Officieel rapport van een marktcontroleur. 18 november 1942. Een controleur van de Centrale Markt (handtekening vermoedelijk S. Uttermöhlen). De Bedrijfschef van de Centrale Markt te Amsterdam. $N^o \text{ 37/101/10 M. 1942 } \frac{19}{11}$

$\underline{\text{R A P P O R T}}$

In verband met een klacht dat door grossier C.Esveld, plaatshouder in de Hal, groente zou worden afgeleverd uit een loods in de Commelinstraat alhier, heb ik een onderzoek ingesteld waarbij het volgende is gebleken. Een broer van genoemden grossier, genaamd M.Esveld, groentewinkelier, wonende en zaakhoudende Javastraat 141 alhier, heeft in de Commelinstraat 125 een loods in huur. Bij gehouden controle bevond zich in deze loods alleen een partij ledige kisten. C.Esveld verklaarde, dat hij van deze loods wel gebruik heeft gemaakt toen hij nog geen plaats had op de Centrale Markt doch dit nu niet meer deed temeer daar hij hierover geen moeite zou willen hebben met Marktwezen. Voor zoover door mij, rapporteur, kan worden nagegaan worden de artikelen die C.Esveld verhandelt voor hem op de Centrale Markt aangevoerd.

Den Heer Bedrijfschef
van de Centrale Markt.

Amsterdam 18 November 1942
Controleur,

[Handtekening: S. Uttermöhlen]

[Linksonder handgeschreven paraaf: GvB]
[Rechtsonder grote blauwe paraaf: opl] Dit rapport beschrijft een onderzoek naar een vermeende overtreding van de marktregels door grossier C. Esveld. De aanleiding was een klacht (mogelijk een anonieme tip of aangifte) dat hij groenten zou distribueren vanuit een particuliere loods in de Commelinstraat in plaats van via de officieel voorgeschreven weg: de Centrale Markt.

De controleur stelt vast dat de loods gehuurd wordt door de broer van de verdachte, M. Esveld, maar dat er bij inspectie geen handelsvoorraad groente werd aangetroffen, enkel lege kisten. Hoewel C. Esveld toegeeft de loods in het verleden te hebben gebruikt, claimt hij hiermee te zijn gestopt om problemen met het 'Marktwezen' te voorkomen. De controleur sluit het rapport af met de bevinding dat de goederenstroom van Esveld voor zover bekend conform de regels via de Centrale Markt verloopt. Het document dateert uit november 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van toenemende schaarste en een streng distributiesysteem voor levensmiddelen. De Centrale Markt in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat) was het zenuwcentrum voor de legale voedseldistributie.

Handel buiten de officiële markt om werd streng gecontroleerd en vervolgd als 'zwarte handel'. Inspecteurs en controleurs van het Marktwezen hadden de taak om toe te zien op de naleving van de verordeningen. Dit rapport toont de bureaucratische controle op ondernemers en de constante dreiging van inspecties naar aanleiding van klachten over mogelijke illegale opslag of handel. C. Esveld M. Esveld S. Utterm Marktwezen