15 juni 1942. Marktwezen Amsterdam
Jan van Galenstraat 14 (West) vB/HB.

Telefoon 85151

Aan: den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Verzoeke bij beantwoording datum en
nummer van dezen brief te vermelden

No.: 37/6/15 M. Bijlagen: 3 Datum: 15 Juni 1942.

Onderwerp:
Ariseering
— Centrale Markt.

Voor de goede orde heb ik de eer U in bijlage dezes een
exemplaar te doen toekomen inzake punten ariseering Centrale Markt,
^ ter bespreking
zooals die ~~heden aan den Heer Wirtschaftsreferent, A. Gombault, zijn~~
^ door mij met hem zijn
~~voorgelegd.~~
^ vastgelegd.

Benevens doe ik U toekomen 2 exemplaren van in verband hier-
mede aan de op de Centrale Markt gevestigde grossiers door mij uit-
gereikte circulaire.

De Directeur,
[Handtekening]

A.Z. Model No. 8a
Stadsdrukkerij Amsterdam
2142-1-42-1000-60 Het document is een ambtelijke brief van de directeur van het Amsterdamse Marktwezen aan de Wethouder voor de Levensmiddelen. De brief dient als begeleidend schrijven bij documenten betreffende de "ariseering" van de Centrale Markt.

De handgeschreven wijzigingen in de tekst zijn historisch saillant. De oorspronkelijke getypte tekst luidde dat de punten waren "voorgelegd" aan de Duitse Wirtschaftsreferent A. Gombault. De correctie verandert dit in: "inzake punten ariseering Centrale Markt ter bespreking zooals die door mij met hem zijn vastgelegd." Deze wijziging suggereert dat de Nederlandse directie van het Marktwezen niet slechts passief voorstellen indiende, maar actief in overleg met de bezetter het beleid vaststelde.

De brief maakt melding van een circulaire die naar grossiers is verstuurd, wat wijst op een formele communicatielijn om de verwijdering van Joodse handelaren van de markt administratief te stroomlijnen. Dit document stamt uit juni 1942, een cruciale fase in de Holocaust in Nederland. "Ariseering" (arisering) was het proces waarbij Joden uit het economische leven werden verstoten en hun bezittingen of bedrijven werden onteigend, geliquideerd of overgedragen aan niet-Joden.

De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat waren het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening. Veel Joodse handelaren waren hier decennialang gevestigd. De in de brief genoemde Wirtschaftsreferent A. Gombault was een Duitse functionaris die toezag op de uitvoering van de anti-Joodse economische maatregelen in Amsterdam.

Het document illustreert de rol van de Amsterdamse gemeentelijke bureaucratie bij de uitvoering van de bezettingspolitiek. Terwijl de deportaties naar de vernietigingskampen in deze periode begonnen, werd op papier de laatste hand gelegd aan de economische uitsluiting van de Joodse Amsterdammers.