C. Sterkenburg

Document

* **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in formeel-ambtelijk Nederlands. Opvallend is het gebruik van de letter 'y' waar we tegenwoordig 'ij' zouden schrijven (hierby, wys, blyft, onherroepelyk, myn, onmiddellyk), wat gebruikelijk was in de toenmalige spelling. * **Inhoud:** Het betreft een laatste waarschuwing (ultimatum) wegens een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor een marktplaats op de Dappermarkt. * **Juridische basis:** De directeur beroept zich op artikel 11 van het 'Reglement op de Markten' om de vaste standplaats in te trekken. * **Sociale clausule:** De brief biedt een ontsnappingsclausule voor handelaren die door overmacht (ziekte of armoede/steuntrekking) niet kunnen betalen, mits zij dit onmiddellijk melden.

Getypte brief (doorslag of afschrift).

* **Kern van de klacht:** De afzender beklaagt zich over een vorm van "bedrog" waar het publiek ("Jan Publiek") de dupe van is. Hij heeft hierover reeds gecorrespondeerd met de Directeur van het Marktwezen in Amsterdam, maar voelt zich door deze instantie niet serieus genomen ("niet de moeite waard"). * **Toon:** De brief is formeel en beleefd ("Edelachtbare Heer", "Met alle hoogachting"), maar bevat een duidelijke ondertoon van morele verontwaardiging en frustratie over bureaucratische passiviteit. * **Taalgebruik:** Gebruik van de verouderde spelling (bijv. "zoo", "teeken ik", "den heer") en de juridische/formele term "in vouwe dezes" (bijgesloten). De afkorting "Uw dw." staat voor "Uw dienstwillige". De afkorting "w.g." betekent "was getekend", wat aangeeft dat dit een kopie is van het origineel waarop de handtekening stond.

Getypte brief met handgeschreven annotaties (doorslag of kopie voor archief).

* **Doel van de brief:** De brief dient als een officiële mededeling aan een burger dat zijn klacht of verzoek in behandeling is genomen en dat er een deskundig onderzoek is gestart. * **Structuur:** De brief is formeel en bondig. Het refereert aan eerdere correspondentie (6 en 22 april) om de context vast te leggen. * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven notitie "Verzonden 30/4 - '40" bevestigt dat de brief op de dag van datering daadwerkelijk is uitgegaan. De notitie "Rez. Mr. de Boer" duidt waarschijnlijk op de behandelend ambtenaar of referent. * **Status:** De afzender legt de verantwoordelijkheid voor de definitieve beantwoording van de klachten deels bij het "Gemeentebestuur", wat suggereert dat de afzender zelf bij een andere (wellicht toezichthoudende of technische) instantie werkt.

Handgeschreven brief (zakelijke correspondentie betreffende een betalingsachterstand)

De brief is een formele verontschuldiging voor een betalingsachterstand. De afzender, de heer Sterkenburg, reageert op een schrijven van de Dienst van het Marktwezen (waarschijnlijk een aanmaning). Als reden voor de wanbetaling voert hij een ziekenhuisopname van enkele weken aan. Hij belooft het verschuldigde "marktgeld" (de vergoeding voor een marktplaats of leges) zo snel mogelijk te voldoen ("aan zuiveren"). De brief is administratief verwerkt door de ontvangende instantie: * Rechtsboven staat handgeschreven het nummer **195**. * Onderaan staat een paarse stempel: **№ 28/12/1 M. 1942**. * Naast de stempel staat de datum van ontvangst geschreven: **21/10** (21 oktober 1942).

Getypte lijst op papier.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Bij de meeste personen staat een geboortedatum (DD-MM-JJ), bij anderen een adres of enkel een straatnaam. * **Geografie:** De genoemde adressen (Aalsmeerweg, Jan Evertsenstraat, Nieuwe Spiegelstraat, Spaarndammerstraat, Koninginneweg) duiden op Amsterdam. * **Personen:** De lijst bevat diverse familieleden, aangeduid met "Sr." en "Jr." (bijv. Schindeler, Schoos, Sterkenburg en Vrees). De geboortedata variëren van 1879 tot 1923. * **Opmerkelijke details:** Bij "J. de Vries Stadelaar" en "Schoos" ontbreken verdere gegevens. De spelling "Spaarndammerstraat" bevat in het origineel een typfout of spatie ("Spaarndan erstraat").

