Archief 745
Inventaris 745-423
Pagina 314
Dossier 27
Jaar 1944
Stadsarchief

Brief op officieel briefpapier.

3 maart 1944. Van: G. Wedekind, Sachbearbeiter (zaakvoerder) van de *Omnia Treuhandgesellschaft M.B.H.*, gevestigd aan de Waltersingel 85 te Apeldoorn. Aan: Het Marktwezen te Amsterdam, Jan van Galenstraat 14.

Origineel

Brief op officieel briefpapier. 3 maart 1944. G. Wedekind, Sachbearbeiter (zaakvoerder) van de Omnia Treuhandgesellschaft M.B.H., gevestigd aan de Waltersingel 85 te Apeldoorn. Het Marktwezen te Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. [Briefhoofd linksboven:]
G. WEDEKIND
SACHBEARBEITER
DER
OMNIA TREUHANDGES.
M. B. H.

[Stempels bovenaan:]
$N^{\text{o}} = 18/2/5$ $M. 1944 \frac{6}{3}$

[Rechtsboven handgeschreven/getypt:]
875 h K476
APELDOORN, 3. März 1944
Waltersingel 85 T. 29

[Adressering:]
An das Marktwezen,
A m s t e r d a m. W.
Jan van Galenstraat 14

[Handgeschreven notitie in de kantlijn:]
Lijst 20/3 '44 verzonden [paraf]
m. i Dui. [?]

[Onderwerp:]
Betr. : Vent- en/of Marktvergunningen v. Joodsche kooplieden.

[Inhoud:]
Wir senden Ihnen abermals eine Liste (Nr. V), voraussichtlich die letzte, mit Namen der von uns im Auftrage der Wirtschaftsprüfstelle zu liquidierenden Judenunternehmen.

Von den meisten dieser Unternehmen haben wir den Gegenstand des Unternehmens nicht einwandfrei feststellen können und in solchen Fällen ein ? hingeschrieben.

Wir bitten Sie also höfl. um Angabe was Ihnen in dieser Hinsicht bekannt ist, insofern diese Hausierer u.s.w. bei Ihnen eingetragen waren wegen einer Vent- of/en Marktvergunning, die Nummer der desbetr. Eintragung und das Datum an welchem die Eintragungen gestrichen wurden (also E = eingetragen; G = gestrichen).

Da unsere Tätigkeit als Abwickler A'damer Unternehmen zu Ende geht und heute voraussichtlich das letzte Mal ist, dass wir bei Ihnen nachfragen müssen, benutzen wir diese Gelegenheit ~~Sie~~ Ihnen höflichst Dank zu sagen für Ihre Mitwirkung, wodurch Sie wesentlich dazu beigetragen haben unsere Arbeit zur Completierung unsrer Handakten zu erleichtern.-

[Afsluiting:]
Heil Hitler !
DER TREUHÄNDER
OMNIA
Treuhandgesellschaft M.B.H.
i.V. [Handtekening in rood]

[Linksonder:]
1 Anlage.

--- Dit document is een administratief bewijsstuk van de systematische onteigening en uitsluiting van de Joodse bevolking in Nederland tijdens de bezetting. De Omnia Treuhandgesellschaft fungeerde als een door de nazi's gecontroleerde organisatie die belast was met de 'arisering' (onteigening) en liquidatie van Joodse bedrijven.

De kern van de brief is een verzoek om informatie aan de Amsterdamse dienst Marktwezen. Wedekind vraagt om specifieke details over marktvergunningen van Joodse kooplieden om hun dossiers te kunnen completeren. Hij geeft aan dat de liquidatie van Amsterdamse Joodse ondernemingen bijna voltooid is ("vorausichtlich das letzte Mal"). De gevraagde informatie (inschrijvingsnummers en data van uitschrijving) diende om de bureaucratische afhandeling van de diefstal van deze levensonderhoud-middelen juridisch "sluitend" te maken.

Opvallend is de vermenging van Duits en Nederlands (zoals "Marktwezen" en "Vent- of/en Marktvergunning"), wat getuigt van de nauwe samenwerking tussen de bezetter en het Nederlandse lokale ambtelijke apparaat.

--- In maart 1944 was de Holocaust in Nederland in een vergevorderd stadium. De meeste Joodse burgers waren op dat moment al weggevoerd naar kampen. De administratieve nasleep, zoals de formele liquidatie van bedrijven en vergunningen van kleine zelfstandigen (zoals marktkooplieden en venters), liep nog door.

