Getypte brief (doorslag/archiefkopie). 23 januari 1943. Onbekend (vermoedelijk de directeur van een gemeentelijke vismarkt of keuringsdienst). VD/SV

de fa. v.d. Heul & v.d. Valk
Haring- en Vischhandel
Postbus 40
VLAARDINGEN (ZH)

46a/11/3 M. [tab] 23 Januari 1943.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 29 December j.l. deel ik U mede, dat de door U bedoelde, op 24 December op den gemeentelijken afslag aangevoerde 10 halve vaten bliek, welke ieder volgens een vrachtbrief 50 kg. moesten inhouden, bij naweging door eenige gemeentelijke ambtenaren der Vischmarkt tezamen niet meer inhielden dan 403 kg. vischgewicht.
Vanzelfsprekend mocht derhalve niet meer dan dit gewicht aan den kleinhandel worden berekend, aangezien blijkens vroegere ervaringen anders stellig moeilijkheden met de te Amsterdam controleerende-instanties (Crises Controle Dienst en Prijsbeheersching) waren te verwachten.
Ook Uw vorige zendingen zijn door ambtenaren van mijn Dienst nauwkeurig nagewogen en de vakkundigheid van deze ambtenaren waarborgt absoluut, dat er niet meer gewicht is geweest.
Aan Uw verzoek kan derhalve niet worden voldaan.
De Directeur, * Onderwerp: Een geschil over het gewicht van een levering vis (bliek). De leverancier claimde 500 kg (10 vaten van 50 kg), maar de officiële weging kwam uit op slechts 403 kg.
* Toon: De brief is formeel en beslist. De afzender wijst het verzoek van de firma (waarschijnlijk om het volledige gewicht van 500 kg in rekening te mogen brengen) resoluut af.
* Kern van het argument: De directeur stelt dat het berekenen van meer gewicht dan daadwerkelijk geleverd is, zou leiden tot sancties van de prijsbeheersingsinstanties. Hij benadrukt de onfeilbaarheid van zijn ambtenaren.
* Terminologie: "Bliek" verwijst naar jonge haring of kleine witvis. De spelling is conform de toenmalige norm (vischgewicht, Prijsbeheersching). Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (januari 1943). In deze tijd was er sprake van schaarste en stonden voedselprijzen en distributie onder strikt toezicht.

De genoemde Crises Controle Dienst (CCD) en de Prijsbeheersching waren instanties die streng controleerden op woekerprijzen en zwarte handel. Een te hoog gewicht op de factuur zetten (wat de firma v.d. Heul & v.d. Valk hier indirect lijkt te hebben geprobeerd of verzocht) werd gezien als een economisch delict. De brief illustreert de bureaucratische strijd en de angst voor repressie door controle-instanties in oorlogstijd. De visstad Vlaardingen was in deze periode een cruciaal knooppunt voor de voedselvoorziening.