Administratieve lijst of namenregister.

Het document betreft een register van personen, waarschijnlijk voor administratieve doeleinden zoals huisvesting, lidmaatschap of personeelsbeheer. * **Structuur:** De linkerzijde bevat de primaire naam met een begindatum. De rechterzijde bevat vaak een tweede naam met een latere datum, wat kan duiden op een opvolger, overdracht of mutatie. * **Annotaties:** De rode vinkjes ([v]) wijzen op een controle of verificatie. Afkortingen zoals "Jr." en "Sr." onderscheiden familieleden. Adresverwijzingen zoals "Spaarn.str" (Spaarnwouderstraat) en "Koninginnweg" suggereren een geografische context in een Nederlandse stad (mogelijk Haarlem of Amsterdam gezien de straatnamen). * **Datering:** De datums lopen uiteen van 1879 tot 1916, wat wijst op een langlopend register dat gedurende meerdere decennia is bijgehouden.

Doorslag van een officiële brief (besluit tot uitsluiting).

* **Inhoud:** De brief is een formele strafmaatregel tegen een vishandelaar, de heer C. Sterkenburg. Hij wordt voor onbepaalde tijd uitgesloten van de toewijzing van zoetwatervis (specifiek levende paling/aal) op de visafslag. * **Aanleiding:** Sterkenburg heeft de aan hem toegewezen vis niet verkocht op zijn vaste standplaats op de Dapperstraatmarkt in Amsterdam. Dit wijst op een overtreding van de distributieregels: het was verboden om toegewezen schaarse goederen buiten de officiële kanalen om (bijvoorbeeld op de zwarte markt) te verhandelen of achter te houden. * **Juridische basis:** Er wordt verwezen naar het *Visscherijbesluit 1941* (artikel 7 en 11). Dit besluit maakte deel uit van de stringente marktordening die door de bezetter was ingesteld om de voedselvoorziening te controleren. * **Annotaties:** De grote aantekening "Vervallen" is cruciaal. Het betekent dat dit besluit later is ingetrokken of ongeldig is verklaard. De datum linksboven (12/10/42) suggereert dat de zaak enkele maanden later opnieuw is beoordeeld of dat het dossier toen is gesloten.

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).

Het document is een zeer kort en zakelijk schrijven waarin een eerder opgelegde sanctie ongedaan wordt gemaakt. De ontvanger, de heer C. Sterkenburg uit Hilversum, krijgt te horen dat een straf die hem op 8 juni 1942 (slechts vier dagen eerder) was opgelegd, per direct is ingetrokken. De brief is opgesteld in een strikt formele, ambtelijke stijl. Het ontbreken van een specifieke reden voor de intrekking suggereert dat dit een standaard kennisgeving is die hoort bij een reeds bestaand dossier. De afzender wordt enkel aangeduid als "De Directeur", wat gebruikelijk was bij correspondentie vanuit grotere instellingen zoals een gemeentelijk bureau, een distributiekantoor of een werkverschaffingsinstantie. Het referentienummer (46A/306/8 M.) duidt op een systematische archivering.

Document

Dit rapport documenteert een geval van vermeende nalatigheid en mogelijke fraude bij de distributie van bokking (gerookte haring) in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kernpunten zijn: 1. **Verzuim van plicht:** Vier handelaren van de familie Sterkenburg hebben slechts een fractie van de hun toegewezen hoeveelheid bokking gedistribueerd (1200 per persoon in plaats van de beoogde 3000). Ze gaven als excuus dat ze druk waren met het roken van paling, wat door de rapporteur als ongeldig wordt beschouwd. 2. **Poging tot illegale verkoop:** De handelaren boden aan om 800 bokkingen "zonder bon" (buiten het distributiesysteem om) te verkopen, wat duidt op zwarte handel of op zijn minst een grove schending van de distributieregels. 3. **Bederf door nalatigheid:** Door de vis vier dagen vast te houden in plaats van te verkopen, zijn 400 bokkingen bedorven en afgekeurd. De handelaren probeerden hier brutaalweg compensatie (restitutie) voor te krijgen. 4. **Tekort in de administratie:** Na verrekening van de ingeleverde distributiebonnen en de gemelde voorraad bleek er een tekort van 128 bokkingen te zijn waarvoor geen verantwoording was. 5. **Sanctie:** De bureauchef adviseert een zware straf: uitsluiting van de visverdeling voor onbepaalde tijd.

