S. Naarden

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

Het document is een formeel verzoek aan een inspecteur om toestemming te verlenen voor hulp bij de uitoefening van een beroep. De kernpunten zijn: * **Aanleiding:** De heer S. Naarden is fysiek niet in staat om zijn werkzaamheden volledig zelfstandig uit te voeren. Dit wordt gestaafd met een (niet bijgevoegde) doktersverklaring. * **Beroep:** Het betreft "standwerken". Een standwerker is een marktkoopman die met een demonstratie of een vlot verhaal publiek trekt om goederen te verkopen. Dit is fysiek zwaar werk, zeker voor de stem en de mobiliteit. * **De assistent:** Als assistent wordt I. J. Velleman voorgesteld, een man van destijds 25 jaar oud, wonende in de Retiefstraat. * **Schrifttype:** Het document is geschreven in een verzorgd, vooroorlogs cursief handschrift.

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek aan de marktinspectie om toestemming te verlenen voor assistentie bij het standwerken. De reden voor dit verzoek is de broze gezondheid van de heer S. Naarden, hetgeen wordt ondersteund door een (niet bijgevoegde) doktersverklaring. * **Handschrift:** Het document is geschreven in een verzorgd, lopend cursief handschrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. * **Terminologie:** De term "standwerken" verwijst naar een specifieke vorm van marktverkoop waarbij de koopman met een luidruchtige of theatrale presentatie zijn waren aanprijst. Dit vereist fysieke kracht en uithoudingsvermogen, wat verklaart waarom gezondheidsklachten een reden zijn om assistentie aan te vragen.

Administratief bijblad/kaart met betrekking tot marktzaken.

Dit document is een ambtelijk advies betreffende een verzoek van een marktkoopman. * **Verzoek:** S. Naarden, de houder van marktplaats nummer 284 op de Amsterdamse Dappermarkt, vraagt toestemming om zich te laten assisteren door J. J. Velleman. Er wordt expliciet vermeld dat het om assistentie gaat en niet om vervanging. * **Besluit:** De behandelend ambtenaar (of de betreffende afdeling) ziet geen bezwaar tegen dit verzoek, mits het "tot wederopzegging" is. Er wordt verwezen naar een onderliggend rapport van de 'chef marktofficier'. * **Procesgang:** Het proces begint rond 20 februari 1939. Het formele advies ("geen bezwaar") wordt op 12 maart 1939 ondertekend en op 16 maart verder administratief verwerkt.

Officiële brief/correspondentie (doorslag).

Dit document is een officiële vergunning of toestemmingsbrief van de directeur van het marktwezen in Amsterdam. De heer S. Naarden, woonachtig aan de Nieuwendijk, krijgt toestemming om zich op zijn vaste standplaats op de Dappermarkt te laten bijstaan door I.J. Velleman. Enkele opvallende administratieve details: * **"Tot wederopzegging":** De toestemming is niet tijdelijk, maar geldig totdat de instantie besluit deze in te trekken. * **"Niet vervangen":** Dit is een cruciale restrictie. Het betekent dat Velleman de heer Naarden mag *helpen* (bijstaan), maar hem niet mag *vervangen*. Naarden moet dus waarschijnlijk zelf ook aanwezig zijn op de kraam. * **Spelling:** Er wordt gebruikgemaakt van de 'y' in woorden als "Nieuwendyk", "hierby" en "bystaan", wat vaker voorkwam in ambtelijke getypte teksten uit die tijd.

Doorslag van een officiële brief / besluit.

Het betreft een administratieve beslissing aangaande een staanplaats op de Amsterdamse Dappermarkt. De brief is een reactie op een verzoek van de heer S. Naarden van 18 februari 1939. De essentie van het besluit is dat de heer Naarden toestemming krijgt om geholpen te worden door een assistent, de heer I.J. Velleman. De formulering "bystaan - niet vervangen -" is hierbij cruciaal: dit betekent dat de vergunninghouder (Naarden) verplicht is zelf aanwezig te zijn op de markt; de assistent mag de kraam niet zelfstandig exploiteren in afwezigheid van de eigenaar. De toestemming is verleend "tot wederopzegging", wat inhoudt dat de instantie het recht behoudt deze toestemming op elk moment in te trekken.

Formulier voor het beëindigen van assistentieverlening op een markt.

Dit document is een officiële kennisgeving aan de marktautoriteiten van Amsterdam. De ondertekenaar, S. Naarden, houder van een standplaats op de Dappermarkt (nummer 284), geeft aan dat de eerder verleende toestemming voor assistentie door J. Velleman wordt beëindigd. Opvallend is dat op het voorgedrukte formulier het woord "vervanging" is doorgehaald, wat aangeeft dat Velleman specifiek als assistent (hulp) fungeerde en niet als volledige vervanger van de plaatshouder. De datum van 20 maart 1940 is saillant, aangezien dit slechts twee maanden voor de Duitse inval in Nederland was. De administratieve afhandeling is bevestigd met een paraaf van de marktambtenaar linksonder.

Marktregister / Administratief kasboek van standplaatshouders.