De Omnia Treuhandgesellschaft speelde hierin een cruciale rol als beheerder van "vijandelijk" vermogen. Door informatie op te vragen bij gemeentelijke diensten zoals Marktwezen, konden zij de laatste economische sporen van Joodse aanwezigheid in het openbare leven uitwissen. De handgeschreven aantekening "Lijst 20/3 '44 verzonden" suggereert dat de ambtenaren van de gemeente Amsterdam binnen twee weken gehoor gaven aan dit verzoek van de bezetter. De brief eindigt met de verplichte nationaalsocialistische groet "Heil Hitler!", wat de ideologische inbedding van deze bureaucratische correspondentie onderstreept.

Samenvatting

Dit document is een administratief bewijsstuk van de systematische onteigening en uitsluiting van de Joodse bevolking in Nederland tijdens de bezetting. De Omnia Treuhandgesellschaft fungeerde als een door de nazi's gecontroleerde organisatie die belast was met de 'arisering' (onteigening) en liquidatie van Joodse bedrijven.

De kern van de brief is een verzoek om informatie aan de Amsterdamse dienst Marktwezen. Wedekind vraagt om specifieke details over marktvergunningen van Joodse kooplieden om hun dossiers te kunnen completeren. Hij geeft aan dat de liquidatie van Amsterdamse Joodse ondernemingen bijna voltooid is ("vorausichtlich das letzte Mal"). De gevraagde informatie (inschrijvingsnummers en data van uitschrijving) diende om de bureaucratische afhandeling van de diefstal van deze levensonderhoud-middelen juridisch "sluitend" te maken.

Opvallend is de vermenging van Duits en Nederlands (zoals "Marktwezen" en "Vent- of/en Marktvergunning"), wat getuigt van de nauwe samenwerking tussen de bezetter en het Nederlandse lokale ambtelijke apparaat.


Historische Context

In maart 1944 was de Holocaust in Nederland in een vergevorderd stadium. De meeste Joodse burgers waren op dat moment al weggevoerd naar kampen. De administratieve nasleep, zoals de formele liquidatie van bedrijven en vergunningen van kleine zelfstandigen (zoals marktkooplieden en venters), liep nog door.

De Omnia Treuhandgesellschaft speelde hierin een cruciale rol als beheerder van "vijandelijk" vermogen. Door informatie op te vragen bij gemeentelijke diensten zoals Marktwezen, konden zij de laatste economische sporen van Joodse aanwezigheid in het openbare leven uitwissen. De handgeschreven aantekening "Lijst 20/3 '44 verzonden" suggereert dat de ambtenaren van de gemeente Amsterdam binnen twee weken gehoor gaven aan dit verzoek van de bezetter. De brief eindigt met de verplichte nationaalsocialistische groet "Heil Hitler!", wat de ideologische inbedding van deze bureaucratische correspondentie onderstreept.

Kooplieden in dit dossier 100

Th. de Wolf. Uilenburg *? onbekend*
A.C. Cobussen A35-239324
Afschrijving Dubieuse debiteuren
Afschrijving Dubieuze debiteuren Waterlooplein
Afschrijvingen 1944
Afschrijvingen 1944 " 113.775,-- Waterlooplein
Afschrijving op voorraden
Afschrijving op voorraden Waterlooplein
A.H. Bijland Districtshuis N.S.B. J.W. Brouwersplein
A.H. Bijland Grüne Polizei Districtshuis N.S.B. J.W. Brouwersplein
A.J.I. Barbiers A35-001541
Alexander Vrachtdoender Uilenburg *E 23 - 220 G 11/1 '42*
A. Samson Uilenburg *E 20-87 G 11/1 '42*
A. Schrijver Uilenburg *E Nieuwmarkt G 3-11-41*
A. Segal Uilenburg *E: Uilenburg 8-3-41*
A. v.d. Nekke gemachtigde van de fa Med. L. Stadtvries Waterlooplein Deze vordering werd reeds in uw handen gesteld per schrijven no 3/16/im dd 20 Oct 1944. doch aangehouden naar betrekking mits inmiddels de huur over sept + Oct heeft voldaan.
Abraham Waterman Uilenburg *E 27 - 153 G 1-9-42*
A. Waterman Uilenburg *E: A.C. G 3-11-41*
B. Felthuis A35-001555
B. Springer Uilenburg *E 26-42 G 1-9-42*
B. Waterman Uilenburg *E W.plein G 7-12-42*
B. Wurms Uilenburg *E 21-3 G 1935*
C.F. Eggelte A35-001553
C.J.L. Lak A35-001577
C. Sliphorst A35-461111
C. Veerman A35-001605
D. Fransen A35-048602
E. Stranders Uilenburg *E Waterloopl. G 8-6-36*
Exploitatie - winst
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 5