G. de Vries

Administratieve notitie of adreslijst op een los blad.

* **Persoonsnamen en rangen:** Het document bevat een lijst van namen, voorafgegaan door de afkorting 'aj', wat zeer waarschijnlijk staat voor de rang van *Adjudant*. Genoemd worden Duinkerken, Schiermeier, Neerman en C.G. de Vries. Daarnaast wordt een "Sergeant Majoor adm." (Administrateur) vermeld. * **Militaire Eenheden:** Er wordt verwezen naar de "Staf 10e Reg. Inf." (10e Regiment Infanterie) en de "Admin. Staf III Verk A" (mogelijk de Administratieve Staf van de IIIe Verkenningsafdeling). * **Locaties:** Er worden particuliere adressen in Den Haag (Stuyvesantstraat) en Scheveningen (Westduinweg) genoemd, wat suggereert dat dit de verblijfplaatsen van de officieren waren buiten de kazerne of veldpostlocaties. * **Archiefkenmerken:** De rode codes (8A/138/...) zijn typische archief- of dossiernummers die later zijn toegevoegd voor ontsluiting van het document. * **Ambtelijke clausule:** De ondersteboven geschreven tekst "ten staat bevoordeele terug te zenden" is een standaardformulering uit die tijd voor het retourneren van ongebruikte (waarde)stukken of documenten aan de overheid.

Handgeschreven administratieve lijst (personeels- of loonoverzicht).

* **Inhoud:** Het document is een overzicht van vijf functionarissen met hun respectievelijke functies en jaarinkomens in guldens (f). De genoemde functies (hoofdklerk, bureel-ambtenaar, marktopzichter en controleur) duiden op een gemeentelijke of provinciale administratieve context. * **Handschrift:** Een vlot, zakelijk cursief handschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. * **Bijzonderheden:** De voetnoot onderaan geeft aan dat deze specifieke personen gemobiliseerd waren voor militaire dienst. De doorgehaalde regel lijkt te verwijzen naar een toeslag (mogelijk een mobilisatietoeslag of inflatiecorrectie) van 90 gulden.

Getypte briefkaart of correspondentiekaart.

* **Inhoud:** Het document is een zakelijk verzoek van een visser of vishandelaar uit Grouw (Friesland). Hij vraagt aan de directeur van de Amsterdamse visafslag of hij incidenteel partijen paling ("aal") en vis mag opsturen voor verkoop in consignatie. Dit houdt in dat de visafslag optreedt als tussenpersoon en de vis verkoopt namens de afzender tegen een commissie. * **Terminologie:** "p.o." staat voor "per omgaande" (zo spoedig mogelijk antwoord gewenst). "Consignatie" is een handelsterm waarbij de goederen eigendom blijven van de verzender tot ze verkocht zijn. * **Registratie:** De paarse stempel onderaan is een administratief kenmerk van de ontvanger. De handgeschreven toevoeging "19/7" duidt waarschijnlijk op de datum van ontvangst (één dag na verzending).

Administratieve lijst van Joodse ondernemers/grossiers.

Dit document is een administratieve inventarisatie van Joodse handelaren werkzaam op de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam. De lijst is opgesteld in de context van de economische 'ariënisering' van Nederland. Enkele opvallende administratieve details: * **Referent Gombault:** De handgeschreven notitie bovenin verwijst naar de distributie van de lijst naar de Duitse autoriteiten. Gombault was werkzaam bij het Referat Wirtschaft van de Beauftragte voor de stad Amsterdam. * **Verwalters:** Bij de firma Meyer Mok & Co wordt een 'Verwalter' (O. Wachter) genoemd. Dit duidt op een door de nazi's aangestelde bewindvoerder die het beheer van de Joodse zaak had overgenomen. * **Geliquideerd:** De onderste sectie toont bedrijven die reeds zijn opgeheven of waarvan de bezittingen zijn geconfisqueerd. * **Mutaties:** Handgeschreven aantekeningen zoals "overleden" (bij A. de Rooy-Sjouwerman) laten zien dat de lijst een werkdocument was dat continu werd bijgewerkt ten behoeve van de bezetter.

Administratief register / kasboekblad.

