Archiefdocument
Origineel
[Linkerpagina]
Volgn. 228 | 2
| Max. verkoopprijs per pond, waartegen rooker de versche aal en paling inkoopt, franco rookerij, van een grossier | Max. verkoopprijs voor ger. aal en paling per pond voor den rooker netto incl. alle bijkomende kosten, franco station van verzending | Max. prijs voor ger. aal en paling, per pond te betalen door den consument, netto à contant af detaillist | |
|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | |
| Aal en paling boven de 250 gram | ƒ 0,87 | ƒ 1,63 | ƒ 2,44 |
| Aal en paling van 125—250 gram | „ 0,72 | „ 1,48 | „ 2,23 |
| Aal en paling van 70—125 gram | „ 0,62 | „ 1,23 | „ 1,78 |
| Aal en paling tot 70 gram | „ 0,41 | „ 0,76 | „ 1,04 |
In alle hierboven genoemde maximum prijzen is de omzetbelasting inbegrepen.
ART. 2
Bij levering van gemengde partijen, waarin zich meer dan 20 pct. aan goedkoopere vischsoorten of sorteeringen bevinden, geldt als maximum verkoopprijs die, welke voor de goedkoopste daarin aanwezige vischsoort is vastgesteld.
ART. 3
Bij rechtstreeksche levering van visch door een visscher aan een consument mag de prijs, welken de visscher ontvangt, niet hooger zijn dan de maximum verkoopprijs, welke ten aanzien van de betreffende vischsoort voor den grossier is vastgesteld.
ART. 4
Ieder, die zoetwatervisch aan consumenten verkoopt, is verplicht een prijslijst, waarop de verkoopprijzen staan aangegeven:
a op een duidelijk zichtbare plaats in zijn winkel en in zijn etalages aan te brengen;
b voor zoover hij gebruik maakt van een voertuig om de visch te verhandelen, op een duidelijk zichtbare plaats op dit voertuig mede te voeren.
ART. 5
Dit besluit, hetwelk kan worden aangehaald als „Prijzenbesluit 1941 Zoetwatervisch” wordt in de Nederlandsche Staatscourant bekendgemaakt en treedt in werking met ingang van den dag na dien van zijn afkondiging.
’s-Gravenhage, 2 April 1941.
De Secretaris-Generaal voornoemd,
H. M. HIRSCHFELD.
AMSTERDAM, 12 April 1941.
[Rechterpagina]
1941 | Volgn. 225
[Handgeschreven in rood potlood:] stempel voor Vischmarkt X
GEMEENTEBLAD
Afdeeling 4
PRIJZENBESLUIT 1941 GARNALEN.
(Staatscourant van 7 April 1941, No. 68).
De Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij;
Gelet op artikel 2 van het Besluit No. 218/1940 in zake de benoeming van een Gemachtigde voor de Prijzen en in overeenstemming met de §§ 2 en 3 van de Verordening No. 3/1940 van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied;
Heeft goedgevonden te bepalen:
ART. 1
Met betrekking tot het verkoopen van garnalen door visschers, pellerijen, grossiers, kleinhandelaren, onderscheidenlijk het afnemen daarvan door pellerijen, grossiers, kleinhandelaren en consumenten, gelden de volgende maximum prijzen.
Garnalen.
| Max. verkoopprijs voor visscher per kg | Max. verkoopprijs voor pellerijen per kg netto, levering franco plaats van bestemming incl. verpakking en bijkomende kosten | Max. verkoopprijs voor grossiers per kg netto levering franco detaillist | Max. prijs, te betalen door consument netto à contant af detaillist per kg | |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | |
| Pellerijgarnalen (ongepeld) | ƒ 0,34 | |||
| Pellerijgarnalen (gepeld) | ƒ 1,66 | ƒ 1,92 | ƒ 2,60 | |
| Handelsgarnalen | „ 0,42 | „ 0,60 | „ 0,80 |
In alle hierboven genoemde maximum prijzen is de omzetbelasting inbegrepen, voor zoover de desbetreffende transacties niet algemeen van omzetbelasting zijn vrijgesteld.
ART. 2
Ieder, die garnalen aan consumenten verkoopt, is verplicht een prijslijst, waarop de verkoopprijzen staan aangegeven:
a op een duidelijk zichtbare plaats in zijn winkel en in zijn etalages aan te brengen;
b voor zoover hij gebruik maakt van een voertuig om de garnalen te verhandelen, op een duidelijk zichtbare plaats op dit voertuig mede te voeren.
--- * Inhoud: Het document bevat twee prijsbesluiten uit april 1941: één voor zoetwatervis (specifiek aal en paling) en één voor garnalen. Het stelt maximale prijzen vast voor verschillende schakels in de keten: van de visser tot aan de consument.
* Juridisch Kader: De besluiten zijn genomen door de Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij. Er wordt verwezen naar verordeningen van de Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied (Seyss-Inquart), wat de context van de Duitse bezetting bevestigt.
* Economische Maatregelen: De regels zijn bedoeld om prijsopdrijving en zwarte handel tegen te gaan door strikte marges en maximale consumentenprijzen op te leggen. Opvallend is de verplichting tot het duidelijk zichtbaar tonen van prijslijsten (Art. 4 links, Art. 2 rechts), ook op transportvoertuigen.
* Fysieke Kenmerken: Gedrukte tekst in een officiële publicatie (Gemeenteblad). De handgeschreven rode notitie "stempel voor Vischmarkt X" wijst op een specifiek gebruik door marktmeesters of controleurs op de vismarkt.
--- Dit document stamt uit de vroege fase van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Na het vertrek van de Nederlandse regering naar Londen bleven de Secretarissen-Generaal (waaronder H.M. Hirschfeld) in functie om het bestuur draaiende te houden onder toezicht van de bezetter.
Prijsbeheersing was essentieel tijdens de oorlog vanwege toenemende schaarste. Door maximumprijzen vast te stellen, probeerde men de inflatie te beteugelen en te zorgen dat basisvoedsel, zoals vis en garnalen, officieel betaalbaar bleef voor de bevolking. In de praktijk leidde deze strikte regulering vaak tot het verdwijnen van producten naar de zwarte markt, waar prijzen veel hoger lagen dan de hier vastgestelde bedragen. De vermelding van pellerijen en verschillende gewichtsklassen voor paling toont de gedetailleerde aard van de economische sturing in die tijd. Hirschfeld zelf is een historisch controversieel maar cruciaal figuur geweest die probeerde te balanceren tussen samenwerking met de bezetter en het behartigen van Nederlandse economische belangen. H.M. Hirschfeld M. Hirschfeld