Dienstbrief/Bekendmaking aan de veilingen. 1 juli 1942. NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE

BANKIER: DE TWENTSCHE BANK N.V. 'S-GRAVENHAGE
POSTREKENING No. 224314

AFDEELING: AFZET.
Dict.: WJS.- Typ.: SvV.-
No. 289/'42
toestel 29

AAN DE VEILINGEN.

[Stempel in paars:] № 37/6/25 M. 1942
[Handgeschreven in de rechterbovenhoek:] U.i.Du / la Sicher / W. Müller

's-Gravenhage, 1 Juli 1942.

M.H.

Wij deelen U hierbij mede, dat onderstaande personen als Treuhänder zijn aangewezen:

Th. Boers, Geestbrugweg 22, Rijswijk (Z.-H.) voor:
* N.V. Fruit- en Groentenhandel S.Hakker, Centrale Markt Pier B loods 3, Amsterdam.-W.
* L.A. van Lier, Sarphatistraat 197, Amsterdam.-C.
* Michel Fresco, Krayenhofstraat 42, Den Haag.
* S. Hamburg, Hoflandplein 10, Den Haag.
* A. Huisman, Fruit- en Groentenmarkt 80, Den Haag.
* B. Huisman, Rembrandtstraat 243, Den Haag.
* N.V. Hawoka, Carpentierstraat 200, Den Haag.
* Sallie Blik, Marktweg 16, Den Haag.
* Pimmy Prins, Kaapscheplein 132, Den Haag.

L. Boers, Geestbrugweg 22, Rijswijk (Z.-H.) voor:
* L. van Loggem, Markthallen, Amsterdam.
* M. van Loggem, Centrale Markthal Pier E Loods 8, Amsterdam.
* Ph.Witteboon, Weesperstraat 17II, Amsterdam.
* J.B. Hakker, Groenteweg 22, Den Haag.
* S. Opdenberg, Scheldestraat 24, Den Haag.
* H. Opdenberg, Krayenhofstraat 45, Den Haag.
* A. Sealtiel, Spinozastraat 22, Den Haag.
* E. Huisman, Soestdijkschekade 806, Den Haag.

[Handgeschreven in linker marge:] bij ons onbekend

H. Westerveld, Kastanjeplein 35, Schiebroek voor:
* Fa. H.Piller & Zn., Centrale Markt A.3, Amsterdam.

Daar de Treuhänder de producten moet leveren aan de afnemers van genoemde personen, zullen de toewijzingen aan bovenstaande Treuhänder moeten overgaan.

Wij verzoeken U, voorzoover het Uw veiling aangaat, de noodige maatregelen te treffen.

Hoogachtend,
NEDERLANDSCHE GROENTEN-EN FRUITCENTRALE:
[Handgeschreven handtekening: Pou...]
[Handgeschreven handtekening:]

Rb.V.V.O.
[Stempel:] B
21976 - '42 - K 983
[Handgeschreven rechtsonder:] 37/6/17

--- Dit document is een officiële notificatie van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NG&FC) aan de Nederlandse veilingen. De centrale informeert de veilingen dat voor een lijst van specifiek genoemde handelaren en bedrijven "Treuhänder" (bewindvoerders of zaakwaarnemers) zijn aangesteld.

De kernboodschap is dat de veilingtoewijzingen (de distributie van goederen) niet langer op naam van de oorspronkelijke eigenaren mogen staan, maar moeten worden overgedragen aan deze bewindvoerders. Dit betekent dat de oorspronkelijke eigenaren de controle over hun bedrijfsvoering, hun voorraad en hun inkomsten volledig zijn kwijtgeraakt.

De lijst bevat bekende Joodse familienamen uit de Amsterdamse en Haagse markthandel, zoals Hakker, Van Loggem, Witteboon, Sealtiel en Blik. Opvallend is dat de gebroeders Boers (Th. en L. Boers) uit Rijswijk als beheerders voor een groot aantal van deze zaken tegelijk zijn aangesteld, wat duidt op een gecoördineerde overname van de Joodse handel in deze sector.

--- Dit document is een direct bewijs van de zogenaamde "Arisering" van de Nederlandse economie tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1941 en 1942 voerden de Duitse bezetters verordeningen in (zoals VO 48/1941) die bedoeld waren om Joodse ondernemers uit het economisch leven te verdrijven.

Een "Treuhänder" was een door de bezetter aangestelde vertrouwensman die de leiding van een Joods bedrijf overnam. In de praktijk betekende dit vaak de voorbereiding op liquidatie of de diefstal van het bedrijf door niet-Joden. De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale fungeerde hierbij als een schakel in het distributieapparaat dat de anti-Joodse maatregelen uitvoerde.

De datum, 1 juli 1942, is saillant: dit is de periode waarin de grootschalige deportaties van Joden uit Nederland naar de concentratie- en vernietigingskampen op gang kwamen. De diefstal van hun bezittingen en bedrijven liep parallel aan hun fysieke uitsluiting en uiteindelijke moord. Veel van de op deze lijst genoemde personen zijn tijdens de Holocaust omgekomen. De handgeschreven kanttekening "bij ons onbekend" bij sommige namen is tekenend voor de bureaucratische verwerking van deze onteigening.