* **Functie:** Dit is een blad uit een grootboek of een ledenregister, waarschijnlijk bedoeld voor het bijhouden van jaarlijkse contributies, pensioenpremies of salarissen. De kolom "1940" suggereert een jaarafrekening. * **Systeem:** Er wordt gebruikgemaakt van dubbele controle. Veel bedragen zijn voorzien van vinkjes, wat duidt op een verificatieproces (bijvoorbeeld tegenover bankafschriften of kwitanties). * **Mutaties:** De aantekening bij L. Paals ("7/12 '40 overleden") verklaart een afwijking in het bedrag voor dat jaar. Doorhalingen bij namen (zoals Rijnga naar Rijvordt) wijzen op administratieve correcties of personele wijzigingen. * **Afkortingen:** De letters 'T' en 'F' achter sommige bedragen in de 1940-kolom kunnen staan voor 'Totaal' en 'Factuur', of verwijzen naar specifieke fondsen of categorieën. * **Numerieke precisie:** De bedragen worden genoteerd tot twee cijfers achter de komma (centen). De totaalsom onderaan de pagina (133.252,46) geeft aan dat het om aanzienlijke geldstromen gaat voor die tijd.

Administratief overzicht (salarislijst/mutatiestaat).

Dit document is een overzichtsstaat van salarisherzieningen voor ambtenaren werkzaam bij "MW", zeer waarschijnlijk de gemeentelijke **Dienst Marktwezen**. De tabel vergelijkt de oude loonsituatie met een nieuwe situatie, die ingaat per **1 september 1941**. Opvallende elementen: * **Salarisverhoging:** Bij vrijwel alle medewerkers is een stijging van het basissalaris te zien. * **Toelagen:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen een "Toelage onafh. h." (vermoedelijk onafhankelijkheidstoelage of een standplaatstoelage) en een percentage-toelage (5%). * **Pensioengrondslag:** De laatste kolom per sectie berekent de grondslag voor het pensioen, waarin toelagen vaak zijn verwerkt. * **Wettelijk kader:** Er wordt veelvuldig verwezen naar **"art. 150 P.W. 1922"**. Dit betreft de Pensioenwet van 1922, die regelde hoe eerdere dienstjaren of specifieke verhogingen meetelden voor de pensioenopbouw. * **Functies:** De lijst bevat zowel technisch personeel (machinisten) als toezichthoudend personeel (marktopzichters, controleurs), wat past bij de exploitatie van een markt of markthallen.

Administratief kasboek/grootboekblad (mogelijk een salarislijst of gratificatielijst).

Het document is een administratief overzicht, waarschijnlijk bedoeld voor het berekenen van bonussen, eindejaarsuitkeringen of een specifiek toeslagpercentage over het jaar 1941. 1. **Berekeningswijze:** Bij de eerste groep namen staat een basisbedrag vermeld met een percentage (veelal 50%, soms 45% of 40%). Dit resulteert in een uitgekeerd bedrag in de rechterkolom. Bij de tweede groep (vanaf Van Meukelen) ontbreekt de berekening, maar is enkel het eindbedrag genoteerd. 2. **Correcties:** Er zijn diverse omcirkelingen (bijvoorbeeld bij Hoofdambtenaar, Kerkhoff en Stronk) die duiden op controle of afwijkingen. De vinkjes suggereren dat de bedragen zijn gecontroleerd of uitbetaald. 3. **Functies:** Bovenaan de lijst staan de 'Directeur' en 'Secretaris' gemarkeerd met een 'X', wat kan betekenen dat zij buiten deze specifieke regeling vallen of dat hun bedragen elders zijn verwerkt.

Document

* **Structuur:** Het document is een administratieve lijst met twee kolommen: "NAAM." en "ADRES . EN HUISNUMMER.". De namen zijn alfabetisch gesorteerd op achternaam, beginnend bij de letter V, doorlopend naar Z, en eindigend met enkele namen beginnend met H, K en P (mogelijk een vervolg of supplement). * **Geografie:** Alle identificeerbare straten bevinden zich in Amsterdam (o.a. Kinkerstraat, Tugelaweg, Blasiusstraat, Amstellaan). * **Aantekeningen:** Er is een handgeschreven toevoeging "Vischhandel" bij de naam Willems. Sommige namen hebben toevoegingen tussen haakjes, zoals bijnamen ("Appie", "Sjors") of onderscheid tussen familieleden ("Sr.", "Jonge", "Lange"). * **Typografie:** Gebruik van een schrijfmachine. Romeinse cijfers (I, II, III) en de letter 'h' (huis) worden gebruikt om de verdieping of woningtype aan te duiden. * **Opvallende namen:** De lijst bevat veel personen met de achternaam **Wijnschenk** en **Zwaan**, wat duidt op uitgebreide families of een specifieke registratie van deze groepen. ---

Getypte lijst op doorslagpapier (pagina 2 van een groter geheel).