Handgeschreven rapport (ambtelijke correspondentie).

Het document is een zakelijk rapport waarin melding wordt gemaakt van plichtsverzuim en mogelijke fraude door vier visstylisten (de gebroeders Sterkenburg). De kernpunten zijn: 1. **Verzuim van distributieplicht:** De broers hebben op de eerste dag van de uitgifte (21 april 1943) slechts een fractie (1200 stuks) van hun toegewezen quotum opgehaald. Volgens de rapporteur hadden zij elk 3000 stuks moeten distribueren. 2. **Ongegrond excuus:** De broers claimden dat zij het te druk hadden met het roken van aal (paling). De rapporteur verwerpt dit, omdat andere handelaren hun reguliere werkzaamheden ook moesten combineren met de distributietaken. 3. **Inconsistentie in cijfers:** De rapporteur signaleert een vreemde discrepantie aan het eind: op 24 april beweren de broers dat zij van een totaal van 4500 bokkingen er 500 over hebben. Dit rijmt niet met de eerder genoemde 1200 die zij daadwerkelijk hadden opgehaald, wat duidt op administratieve onjuistheden of illegale handel. 4. **V.M.:** Deze afkorting staat zeer waarschijnlijk voor de "Vischmarkt" in Amsterdam.

Document

* **Administratieve systematiek:** De lijst is genummerd van 267 t/m 444. Achter elke naam staat een bedrag, meestal 3000 eenheden (mogelijk guldens). Er zijn diverse aantekeningen gemaakt om personen met dezelfde naam te onderscheiden, zoals bijnamen (Schilder "Tekel", "Kippie", "Fik"), jaartallen ('85, '17) of patroniemen (Jobz, Jz, Sz). * **Symboliek:** De vinkjes ("v") suggereren dat de posten gecontroleerd of voldaan zijn. De "x" markeringen kunnen duiden op een afwijkende status of een specifieke betalingswijze. * **Bijzondere vermelding:** Bij nummer 346 (W. M. Ros) staat de handgeschreven toevoeging "i.d. gevangenis" met een bedrag van 2100, wat een specifiek juridisch of sociaal aspect aan deze administratie toevoegt. * **Namenmateriaal:** De grote hoeveelheid namen zoals "Schilder" en "Tol" wijst zeer sterk op de regio Volendam/Waterland.

Brief met ambtelijke kanttekeningen.

Het document is een officieel verzoekschrift van C. Sterkenburg aan een niet nader genoemde autoriteit (vermoedelijk een distributie- of visserij-instantie). De schrijver verzoekt om toegang tot de toewijzing van "verdeel vis" uit Scheveningen. De kern van het betoog is economisch van aard: Sterkenburg exploiteert een logement (pension/hotel) in Hilversum, maar door de oorlogsomstandigheden in 1944 is dit bedrijf "noodlijdend" (er is nauwelijks klandizie). Hij voert aan dat hij recht heeft op deze vis, mogelijk om zijn inkomsten aan te vullen of om zijn gasten te kunnen voeden. De ambtelijke kanttekeningen onderaan zijn cruciaal. Een ambtenaar (mogelijk 'de Boer') merkt op dat Sterkenburg inderdaad een logementhouder is en suggereert dat hij, net als andere "rookers" (visrokers), in aanmerking zou moeten komen voor de Scheveningse vis. Er wordt getwijfeld of hij ook in de vishandel zit, wat blijkt uit de krabbels "ook handel in visch" en de instructie "onderzoekt".

