Archief 745
Inventaris 745-365
Pagina 218
Dossier 23
Jaar 1941
Stadsarchief

Archiefdocument

12 oktober 1941 (genoteerd als M. 1941 10/12).

Origineel

12 oktober 1941 (genoteerd als M. 1941 10/12). [Koptekst]
No 35/271 M. 1941 10/12

[Kolommen: Links codes/tekens, Midden Naam & Adres/Markt, Rechts Opmerkingen]

  1. Letter F. / J.C. v.d. Berg monnikenstraat 17 I
    Nieuwmarkt
  2. N. / M. Cohen Waterlooplein 51.
    ~~Amstelveld, Uilenburg Waterlooplein~~
    noordermarkt m-splein
  3. R. / M. Gelder Waterlooplein 53.
    Amstelveld Uilenburg Waterlooplein
  4. AT. / F. v. Collem Joden Houttuinen 41/43
    Uilenburg Waterlooplein Lindengracht
    Westerstraat. [Rechts:] Plaatst momenteel geen stallen. Stelt echter prijs op behoud v. vergunning.
  5. BT. / A. v Noren Egelantiersstraat 10.
    noordermarkt [Rechts:] Wil vergunning aanhouden van zomerhandel.
  6. CT. / M.C. Blank Blasiusstr. 98.
    Uilenburg [Rechts:] M.C. Blank heeft tegen intrekking vergunning geen bezwaar.
  7. DT. / J. Laden Transvaalsstr. 75.
    Uilenburg [Rechts:] Laden is reeds 1 1/2 jaar uit de zaak. De zaak behoort thans aan v. d. Brink v. Cornelissen. Laden intrekken indien nodig zal v. d. Brink aanvraag indienen.
  8. ET. / A.M. van Merkenstein Transvaalsstr 89-91.
    alle Lijnp-straat [Rechts:] Wil vergunning handhaven op de verschillende markten.
  9. HT. / M. Swaab Rapenburgerstr 41 I
    Lindengracht Nieuwmarkt Uilenburg [Rechts:] 2x opgeroepen niet geweest. Intrekken.
  10. JT. / C. Warmenhoven Rapenburg 70
    alle Lijnp-straat [Rechts:] intrekken.
  11. KT. / M. J. de Bruin v. Beuningenstr 6.
    Uilenburg [Rechts:] intrekken niet geweest 2x opgeroepen
  12. LT. / R. Tillinga v. Jac - Campenstr 50
    alle Lijnp-straat [Rechts:] intrekken.
  13. PT. / K. R. Mey Tolstraat 54
    noordermarkt Uilenburg [Rechts:] Wil vergunning handhaven. Plaatst nu op de Ten Katestraat.
  14. D.W / J.B. Kocher 2e Oosterparkstr 109
    Dappers- Waterlooplein [Rechts:] 2x opgeroepen niet geweest. Intrekken.
  15. H.W / W. van Swem Borgerstr. 5
    Ten Katestraat [Rechts:] Kan worden ingetrokken
  16. M.W / N. Koenders Meertenschestraat 91/93
    Alle Lijnp-straat [Rechts:] als kool
  17. P.W / M. Kool Som. Depenny (?) 26
    Sumatrastraat [Rechts:] Vergunning kan worden ingetrokken indien nodig zal Kool opnieuw aanvragen.
  18. R.W / A. Morgenhuis Prinsengracht 26
    Ten Katestr. M'splein Lindengracht
    [Onderaan:] Wil vergunning voor Ten Katestraat + Lindengracht behouden. Voor m.splein in normale tijden op deze markten wel stallen werden geplaatst.

--- Dit document is een administratieve inventarisatie van marktvergunningen in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De lijst bevat namen van kooplieden, hun woonadressen en de markten waarvoor zij een vergunning hebben (zoals de Nieuwmarkt, Waterlooplein en Uilenburg).

Meest opvallend zijn de visuele markeringen:
* De rode 'I': Aan de linkerzijde zijn bij verschillende personen grote rode letters 'I' geplaatst. Gezien de context van 1941 en namen als Cohen, Swaab en Van Collem, staat deze 'I' vrijwel zeker voor 'Israëliet' (Joods). Dit was een administratieve methode om Joodse ondernemers te identificeren.
* Doorhalingen en 'Intrekken': Veel vergunningen worden gemarkeerd voor intrekking. Bij sommigen staat "2x opgeroepen niet geweest", wat duidt op een gedwongen administratief proces waarbij afwezigheid direct leidde tot verlies van het middel van bestaan.
* Handhaving: Sommige (niet-Joodse) kooplieden geven aan hun vergunning te willen behouden, zelfs als ze momenteel niet op de markt staan.

