvoeren op deze markten kan worden geconcludeerd, dat volstaan kan worden met het houden van een dagmarkt in iedere stadswijk nl. Albert Cuypstraat voor Zuid, Ten Katestraat voor West, Lindengracht voor Centrum, Dapperstraat voor Oost, Mosplein voor Noord. De kooplieden van de overige markten zullen, wanneer ze des Zondags voor een toewijzing in aanmerking zouden komen, naar een van deze ~~mij~~ zij markten moeten worden gedirigeerd. Het publiek, dat gewend was op Zondag te koopen op een der markten, welke wij voorstellen voor den Zondag te doen vervallen(dus Stadionplein, Jan Evertsenstraat en Nieuwmarkt), zal zich de In dit schrijven uiten de opstellers hun zorgen over de werkdruk van de marktambtenaren in Amsterdam. Door de geldende visregeling moeten markten in de zomermaanden ook op zondag openblijven om de visaanvoer direct te kunnen verwerken. Dit leidde tot structureel overwerk, wat door personeelstekort en ziekte niet gecompenseerd kon worden.

Als oplossing is de werkweek reeds verhoogd van 45 naar 48 uur (waarbij de vrije middag kwam te vervallen). Als aanvullende maatregel stelt men voor om het aantal actieve zondagsmarkten te beperken tot één centrale markt per stadsdeel:
* Zuid: Albert Cuypstraat
* West: Ten Katestraat
* Centrum: Lindengracht
* Oost: Dapperstraat
* Noord: Mosplein

Markten op het Stadionplein, de Jan Evertsenstraat en de Nieuwmarkt zouden volgens dit voorstel op zondag gesloten moeten blijven om personeel te sparen. Het document dateert uit mei 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening ("Levensmiddelen") stond onder streng toezicht. Omdat vis een bederfelijk product is en een belangrijke eiwitbron vormde in een tijd van schaarste en rantsoenering, was een snelle distributie via de markten essentieel, ook op zondag.

De verhoging van de werkweek naar 48 uur en de druk op het ambtenarenapparaat zijn typerend voor de oorlogseconomie, waarin de efficiëntie van de distributie van schaarse goederen prioriteit had boven de arbeidsvoorwaarden van het personeel. Het document biedt een unieke inkijk in de logistieke organisatie van de Amsterdamse markten tijdens de oorlogsjaren.

Samenvatting

In dit schrijven uiten de opstellers hun zorgen over de werkdruk van de marktambtenaren in Amsterdam. Door de geldende visregeling moeten markten in de zomermaanden ook op zondag openblijven om de visaanvoer direct te kunnen verwerken. Dit leidde tot structureel overwerk, wat door personeelstekort en ziekte niet gecompenseerd kon worden.

Als oplossing is de werkweek reeds verhoogd van 45 naar 48 uur (waarbij de vrije middag kwam te vervallen). Als aanvullende maatregel stelt men voor om het aantal actieve zondagsmarkten te beperken tot één centrale markt per stadsdeel:
* Zuid: Albert Cuypstraat
* West: Ten Katestraat
* Centrum: Lindengracht
* Oost: Dapperstraat
* Noord: Mosplein

Markten op het Stadionplein, de Jan Evertsenstraat en de Nieuwmarkt zouden volgens dit voorstel op zondag gesloten moeten blijven om personeel te sparen.

Historische Context

Het document dateert uit mei 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening ("Levensmiddelen") stond onder streng toezicht. Omdat vis een bederfelijk product is en een belangrijke eiwitbron vormde in een tijd van schaarste en rantsoenering, was een snelle distributie via de markten essentieel, ook op zondag.

De verhoging van de werkweek naar 48 uur en de druk op het ambtenarenapparaat zijn typerend voor de oorlogseconomie, waarin de efficiëntie van de distributie van schaarse goederen prioriteit had boven de arbeidsvoorwaarden van het personeel. Het document biedt een unieke inkijk in de logistieke organisatie van de Amsterdamse markten tijdens de oorlogsjaren.

Locaties

Amsterdam.

Kooplieden in dit dossier 100

A. Goldbohm Waterlooplein
V. Barbiers Uilenburg centrale markt
W. van Beeren Uilenburg hoofdkantoor
Bekkering Uilenburg dagmarkt
I.J. Velleman Uilenburg dagmarkt
H. Bijland Uilenburg centrale markt
Blom Zwanenburgwal "
I.J. Velleman Uilenburg "
I.J. Velleman Waterlooplein "
Broerse Nieuwmarkt thans aangesteld als Gemt. Gevolmachtigde voor grossierszaken in groente en fruit op de Centrale Markt.
W. van Burg Uilenburg "
C. Markt Waterlooplein betreft 32 ambtenaren; 1 ambtenaar valt onder rubriek bijzondere gevallen.
C. Markt Waterlooplein betreft 32 ambtenaren; 1 ambt. valt onder rubriek bijzondere gevallen.
C. Markt Waterlooplein betreft 32 ambtenaren; 1 ambtenaar valt onder rubriek bijzondere gevallen.
C.G. de Vries Uilenburg
Cobussen Uilenburg gedetacheerd van Sociale Zaken
C. Sliphorst Uilenburg Kattenb. kade 44 II / 2
C. van Zanten Uilenburg A.35 – 576251
C. van Zanten Uilenburg A.35 – 576251
C. van Hanten Uilenburg V. Hogendorpstr. 213 / 4
Dijkema Nieuwmarkt "
I.J. Velleman Uilenburg hoofdkantoor
Van Duinhoven Uilenburg hoofdkantoor
I.J. Velleman Uilenburg "
E. Engelen Uilenburg "
Felthuis Uilenburg "
F. Fleurbaay Uilenburg " **X**
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6