13 juni 1942. Marktwezen Amsterdam (De Directeur, C.F. Sixma). De grossiers in groenten, gevestigd op de Centrale Markt, Amsterdam. M A R K T W E Z E N - A M S T E R D A M .

Amsterdam, 13 Juni 1942.

Aan de grossiers in groenten,
gevestigd op de Centrale Markt.

Hiermede breng ik te Uwer kennis, dat U ingevolge opdracht van de Duitsche autoriteiten met ingang van Dinsdag 16 Juni 1942 dagelijks van de door of voor U aangevoerde groenten van de buiten Amsterdam gevestigde veilingen een telkens vooraf op borden, onder andere bij de poort van het terrein, bekend te maken percentage moet afdragen aan de N.V.Nederlandsche Veiling. Deze producten zullen op een terrein aan de 2e Keucheniusstraat door de Veiling worden overgedragen aan een Joodsche Commissie, die voor de distributie onder de Joodsche kleinhandelaren zal zorgdragen. Het gedeelte, dat U in de week van 15 - 20 Juni 1942 van Uw aanvoeren moet beschikbaarstellen wordt tijdig bekend gemaakt. Uw toewijzingen of koopen van de N.V.Nederlandsche Veiling op de Centrale Markt vallen hierbuiten. U dient bovenbedoeld percentage dus slechts te trekken van Uw aanvoeren, afkomstig van de veilingen buiten Amsterdam.

Primeurs zijn in bovenvermelde vordering niet begrepen; deze behoeven dus niet aan de Veiling te worden aangeboden; evenmin behoeven die producten te worden geleverd, waarvan U slechts een zeer geringe hoeveelheid (bijvoorbeeld een enkele kist) aangevoerd krijgt.

De door U te leveren producten worden door de N.V.Nederlandsche Veiling tot nader order overgenomen tegen den maximum-grossiersprijs; de verrekening, ook van de emballage geschiedt geheel door de Veiling, die U hieromtrent nader zal inlichten.

U is verplicht de door U te leveren goederen dagelijks na markt-tijd te vervoeren naar pier F (de kade bij de Keucheniusstraat), waar ze door de Veiling in ontvangst zullen worden genomen.

Als Commissie van Toezicht op de uitvoering van de bovenomschreven regeling treden op de grossiers Nooy, Dijkstra, Beugel, De Nijs en Maassen.

Voor inlichtingen en bij moeilijkheden kunt U zich wenden tot deze Commissie, terwijl vanwege mijn Dienst het oppertoezicht wordt uitgeoefend.

Ik dring er met klem bij U op aan, dat U aan de goede uitvoering van een en ander Uw volle medewerking verleent en waarschuw U reeds thans met nadruk, dat overtreding van de U gegeven of alsnog te geven aanwijzingen zeer ernstige gevolgen zullen hebben.

De Directeur,
C.F.SIXMA.

--- * Doel: Het document dient als een officiële aanzegging van een "vordering" (dwangmaatregel). Groothandelaren worden verplicht een deel van hun handelswaar af te staan.
* Systeem: Er wordt een parallel distributiesysteem opgezet. Groenten die van buiten de stad komen, moeten worden afgestaan aan een "Joodsche Commissie". Dit wijst op de toenemende segregatie van de voedselvoorziening tijdens de bezetting.
* Toezicht: Opmerkelijk is dat de bezetter en de gemeente medewerkers (de genoemde grossiers) inzetten als een "Commissie van Toezicht" om hun eigen vakgenoten te controleren.
* Toon: De toon is bureaucratisch maar dreigend. De laatste alinea, die zwaar onderstreept is, waarschuwt voor "zeer ernstige gevolgen" bij niet-naleving, wat in 1942 een directe verwijzing was naar arrestatie of deportatie door de bezetter.

--- Dit document dateert van juni 1942, een kritieke fase in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode werd de isolatie van de Joodse bevolking in Amsterdam nagenoeg totaal. Joden mochten alleen nog op beperkte tijden en bij aangewezen winkels boodschappen doen.

De "Joodsche Commissie" waarnaar verwezen wordt, opereerde waarschijnlijk onder auspiciën van de Joodsche Raad, die door de Duitsers verantwoordelijk werd gehouden voor de interne organisatie van de Joodse gemeenschap, inclusief de noodzakelijke voedseldistributie nu zij van de reguliere markten werden geweerd.

C.F. Sixma was de directeur van het Marktwezen in Amsterdam. Zijn handtekening onder dit document illustreert hoe de Nederlandse gemeentelijke bureaucratie werd ingezet om de verordeningen van de Duitse bezetter (in dit geval de vordering van goederen en de segregatie van de voedselketen) uit te voeren. Slechts enkele weken na dit schrijven, in juli 1942, begonnen de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam naar de concentratie- en vernietigingskampen.