Getypte circulaire/mededelingenblad (Rapport no. 7). Ir. D.J. Akkerman (Secretaris), Javastraat 2. [Handgeschreven bovenmarge:]
Nº 48/20/12 M. 1942 ½ [stempel/handgeschreven]
bewaren van Th. Sisania [handgeschreven]

ONDERVAKGROEP KOEL- EN VRIESHUIZEN

Secretaris: Ir. D.J. Akkerman, Javastraat 2, tel. 111994.

K/’42/17.
J/Ve.

MEDEDEELINGEN OVER HET TIJDVAK 23 NOVEMBER - 10 DECEMBER 1942.

Rapport no. 7.

BIJZONDERE MEDEDEELINGEN.

Sectie indeeling.
Wij deelen U hierbij mede, dat de Voorzitter in overleg met de beide plv. Voorzitters heeft besloten om de Ondervakgroep Koel- en Vrieshuizen onder te verdeelen in de navolgende Secties:
1. openbare slachthuizen,
2. veilingskoelhuizen,
3. andere loonkoelhuizen.

Zuivelverordening 1942, koelhuisboter.
In het Voedselvoorzieningsblad no. 39 dd. 18 November jl. (welk no. ons eerst bereikte na verzending van ons vorig rapport) is gepubliceerd de op 13 Mei 1942 door het bestuur van het Bedrijfschap voor Zuivel vastgestelde Zuivelverordening 1942, koelhuisboter. Hieronder volgt de volledige tekst van deze verordening:

Inleidende bepaling.
Artikel 1.
Deze verordening neemt over de terminologie van de Zuivelverordening 1942, Algemeene bepalingen, en verstaat voorts onder:

"In- en Verkoopbureau": het In- en Verkoopbureau voor Zuivel, bedoeld in artikel 8 van het besluit van den Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij dd. 29 Januari 1942, no. 1351, Rb.V.V.O., afdeeling A.Z.;

"Groothandelaar": den groothandelaar, bedoeld in artikel 13 van de Zuivelverordening 1942, Boter.

TITEL I.
Algemeene bepalingen.
Artikel 2.
Het voorhanden hebben van boter in koelhuizen.
1. Onverminderd het bepaalde bij of krachtens eenig ander wettelijk voorschrift is het voorhanden hebben van boter in koelhuizen slechts toegestaan:
a. aan houders van een koelhuis, die daartoe een vergunning van het Bedrijfschap hebben verkregen;
b. aan boterproducenten, die in hun bedrijf een koelhuis in gebruik hebben.
2. Onverminderd het bepaalde in het eerste lid, kan het Bedrijfschap den opslag van boter in bepaalde koelhuizen verbieden.

Artikel 3.
Aan koelhuizen te stellen eischen.
De vergunning, bedoeld in artikel 2, lid 1, onder a, wordt in het algemeen slechts verleend, indien het desbetreffende koelhuis voldoet aan de navolgende eischen:
a. De voorkoel- en vriesruimten moeten een netten en zindelijken indruk maken.
b. De toegang tot de vriesruimten mag niet direct vanuit de buitenlucht plaats vinden.
c. De temperatuur in de vriesruimten moet ten hoogste --8° Celsius bedragen.
d. De temperatuur moet bovendien zoo gelijkmatig mogelijk zijn. Voor de contrôle daarop moet in elke vriesruimte, waarin boter is opgeslagen, een goed en duidelijk in halve graden Celsius afleesbare glasthermometer aanwezig zijn en zoo mogelijk een temperatuurregistratie-instrument. Deze meetinstrumenten moeten worden opgesteld aan een buitenmuur en wel op ten minste 1½ meter van den bodem der vriesruimte af.
e. De relatieve vochtigheidstoestand in de vriesruimten mag niet meer dan 85 bedragen.
f. Er moet een behoorlijke gelegenheid aanwezig zijn voor bewaring van de te keuren monsters op een temperatuur van 12° en 13° Celsius en voor de keuring dezer monsters.

--- Dit document is een officieel bericht van de Ondervakgroep Koel- en Vrieshuizen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het bevat twee hoofdonderwerpen:

1. Interne Reorganisatie: De vakgroep wordt opgesplitst in drie functionele secties (slachthuizen, veilingen en loonkoelhuizen). Dit duidt op een verdere professionalisering en categorisering van de sector onder toezicht van de bezetter/overheid.
2. Regulering van de Boteropslag: Het grootste deel van het document is gewijd aan de "Zuivelverordening 1942". Hierin worden strikte regels gesteld aan wie boter mag opslaan (vergunningsstelsel) en aan de technische condities van de koelhuizen.
   • Technische eisen: Er worden specifieke limieten gesteld aan temperatuur (max. -8°C) en vochtigheid (max. 85%), en er zijn gedetailleerde voorschriften voor de plaatsing van meetapparatuur.
   • Controle: Het document benadrukt de noodzaak van hygiëne ("zindelijken indruk") en faciliteiten voor monsterkeuringen.

Het taalgebruik is formeel-ambtelijk met de destijds gebruikelijke spelling (zoals "mededeelingen", "eischen", "vrieschery").

--- Dit document stamt uit december 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening was in deze periode een kritieke zaak en stond onder streng toezicht van de overheid (het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd en de diverse Bedrijfschappen).

De Ondervakgroep Koel- en Vrieshuizen maakte deel uit van de corporatieve organisatiestructuur die door de bezetter was opgelegd of aangepast om de economie en voedseldistributie volledig te beheersen. Boter was een schaars en essentieel product; door de opslag in koelhuizen strikt te reguleren via vergunningen, probeerde men zwartmarkthandel tegen te gaan en de kwaliteit van de nationale voorraad te waarborgen. De verwijzing naar het "Voedselvoorzieningsblad" onderstreept de juridische inbedding van deze regels in de oorlogseconomie. D.J. Akkerman Bedrijfschap Rijksbureau Vakgroep