* **Inhoud:** Het document is een kwantitatief overzicht van diverse industriële en nutsbedrijven, voornamelijk gevestigd in de regio Amsterdam (zoals blijkt uit namen als "Amsterd. Scheepswerf" en "Gem. Waterleidingen"). * **Cijfers:** De getallen achter de bedrijfsnamen refereren zeer waarschijnlijk naar het aantal werknemers of geregistreerde arbeiders op een specifiek moment. Werkspoor N.V. springt eruit met het grootste aantal (2886). * **Taalgebruik:** De vermelding van de "Ausbildungswerkstatt (A.W.) des RLM" (Reichsluftfahrtministerium) bij Fokker is een cruciaal detail voor de datering en duiding.

Document

* **Administratieve Structuur:** De lijst is georganiseerd in vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel. Aan de voet van de pagina staat een berekening van de totale capaciteit van de marktstandplaatsen. De beschikbare capaciteit (240 met een 20% marge) komt uit op 288 plaatsen, waarvan er 271 zijn toegewezen, met een overschot van 17. * **Artikelen:** Er is een breed scala aan koopwaar zichtbaar, variërend van eerste levensbehoeften (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) tot textielwaren (manufacturen, kanten, mode-artikelen) en huishoudelijke artikelen. * **Geografie:** De adressen bevinden zich uitsluitend in Amsterdam, met een sterke concentratie in wijken als de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg, Jodenbreestraat), de Pijp (Albert Cuypstraat, Van Woustraat) en Amsterdam-Oost (Tilanusstraat, Retiefstraat, Blasiusstraat).

Administratieve lijst (salarislijst).

* **Handschrift:** Een verzorgd en geoefend kantoorschrift (lopend cursiéf). De cijfers zijn consistent en duidelijk genoteerd voor boekhoudkundige doeleinden. * **Structuur:** Het document is strikt alfabetisch geordend op achternaam, verdeeld over twee kolommen. De 'r' achter sommige bedragen duidt waarschijnlijk op een controle-teken (revisie). * **Inhoudelijke details:** * De salarissen variëren sterk, van f 386,26 (A.H. Drukker) tot f 6352,11 (C.F. Sixma), wat duidt op een grote diversiteit in functieniveaus binnen de organisatie. * Er is sprake van specifieke inhoudingen (inkoop pensioen) en toeslagen (gebruik eigen rijwiel). De rijwieltoelage van 12 gulden per jaar is een kenmerkend tijdsbeeld. * De opmerking over "Dr. A. v/d Laan" suggereert dat deze persoon niet in het reguliere kaartsysteem (de stamkaarten) voorkwam, mogelijk vanwege een tijdelijke aanstelling of een afwijkende status.

Adreslijst / Bedrijvengids (onderdeel van een groter register).

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op plaatsnaam. Per plaats worden één of meerdere contactpersonen of bedrijven genoemd. * **Inhoudelijke focus:** Er is een duidelijke oververtegenwoordiging van de groenten- en fruithandel (zie o.a. Groningen: "Directeur Vrije groenten- en fruitveiling"; Rotterdam: "Frutasa"). Ook maritieme toelevering ("Deutsche Schiffsausrüstung" in Rotterdam) en algemene levensmiddelen komen voor. * **Datering:** Hoewel een exact jaar ontbreekt, wijzen de spelling (bijv. "veiling vereeniging") en de korte telefoonnummers (dikwijls slechts 2 of 3 cijfers voor kleinere plaatsen) op de periode 1930-1950. * **Geografie:** De lijst beslaat heel Nederland, van Groningen in het noorden tot Maastricht in het zuiden en diverse Waddeneilanden (Texel, Ameland).