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

De brief is een verzoek van de familie Sterkenburg (de weduwe Sterkenburg-Maas en haar kinderen W. en C. Sterkenburg) aan een instantie die de visdistributie beheert. Zij verzoeken officieel om hun broer, F. Sterkenburg Jr., de bevoegdheid te geven om hun vis-toewijzing (quotum) op de markt in ontvangst te nemen ("aan te pakken"). De familie voert twee redenen aan: 1. **Samenwerking:** Er is sprake van een bestaande werkverhouding ("in combinatie gewerkt"), waarbij de broer deze taak feitelijk al uitvoerde. 2. **Logistiek:** Vanwege de oorlogsomstandigheden in 1944 is het treinverkeer vanuit hun woonplaats Hilversum onbetrouwbaar, waardoor zij niet op tijd op de markt kunnen zijn. De opmerking dat zij de vis "wel zelf verkoopen" is cruciaal; hiermee geven zij aan dat zij nog steeds de actieve vergunninghouders zijn en geen misbruik maken van het distributiesysteem door de handel volledig uit te besteden.

Handgeschreven brief (slotfragment) met ambtelijke aantekening.

Het document bevat het slot van een verzoekschrift aan een distributie-instantie of overheidsorgaan tijdens de Duitse bezetting. De familie Sterkenburg verzoekt om een toewijzing van "gerookte visch". De argumentatie in het postscriptum is opmerkelijk: zij stellen dat zij voor niets anders in aanmerking komen omdat zij "rookers" zijn. Tijdens de oorlog was het distributiestelsel zeer complex; burgers moesten vaak kiezen tussen een tabakskaart (voor rokers) of extra suiker-/snoeprantsoenen (voor niet-rokers). De brief suggereert dat hun status als roker hen uitsloot van bepaalde andere extraatjes, waardoor zij hun hoop hadden gevestigd op een toewijzing van gerookte vis. Het handschrift is duidelijk en de toon is beleefd-formeel, wat duidt op een bewuste poging de autoriteiten gunstig te stemmen. Rechtsonder is het resultaat van de aanvraag zichtbaar: een kort en zakelijk "Afwijzen", geschreven door een ambtenaar (mogelijk 'de Haer'), gedateerd op de dag van behandeling.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Doorslag (carbonkopie) van een zakelijke brief. * **Datum:** 12 juni 1942. * **Afzender:** De Directeur (organisatie onbekend, mogelijk een bedrijf of overheidsinstantie). * **Ontvanger:** Den Heer W. Sterkenburg, Veerstraat 33, Hilversum. * **Referentienummer:** 46A/306/7 M. * **Fysieke kenmerken:** Getypte tekst op grijs/blauw doorslagpapier met ...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag voor het archief). * **Datum:** 12 juni 1942. * **Afzender:** De Directeur (instantie ongespecificeerd, mogelijk gemeentelijk of werkgerelateerd). * **Ontvanger:** Den Heer C. Sterkenburg, Schoolstraat 20A, Hilversum. * **Referentienummer:** 46A/306/8 M. * **Kenmerken:** Voorzien van handgeschreven adminis...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven administratieve notitie op een ruitjeskaart. * **Datum:** 30 september 1942 en 23 oktober 1942. * **Taal:** Nederlands. * **Betrokkene:** G. Sterkenburg, woonachtig aan de Goudsbloemstraat. * **Kenmerken:** Bevat administratieve stempels en handtekeningen voor afhandeling.

# TRANSCRIPTIE [Stempel linksboven:] N°. 26/16/1 [Stempel midden boven:] M. 1941 25/3 [Handgeschreven rechtsboven:] ni. Turf [Hoofdtekst:] Mijnheer Ondergetekende M. Sterkenburg Schravenmade zou gaarne als het mogelijk is, op een der leeggekomen stand plaatsen in de Dapperstraat willen staan liefst een beetje in het midden daar ik met gerookte visch sta. M. Sterkenburg – Schravenmade Goudsbl...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief (verzoekschrift). * **Datum:** 25 maart 1941 (gebaseerd op stempel). * **Afzender:** Mevr. M. Sterkenburg-Schravenmade. * **Adres afzender:** Goudsbloemstraat 4-II, Amsterdam. * **Kenmerken:** Liniëring met rode verticale kolommen (administratief papier), voorzien van archiefstempels en een handgeschreven notitie in de rechterbov...