--- Het document dateert van oktober 1941, een cruciale fase in de uitsluiting van Joden uit het openbare leven in Nederland. De Duitse bezetter voerde stelselmatig maatregelen in om de economie te 'aryaniseren'. Markten zoals het Waterlooplein en de Nieuwmarkt, van oudsher centra van Joods economisch leven in Amsterdam, werden hierdoor zwaar getroffen.

De "I"-markeringen in de kantlijn zijn een directe weerslag van de anti-Joodse verordeningen. Terwijl de administratie eruitziet als gewone bureaucratie, legt het de systematische onteigening en uitsluiting vast die de opmaat vormde naar de latere deportaties. Het document toont hoe de Amsterdamse marktmeester of een gerelateerde dienst de bezettingsmaatregelen administratief verwerkte. A. Morgenhuis A.M. van Merkenstein C. Warmenhoven J. Laden J. de Bruin J.B. Kocher J.C. v.d. Berg M. Cohen M. Gelder M. Kool M. Swaab M.C. Blank N. Koenders R. Mey R. Tillinga W. van Swem

Samenvatting

Dit document is een administratieve inventarisatie van marktvergunningen in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De lijst bevat namen van kooplieden, hun woonadressen en de markten waarvoor zij een vergunning hebben (zoals de Nieuwmarkt, Waterlooplein en Uilenburg).

Meest opvallend zijn de visuele markeringen:
* De rode 'I': Aan de linkerzijde zijn bij verschillende personen grote rode letters 'I' geplaatst. Gezien de context van 1941 en namen als Cohen, Swaab en Van Collem, staat deze 'I' vrijwel zeker voor 'Israëliet' (Joods). Dit was een administratieve methode om Joodse ondernemers te identificeren.
* Doorhalingen en 'Intrekken': Veel vergunningen worden gemarkeerd voor intrekking. Bij sommigen staat "2x opgeroepen niet geweest", wat duidt op een gedwongen administratief proces waarbij afwezigheid direct leidde tot verlies van het middel van bestaan.
* Handhaving: Sommige (niet-Joodse) kooplieden geven aan hun vergunning te willen behouden, zelfs als ze momenteel niet op de markt staan.


Historische Context

Het document dateert van oktober 1941, een cruciale fase in de uitsluiting van Joden uit het openbare leven in Nederland. De Duitse bezetter voerde stelselmatig maatregelen in om de economie te 'aryaniseren'. Markten zoals het Waterlooplein en de Nieuwmarkt, van oudsher centra van Joods economisch leven in Amsterdam, werden hierdoor zwaar getroffen.

De "I"-markeringen in de kantlijn zijn een directe weerslag van de anti-Joodse verordeningen. Terwijl de administratie eruitziet als gewone bureaucratie, legt het de systematische onteigening en uitsluiting vast die de opmaat vormde naar de latere deportaties. Het document toont hoe de Amsterdamse marktmeester of een gerelateerde dienst de bezettingsmaatregelen administratief verwerkte.

Genoemde Personen 16

Locaties

Amstelveld Lindengracht Nieuwmarkt Noordermarkt Ten Katemarkt Waterlooplein Westerstraat

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Kool A.G.F. (Groenten): Sla Dieren: Kat Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 99

A B Adriani
A. Cohen Uilenburg 1
A.C. ter Weyden Uilenburg 1
A. Jansen 10.46
A. J. Bogers 2.43
A J Noijen
Aäron van Praag Uilenburg
B. Kinschraper Uilenburg 1
B. Walberstadt Uilenburg
C. Kok Uilenburg
C. Goedhart Waterlooplein Alb.Cuypstraat
C. Goedhart Uilenburg Alb.Cuypstraat
C.J. Vaas Uilenburg } 1 pers.
D. Sebbeler Waterlooplein 2.50
Fa. Gondo
F.X. Waterlooplein 3.19
G. Hak Uilenburg } 2 pers
Brigadier Maas. Uilenburg
J. Triitman 100.-
G. Slikker Waterlooplein Alb.Cuypstraat
G. Slikker Uilenburg Alb.Cuypstraat
H. Hamjé 0495 Uilenburg 1 pers
Alle 99 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6