Document

De tekst betreft een formeel verslag van een nachtelijke controle op een niet nader genoemd bedrijfsterrein in Amsterdam. De rapporteur, vermoedelijk een inspecteur of hoofd van de bewakingsdienst, legt vast dat hij op verschillende posten personeel heeft gecontroleerd. * **Tijdstip van controle:** De ronde vond plaats in de vroege ochtend, tussen 04:20 uur ("tien min vóór half vijf") en 05:10 uur ("tien minuten over vijf"). * **Genoemde locaties:** De loge (toegangspost), poort B, het terrein achter de hal en het wachthuisje. * **Genoemde functionarissen:** Controleurs G. de Vries, Reimus en Vis; en de hondenwachten (bewakers met honden) Meckelmans en Kambach. * **Resultaat:** De inspectie verliep zonder incidenten; iedereen was op zijn post en voerde de taken (zoals het lopen van rondes) naar behoren uit. De rode vinkjes en aantekeningen onderaan het document duiden op een administratieve controle of goedkeuring door de directie (de bedrijfschef).

Dienstverslag / Rapportage van een personeelscontrole.

Het document is een zakelijk verslag van een inspectieronde tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De rapporteur (Loghum) controleert de aanwezigheid en de waakzaamheid van het personeel (bewakers/controleurs) op een terrein dat grenst aan het water, gezien de vermelding van "pier C". Opvallend is de melding van het luchtafweergeschut. Dit duidt op een geallieerde luchtaanval op of nabij Amsterdam op de avond van 5 maart 1943, waarbij het personeel genoodzaakt was dekking te zoeken in de hal. De controleur noteert specifiek de status van de deuren en de verlichting (vermoedelijk in verband met de verplichte verduisteringsvoorschriften).

Document

- **Structuur**: De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Het bevat persoonlijke basisgegevens en een categorisering middels cijfers ("1") in specifieke kolommen. - **Gegevensvelden**: - **Naam**: Achternaam en initialen. "Wed." staat voor weduwe. - **Geb. datum**: Dag-maand-jaar. - **Adres**: Straatnaam met huisnummer en verdieping (I, II, III, hs = huis). "inw." staat voor inwonend. - **Markt (G, J, W, M)**: Deze kolommen representeren waarschijnlijk vergunningscategorieën voor marktkooplieden. In de context van de bezettingsjaren duidde 'J' vaak op de speciale "Joodse markten" die vanaf 1941 werden ingesteld. De overige letters staan waarschijnlijk voor productcategorieën (G = Groenten, W = Waren/Manufacturen, M = Melk/Vlees).

Kasboek- of salarisblad uit een administratief register.

* **Administratieve Structuur:** Het document is onderverdeeld in drie categorieën. De eerste groep (niet expliciet benoemd, maar waarschijnlijk vast personeel of beambten), gevolgd door 'Werklieden' en 'Reservisten'. * **Financiële details:** Bedragen zijn genoteerd in guldens (f). Er zijn specifieke aantekeningen over toelages (rijwielvergoeding van 12 gulden) en inhoudingen (pensioen vanwege tijdelijke dienst, gemarkeerd met een 'F'). * **Correcties:** Het grote totaalbedrag bovenaan (162.570,49) is meermaals gecorrigeerd, wat wijst op een lopende boekhouding waarbij bedragen van eerdere pagina's zijn overgedragen. * **Opmerkelijke termen:** "Rijwiel" voor fiets en "Stamkaarten" (persoonskaarten voor militairen) plaatsen het document in een specifieke overheids- of institutionele context.

Doorslag van een officiële brief/kennisgeving.

* **Inhoud:** Het document is een formele afwijzing van een verzoek dat op 28 maart 1943 was ingediend door de heer S. Swaalep. De aard van het verzoek wordt niet gespecificeerd, wat gebruikelijk is bij korte administratieve kennisgevingen van dit type. * **Toon:** De tekst is uiterst kort, zakelijk en bureaucratisch ("deel ik U mede, dat aan Uw verzoek niet kan worden voldaan"). * **Adresgegevens:** "Kr. Mijdrechtstraat" verwijst naar de Kromme Mijdrechtstraat in de Amsterdamse Rivierenbuurt. De aanduiding "wijk 18A" was een destijds gebruikelijke wijkindeling van de gemeente Amsterdam. De toevoeging "p/a G. de Vries" (per adres) suggereert dat Swaalep mogelijk was ondergedoken, tijdelijk inwoonde of dat dit een officieel correspondentieadres was. * **Handgeschreven annotatie:** De aantekening "Verzonden 13/5" bevestigt de administratieve verwerking van de brief op de dag van datering.

