Concept-brief (handgeschreven klad met correcties).
Origineel
Concept-brief (handgeschreven klad met correcties). 27 september 1943. (Opmerking: Doorgehaalde tekst is aangeduid tussen [vierkante haken met doorstreept]. Tekst in de marge is apart opgenomen.)
[Linkerbovenhoek, rood potlood:]
48/21/1
[Linkerbovenhoek, blauwe inkt:]
1 - Ter behandeling door het
[Rechterbovenhoek:]
A’dam, 27/9 1943
W. h. M.
[Hoofdtekst:]
Hiermede heb ik de eer U te berichten, dat [doorgestreept: de G.D.A.] W.V.H.A. de koelcellen 4 en 5 v. het koelhuis der C.M., welke cellen [doorgestreept: zij vorig jaar bij deze Dienst in gebruik hebben gekregen] [doorgestreept: zij thans zijn] thans zijn ontruimd.
Destijds [doorgestreept: is het reeds aangegeven] [doorgestreept: toegezegd] [doorgestreept: medegedeeld dat zij] dat de betr. cellen in het najaar weer [doorgestreept: nodig zouden zijn voor de opslag van wintergroenten van de gemeente.]
Het W.V.H.A. gebruikt de cellen voor de opslag van boter, eieren e.d.
Aangezien de gemeente den winter aan deze cellen voor de winteropslag van groenten dringende behoefte heeft [doorgestreept: hebben], geef ik U beleefd i...
[In de linkermarge, verticaal geschreven:]
te meer daar echter destijds geen toezegging is gedaan dat de cellen alsdan weer ter beschikking van de gemeente zouden worden gesteld.
--- Dit document is een kladversie van een ambtelijke brief uit de bezettingsperiode. De auteur (waarschijnlijk een functionaris van de gemeente Amsterdam) kaart een probleem aan met de bezetting van koelcellen op de Centrale Markt (C.M.).
De kern van het geschil is het gebruik van de koelcellen 4 en 5. Deze werden gebruikt door de W.V.H.A. (Wirtschaftsvereinigung Handelsabteilung), een door de bezetter gecontroleerde instantie voor de distributie van levensmiddelen. Terwijl de W.V.H.A. de cellen gebruikt voor boter en eieren (vaak bestemd voor de export naar Duitsland of Wehrmacht-voorraden), claimt de gemeente Amsterdam de ruimte dringend nodig te hebben voor de winteropslag van groenten voor de eigen bevolking.
Het document bevat veel correcties en doorhalingen, wat wijst op een zorgvuldige diplomatieke formulering. Vooral de opmerking in de marge is van belang: de schrijver herinnert de geadresseerde eraan dat er indertijd geen harde toezegging was gedaan dat de gemeente de cellen zomaar terug zou krijgen, wat de onderhandelingspositie lastig maakt.
--- In september 1943 was de voedselvoorziening in Nederland al onder grote druk komen te staan. De opslag van wintergroenten was essentieel om de stedelijke bevolking van Amsterdam de winter door te helpen.
De afkorting W.h.M. staat vermoedelijk voor Weledelgestrenge heer Meester, een gebruikelijke aanhef voor een jurist of hoge ambtenaar. De strijd om opslagruimte tussen lokale burgerlijke instanties en de Duitse economische organen was een dagelijkse realiteit in de bureaucratie van bezet Nederland. De "C.M." verwijst naar de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, die tijdens de oorlog het zenuwcentrum waren van de voedseldistributie. Gemeente Amsterdam Wehrmacht