Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 24 oktober 1944. De Directeur (van een niet nader genoemde gemeentelijke dienst). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (Amsterdam). (Handgeschreven bovenaan): Verzonden 24/10

VB/SV.

8a/100/211.

Verstrekking kookkacheltjes.
24 October 1944.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.
==========

Naar aanleiding van de circulaire van den Burgemeester d.d. 20 October jl. no. 831 L.M. 1944 heb ik de eer U onderstaand opgave te doen toekomen van personeel van mijn dienst, dat voor de verstrekking van een kookkacheltje in aanmerking wenscht te komen.

De Directeur,

1. C.F. Sixma, Stadionweg 106 bel-et. t.b.v. echtgenoote, die sedert April jl. extra voeding heeft; thans verlengd tot Januari, voedsel moet thuis bereid worden.
2. C. Müller, Paramaribostraat 57 II t.b.v. van zijn echtgenoote, die steeds uit hoofde van dieetvoeding een toewijzing van extra stroomverbruik heeft gehad en aan wie extra toewijzing van boter werd verstrekt. (Kanttekening: verhoogde bloeddruk)
3. J.W. van Beeren, Bosch en Lommerweg 13 II. (Kanttekening: nierpatient)
4. J.P.N. Boon, Adm. de Ruyterweg 362 huis t.b.v. dochtertje.
5. A.W. Rijvordt, Jan van Galenstraat 261 I. (Kanttekening: maagpat.)
6. P. Smit, Overtoom 403 I. (moet 's nachts warm voedsel eten) (Kanttekening: extra voed. [onderstreept])
7. G. Ubben, Van Walbeeckstraat 102 II. (Kanttekening: ingewandsstoornis)
8. G.A. Oosterhoff, Schaepmanstraat 3 III. ( baby ) (Kanttekening: gez. extr. v.)

--- * Tijdperk: Het document stamt uit de Hongerwinter (1944-1945) in bezet Nederland. Door de spoorwegstaking en de Duitse blokkades was er een nijpend tekort aan brandstof (kolen, gas, elektriciteit) en voedsel.
* Schaars goed: De kookkacheltjes waarover gesproken wordt, waren eenvoudige noodkacheltjes (vaak "humbug-kacheltjes" genoemd) die op zeer weinig brandstof zoals houtjes of papier konden branden. Deze waren essentieel omdat de gas- en elektriciteitsvoorziening in de grote steden vrijwel volledig was uitgevallen.
* Bureaucreatie: Ondanks de oorlogsomstandigheden werd de toewijzing strikt ambtelijk geregeld. Men moest bewijzen dat er een medische noodzaak was (zoals een dieet, ziekte of de zorg voor een zuigeling) om voor een kacheltje in aanmerking te komen.
* Medische indicaties: De handgeschreven kanttekeningen tonen de specifieke gronden: hoge bloeddruk, nierpatiënt, maagpatiënt, en de zorg voor een baby. Dit onderstreept de ernst van de situatie: alleen voor de zwaksten was er nog enige hoop op extra voorzieningen.

--- In oktober 1944 was de situatie in Amsterdam precair. De bevrijding van het zuiden van Nederland was een feit, maar de opmars van de geallieerden was gestokt bij de grote rivieren. De bezetter nam wraak op de spoorwegstaking door voedsel- en brandstoftransporten naar het westen te blokkeren.

Deze brief illustreert hoe de gemeentelijke diensten probeerden hun personeel te ondersteunen in een tijd waarin warm eten niet meer vanzelfsprekend was. De straatnamen (Stadionweg, Overtoom, Bosch en Lommerweg) plaatsen het document direct in de context van de Amsterdamse woonwijken die het zwaarst getroffen werden door de kou en de honger. De verwijzing naar "extra voeding" en "extra toewijzing van boter" wijst op het systeem van distributiebonnen en speciale toewijzingen voor zieken die destijds nog functioneerde, maar steeds minder kon leveren.