Administratief registerblad met handgeschreven aantekeningen.

* **Personeelsadministratie:** Het document lijkt een overzicht van controleurs of administratief personeel. De doorhaling van 'Bureauambtenaren' suggereert een herclassificatie van de functies. * **Militaire achtergrond:** De genoemde personen hebben allen een militaire rang (Sergeant-Majoor en Korporaal), wat duidt op een militaire administratie of een civiele dienst waarbij mobilisatiegegevens relevant waren. * **Geografie:** De genoemde adressen (Warmondstraat, Postjeskade, Marathonweg) bevinden zich in Amsterdam (stadsdelen West en Zuid). De Romeinse cijfers (II, III) verwijzen naar de verdiepingen. * **Ondersteboven tekst:** De notitie onderaan lijkt een latere toevoeging betreffende een bijdrage of dossier van een zekere 'Guit v.d. Houw', mogelijk gerelateerd aan de 'Controle Raad' (Contr. Rad.) en een ziekenhuisuittreksel.

Proces-verbaal van de Centrale Controledienst (CCD).

* **Delict:** De verdachte, Cornelis Mink, wordt beschuldigd van het inkopen van zeevis (wijting en schar) buiten de officiële visafslag om. Dit was een overtreding van de distributiewetten tijdens de bezetting. * **Bewijsvoering:** De controleur Bernard Kruyt heeft de administratie of de handelwijze in de winkel aan de Haarlemmerdijk 173 gecontroleerd. De verdachte bekent de feiten ("Dat zal wel"), maar voert onwetendheid aan als verzachtende omstandigheid: hij dacht dat deze specifieke vissoorten niet onder de afslagplicht vielen. * **Handhaving:** De "Centrale Controledienst" (CCD) was de instantie die toezag op de naleving van de economische voorschriften en prijsbeheersing. De vermelding "WIL SCHIKKEN" duidt aan dat de verdachte bereid was een boete te betalen om verdere strafrechtelijke vervolging te voorkomen.

Personeelslijst / Indexkaart van de gemeente Amsterdam.

* **Administratieve wijzigingen:** De vele doorhalingen bij de adressen wijzen op een actieve administratie waarbij verhuizingen nauwgezet werden bijgehouden. * **Talen:** Het document illustreert de invloed van de bezetter op de Nederlandse bureaucratie. Nederlandse functietitels zijn handmatig voorzien van hun Duitse equivalenten (bijv. "controleur" wordt "Kontrolleur", "klerk" wordt "Assistent"). * **Symboliek:** Naast veel namen staan tekens zoals kruisjes (+) of vinkjes (/). Ook zijn er handgeschreven cijfers (1 t/m 5) toegevoegd bij een aantal namen. Deze tekens hebben waarschijnlijk te maken met de status van de betreffende persoon in het kader van de arbeidsinzet of vrijstellingen. * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, maar de registratienummers (A35-...) volgen geen strikte numerieke volgorde, wat suggereert dat dit een uittreksel is uit een groter register.

# TRANSCRIPTIE H. de Vries, geb. 29.3.15 adres: Liniestraat 45 bis in tijd. dienst sinds 10.8.'42 _________ geen straf.

**COPIE** **Aanvang ziekte:** 10-7-1944 **Naam en voorletters:** De Vries C.G. **Functie en No.:** klerk No. 85 **Adres:** Warmondstraat 134 II

# TRANSCRIPTIE extra VP/HG. den Heer M.de Vries, Peperstraat 11 I, <u>Amsterdam-Centrum.</u> Wijk 2. 90/58/2 M. 9 Augustus 1940. Naar aanleiding van Uw brief ingekomen op 24 Juli jl. bericht ik U, dat het daarin vervatte verzoek <u>niet</u> voor inwilli- ging in aanmerking kan komen. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE [Koptekst midden boven:] **Grossiers.** [Rechtsboven in potlood:] *M. de Vries?*

# TRANSCRIPTIE H. P. de Vries Kinkerstraat 30^2 Groentenventer Wacht b. Blankesteijn Z. O. Z.