Origineel
Administratieve lijst/registerblad. Afgevoerd.
| Naam | Geb. datum | Adres | Markt | Datum afvoering | Artikel |
|---|---|---|---|---|---|
| Spilt C. | 10-10-'20 | Gooyersgrt. 31, Eemnes | Westerstraat | 19-10-'42 | ongeregeld. |
| Stommel P.B.H. | 2-3-'21 | Quellijnstraat 90 III a | A. C. straat | 16-11-'42 | bloemen |
| Tibbertsma H. | 29-1-'06 | Bellamystraat 104 hs | Maasplein | 28-11-'42 | fruit of bloemen |
| Tuin D.J.M. | 23-1-'21 | Laurierstraat 97 II v. | A. C. straat | 20-11-'42 | mosselen |
| Tuyp (Okke) J. | 6-6-'94 | Visschersstr. V'dam | Beethovenstraat | 2-11-'42 | visch |
| ter Veen-Strikker W.L. | 4-1-'14 | Lindengracht 160 II | Westerstraat | 9-11-'42 | ongeregeld. |
| Waal W.J. de | 19-3-'03 | Alb. Cuypstraat 200 III | A. C. straat | 30-11-'42 | manufacturen of ongeregeld. |
| Wiedeman F. | 21-1-'77 | Molukkenstraat 56 I | Sum. straat | 5-12-'42 | haring, zuurwaren en gez. visch |
| de Wolf H.J. | 22-8-'76 | Lindengracht 25 I | Maasplein | 5-12-'42 | zuurwaren. |
| Wijnstroot J.A. | 3-1-'91 | 1e Oosterparkstraat 32 III v | A. C. Straat | 16-11-'42 | ontbijtkoek |
| * Locaties: De genoemde markten zijn bekende Amsterdamse locaties: Westerstraat, A.C. straat (Albert Cuypstraat), Maasplein, Beethovenstraat en Sum. straat (Sumatrastraat). | |||||
| * Terminologie: "Ongeregeld" verwijst naar de handel in diverse kleine goederen of ongeregelde goederen (curiosa, tweedehands of restpartijen). | |||||
| * Handschrift: Het betreft een vlot, geoefend administratief handschrift. Opvallend is dat de kolom 'Artikel' soms meerdere items bevat, wat duidt op een gedetailleerde registratie van de markthandel. Dit document is afkomstig uit een Amsterdams archief betreffende het marktwezen tijdens de Duitse bezetting (Tweede Wereldoorlog). De term "Afgevoerd" in deze context betekent dat deze kooplieden van de officiële lijst van vergunninghouders voor de markt zijn geschrapt. |
In de periode eind 1942 vond er een grootschalige sanering plaats op de Amsterdamse markten. Dit kon verschillende oorzaken hebben:
1. Uitsluiting van Joodse kooplieden: Hoewel de namen op deze specifieke lijst niet uitsluitend Joods lijken (bijv. Tuyp uit Volendam), werden in 1941/1942 alle Joodse marktkooplieden gedwongen hun nering te staken.
2. Scherpere regelgeving: De bezetter en de gemeente Amsterdam voerden strenge controles uit op zwarte handel, prijsopdrijving en de beschikbaarheid van goederen. Wie zich niet aan de regels hield, verloor zijn standplaats.
3. Grondstoffenschaarste: Door tekorten konden bepaalde artikelen (zoals vis of bloemen) niet meer geleverd worden, waardoor handelaren hun recht op een plek verloren.
De lijst geeft een zeldzaam inkijkje in de dagelijkse economische repressie en de administratieve verwerking van het verdwijnen van ambulante handelaren uit het straatbeeld van Amsterdam in de oorlogsjaren. C. Straat Gemeente Amsterdam Marktwezen
Samenvatting
- Kolomstructuur: Het document is strikt ingedeeld in zes kolommen. De afkortingen in de adreskolom (hs, II, III a, v) duiden op de verdieping of specifieke woningindicatie (huis, tweede verdieping, etc.).
- Locaties: De genoemde markten zijn bekende Amsterdamse locaties: Westerstraat, A.C. straat (Albert Cuypstraat), Maasplein, Beethovenstraat en Sum. straat (Sumatrastraat).
- Terminologie: "Ongeregeld" verwijst naar de handel in diverse kleine goederen of ongeregelde goederen (curiosa, tweedehands of restpartijen).
- Handschrift: Het betreft een vlot, geoefend administratief handschrift. Opvallend is dat de kolom 'Artikel' soms meerdere items bevat, wat duidt op een gedetailleerde registratie van de markthandel.
Historische Context
Dit document is afkomstig uit een Amsterdams archief betreffende het marktwezen tijdens de Duitse bezetting (Tweede Wereldoorlog). De term "Afgevoerd" in deze context betekent dat deze kooplieden van de officiële lijst van vergunninghouders voor de markt zijn geschrapt.
In de periode eind 1942 vond er een grootschalige sanering plaats op de Amsterdamse markten. Dit kon verschillende oorzaken hebben:
1. Uitsluiting van Joodse kooplieden: Hoewel de namen op deze specifieke lijst niet uitsluitend Joods lijken (bijv. Tuyp uit Volendam), werden in 1941/1942 alle Joodse marktkooplieden gedwongen hun nering te staken.
2. Scherpere regelgeving: De bezetter en de gemeente Amsterdam voerden strenge controles uit op zwarte handel, prijsopdrijving en de beschikbaarheid van goederen. Wie zich niet aan de regels hield, verloor zijn standplaats.
3. Grondstoffenschaarste: Door tekorten konden bepaalde artikelen (zoals vis of bloemen) niet meer geleverd worden, waardoor handelaren hun recht op een plek verloren.
De lijst geeft een zeldzaam inkijkje in de dagelijkse economische repressie en de administratieve verwerking van het verdwijnen van ambulante handelaren uit het straatbeeld van Amsterdam in de oorlogsjaren.