Zakelijke correspondentie (brief)
Origineel
Zakelijke correspondentie (brief) 12 februari 1943 N.V. Vischcommissiehandel der firma Wed. S. I. Groen, IJmuiden Marktwezen Amsterdam, Vischmarkt, Amsterdam [Bovenaan rechts, handgeschreven in potlood:]
2020
N.V. Vischcommissiehandel der firma Wed. S. I. Groen
Bik en Arnoldkade 2, IJmuiden
BANKIER: TWENTSCHE BANK, IJMUIDEN. POSTREKENING 331093. TELEFOON 5500 - 5441, NA 5 UUR 5100
[Links:]
K 2568
[Paars stempel:]
No. 46/55/1 M. 1943 13/7
[Midden:]
J.P.
[Rechts:]
IJMUIDEN, 12 Februari 1943
POSTBUS 184
[Adresblok:]
Aan het Marktwezen Amsterdam
Vischmarkt
A M S T E R D A M .
Mijne Heren,
Wij ontvingen Uw afrekening dd. 6 Febru-
ari 1943 voor:
100 Kg. schol III à ƒ 0.89 = ƒ 89.--
Bij vergoeding vracht " 2.--
Bruto-opbrengst ƒ 91.--
Bij de specificatie onkosten heeft U
echter de vergoeding vracht à ƒ 2.-- weer afgetrokken.
U gelieve dit bedrag met Uw volgende
overschrijving even te willen verrekenen.
[Handgeschreven in grijs potlood en rode inkt diagonaal over de tekst:]
m. Th. Müller [met rode schuine streep]
Hoogachtend,
N.V.Vischcommissiehandel
DER FIRMA WED. S. I. GROEN
i/o bewindvoerder,
[Onleesbare handtekening, mogelijk Müller] In deze brief protesteert de firma Wed. S. I. Groen uit IJmuiden tegen een administratieve fout in een afrekening van het Marktwezen Amsterdam van 6 februari 1943. Het betreft een zending van 100 kilogram schol (klasse III). Hoewel er aanvankelijk 2 gulden aan vrachtvergoeding werd toegekend bij de bruto-opbrengst, werd ditzelfde bedrag bij de onkosten weer in mindering gebracht. De afzender verzoekt dit verschil van 2 gulden bij de volgende betaling te verrekenen.
De brief is formeel van toon en getuigt van een nauwkeurige boekhouding, waarbij zelfs kleine bedragen (ƒ 2.--) werden nagegaan. De handgeschreven krabbel "m. Th. Müller" over het midden van de brief is waarschijnlijk een paraaf van een ambtenaar of bewindvoerder ter goedkeuring of archivering. Dit document stamt uit februari 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog. De historische context is hier van groot belang:
1. Arisering: De firma draagt de naam "Wed. S. I. Groen" (Weduwe Samuel I. Groen), een Joodse naam. In de afsluiting staat de tekst "i/o bewindvoerder" (in opdracht van de bewindvoerder). Dit duidt erop dat het bedrijf onder toezicht stond van een door de bezetter aangestelde Verwalter. Joodse bedrijven werden stelselmatig onteigend en onder niet-Joods beheer geplaatst als onderdeel van de economische uitsluiting van Joden.
2. Visserij in IJmuiden: IJmuiden was tijdens de bezetting een strategisch belangrijke vissershaven. De vishandel stond onder streng toezicht van de Duitse autoriteiten en de distributie verliep via centrale instanties zoals het Marktwezen.
3. Economie: De prijzen werden in die tijd strikt gecontroleerd door de prijsbeheersing om inflatie en zwarte handel tegen te gaan. Een prijs van 0,89 gulden per kilo schol was in 1943 een vastgesteld tarief. I. Groen N.V. Vischcommissiehandel Marktwezen