* **Structuur:** Het document is een strak vormgegeven administratief overzicht. Er zijn kolommen voor standplaatsnummer, naam, handelswaar en een sectie voor de dagen van de week (M, D, W, D, V, Z) om de aanwezigheid bij te houden. * **Inhoud:** Het aanbod is zeer divers: van versproducten (groenten, fruit, vis, kaas) tot textiel (manufacturen, kousen, schorten) en specialistische artikelen zoals "ansichtkaarten", "gummi hakken" en "2e hands boeken". * **Opmerkelijke details:** * Veel namen wijzen op een Joodse achtergrond (o.a. Blits, Isaac, Lakmaker, Naarden, Boas), wat typerend is voor de markten in grote steden als Amsterdam (bijv. de Waterloopleinmarkt of Albert Cuypmarkt) in deze periode. * Bij nummer 200 (L. Keizer) staat een interessante aantekening: *"te lang in steun om het nog te controleeren"*, wat impliceert dat deze persoon een uitkering ("steun") ontving en mogelijk daardoor niet meer actief was op de markt. * De kolom "Bijzonderheden" bevat diverse korte notities zoals "vrouw", "man", "werkt als knecht" of "maakt zelf sigaren".

Ambtelijke notitie / memo

* **Handschrift:** Het betreft een vlot geschreven, zakelijk cursief handschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. De tekst is goed leesbaar, met de voor die tijd kenmerkende lussen en verbindingen. * **Inhoud:** Het document is een interne mededeling over de status van een marktkoopman, de heer Naarden. Hij wordt geïdentificeerd als houder van een "voorkeurskaart" voor de Uilenburgmarkt. De schrijver vraagt om uitsluitsel of Naarden ook in aanmerking komt voor een vaste staanplaats op de Westermarkt als hij daarvoor wordt opgeroepen, gezien zijn huidige rechten op de Uilenburgmarkt. * **Terminologie:** Termen als "voorkeurskaarthouder" en "vaste plaats" zijn specifiek voor de organisatie en regulering van de Amsterdamse markten. De afkorting "br." boven de tekst staat waarschijnlijk voor "brief" of "bericht".

Getypte brief (doorslag).

De brief is een formeel, ambtelijk antwoord op een schrijven van de heer Salomon Naarden van bijna een maand eerder. De essentie van de brief is een mededeling over de toewijzing van een marktplaats. De heer Naarden heeft een 'voorkeurskaart' gekregen voor de markt op Uilenburg. Dit betekent echter nog niet dat hij de specifieke plek heeft gekregen die hij wenste; hij staat blijkbaar nog op een wachtlijst voor een 'vaste plaats'. De brief instrueert hem om pas contact op te nemen met een marktambtenaar zodra die vaste plaats daadwerkelijk wordt uitgereikt. De schrijfstijl is zakelijk en maakt gebruik van de destijds gangbare spelling (zoals "zoodat" en "onderhavige").

Doorslag (carbonkopie) van een getypte brief.

* **Inhoud:** De brief is een antwoord op een verzoek van de heer S. Naarden van 30 december 1940. Hem wordt medegedeeld dat hij een "voorkeurskaart" heeft gekregen voor de markt op Uilenburg, maar dat hij nog niet de specifieke vaste standplaats heeft toegewezen gekregen die hij wenste. Hij moet wachten tot er een vaste plaats beschikbaar komt en dan contact opnemen met de marktambtenaar ter plaatse. * **Bureaucratie:** Het document toont de strikte administratieve afhandeling van marktplaatsen in Amsterdam tijdens de bezettingsjaren. De vermelding van "Wyk 2" en het referentienummer duiden op een nauwkeurige archivering. * **Toestand:** De tekst is goed leesbaar; het papier vertoont de typische kleur van goedkoop oorlogspapier of een doorslagvel.

Formulier voor de vrijwillige afstand van een marktstandplaats.

* **Administratieve handeling:** Dit document is een formele kennisgeving van S. Naarden aan de Dienst Marktwezen in Amsterdam om een standplaats op de Dappermarkt (nummer 284) op te zeggen. De opzegging wordt gedaan op 7 februari 1941 en gaat in op 10 februari 1941. * **Identificatie:** De achternaam Naarden duidt op een Joodse achtergrond, wat in de context van februari 1941 in Amsterdam van groot historisch belang is. * **Kenmerken:** Het formulier zelf is gedrukt in december 1940 (zie code M.W. 67 1000-12-'40). De paarse stempel onderaan ("M. 1941") en de datumstempel ("10 FEB. 1941") bevestigen de administratieve verwerking door de gemeente.

Handgeschreven ambtelijke of zakelijke notitie/memo.

Het document is een kort, zakelijk memorandum waarin verslag wordt gedaan van een melding door de Firma Beugel. De kern van de notitie betreft C. de Jong (mogelijk 'junior'), die woonachtig is aan de Admiraal de Ruyterweg. Er is sprake van een inspectie door een zekere Inspecteur Duyfhuizen naar aanleiding van een "overschrijding" (vermoedelijk van prijsvoorschriften of distributieregels). De schrijver merkt op dat er zakelijk gezien "niets uitstaande" is met De Jong, maar refereert aan een verklaring ("man zegt") over een aankoop. De naam "L. Gebner" in de kantlijn en de tekst suggereert dat deze persoon de centrale figuur is in het dossier of de aanleiding voor het onderzoek. Het handschrift is gehaast en bevat typische ambtelijke afkortingen uit die periode.

Getypte namenlijst met handgeschreven aantekeningen en markeringen.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, hoewel er handgeschreven toevoegingen zijn die deze volgorde onderbreken (zoals Gobets onderaan de eerste kolom). * **Numerieke codes:** De breuken aan de linkerzijde (zoals 7/13) verwijzen zeer waarschijnlijk naar transportnummers en volgnummers op die lijsten, of naar specifieke dossiers/kaarten in een cartotheek. * **Symboliek:** * De **'X'** achter de namen is een veelvoorkomende administratieve markering in oorlogsarchieven om aan te geven dat een persoon is "afgevoerd", overleden of dat de actie is voltooid. * De **omcirkelde 'L'** staat vaak voor "Lager" (kamp) of een specifieke barak-indicatie. * De **omcirkelde 'Z'** kan duiden op "Ziekenhuis" of "Ziek". * De handgeschreven notitie **'overl.'** (bij Matteman en Roodveldt) bevestigt dat deze personen tijdens het administratieve proces als overleden zijn geregistreerd. * **Handgeschreven correcties:** Er zijn correcties aangebracht in data en namen, wat duidt op een "levend" document dat herhaaldelijk werd bijgewerkt.

Register/Lijst van personen met adressen (handgeschreven).

De lijst vertoont kenmerken van een administratieve index van personen. Opvallend is de concentratie van namen die historisch geassocieerd worden met de Joodse gemeenschap in Amsterdam (bijv. Nikkelsberg, Pach, Sarfatij, Pinto, Polak, Sjouwerman). De adressen bevinden zich grotendeels in de toenmalige Joodse buurt (Uilenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Krugerplein). De kolommen "S." en "№" verwijzen hoogstwaarschijnlijk naar dossier- of kaartnummers in een centraal archief. De doorhalingen suggereren mutaties, zoals verhuizingen of administratieve correcties.

Getypte lijst met namen, adressen, geboortedata en handelsartikelen.

Het document is een administratieve lijst van marktkooplieden ("standhouders") die werkzaam waren op de Dapperstraat-markt in Amsterdam. De term "Losse plaatsen" duidt erop dat het hier gaat om kooplieden zonder vaste jaarplaats, of die op tijdelijke basis een plek kregen toegewezen. De lijst bevat gedetailleerde sociaaleconomische informatie: 1. **Demografie:** De kooplieden zijn geboren tussen 1877 en 1923. 2. **Geografie:** De woonadressen concentreren zich sterk in de Amsterdamse Jodenbuurt (Weesperstraat, Waterlooplein, Rapenburgerstraat) en de Transvaalbuurt (Reitzstraat, Tilanusstraat). 3. **Handelswaar:** De artikelen variëren van etenswaren (kaas, consumptie-ijs, koek) tot textiel (kousen, manufacturen) en luxe goederen (bijouteriën, grammofoons). 4. **Mutaties:** De rode doorhalingen wijzen op een administratieve sanering. Namen die zijn doorgehaald, mochten hun beroep waarschijnlijk niet langer uitoefenen of waren niet langer aanwezig.

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven] BIJBLAD VAN: M. No. 26/11/1 1939 DOORGEZONDEN: 20/2 [Rechtsboven] 750 S. Naarden, pl. no. 284 Dapperstraat. Uh. Renz [Diagonaal geschreven:] Advies ver- 22-2-39 [Hoofdtekst] Tegen inwilliging van het ver- zoeks van S. Naarden om zich tot weder- opzegging op zijn plaats op de markt aan de Dapperstraat te mogen laten assis- teeren — niet vervangen door J. J. Vell...

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven] BIJBLAD VAN: M.^r No. 26/11/1 193 9 DOORGEZONDEN: 20/2 [Rechtsboven] 750 S. Naarden, pl. no. 284 Dapperstraat. Hr. Renz Advies ver- 22-2-39 [Handtekening: De Boer] [Midden - Handgeschreven tekst] Tegen inwilliging van het ver- zoek van S. Naarden om zich tot weder- opzegging op zijn plaats op de markt aan de Dapperstraat te mogen laten assis- teeren – niet verv...

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE P. Smit } A W Rijnders } prijs ? J Nobbe }

# TRANSCRIPTIE <u>No.18/15/20 M.1941 30/12 AFSCHRIFT.</u> No,5/462 L.M.1941 Naarden, 16 December 1941. Den Heer Wethouder vöor de Levensmiddelen te Amsterdam. WelEd.Heer. Ingevolge een onderhoud en schriftelijke mede- deeling van den Heer Inspecteur van het Marktwezen omtrent het innemen van een standplaats op den Amstellaan tegenover perceel 78, wend ik ...