Getypte brief / officieel rapport.
Origineel
Getypte brief / officieel rapport. 12 september 1942. De Directeur (van de Centrale Markt Amsterdam). Herr A. Gombault, Wirtschaftsreferent bij het bureau van de 'Beauftragte' voor de stad Amsterdam. [Linksboven in paars potlood geschreven:] Extra
[Rechtsboven getypt:] HB.
[Adresblok:]
Herrn A.Gombault,
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid.
37/6/96 M. 12. September 1942.
Hiermit teile ich Ihnen mit, dasz die Zufuhr von Gemüse und
Obst auf der "Centrale Markt" Amsterdam am Samstag 12. September
1942, betrug:
Gemüse; 376.300 kg.
Obst: 127.700 kg.
Die Zufuhr von Gurken betrug 7.700 kg. (vorigen Samstag am
5. September 1942 war die Gesamt-Zufuhr von Gemüse 454.600 kg, wo-
von 14.300 kg. Gurken.).
Die Zufuhr per Waggon ist in dieser Ziffer noch nicht be-
griffen; diese folgt bei der nächsten Angabe.
Die Zufuhr per Waggon am 11. September 1942, betrug:
Gemüse: 37.400 kg.
Obst: 76.400 kg.
Der Direktor, Dit document is een administratief verslag over de voedselvoorziening in bezet Amsterdam. Het toont de nauwgezette controle van de Duitse bezettingsautoriteiten op de aanvoer van verse producten.
- Kerncijfers: Het document rapporteert de dagelijkse aanvoer (zaterdag 12 september) en vergelijkt deze met de voorgaande week (5 september). Er is een duidelijke daling te zien in de groenteaanvoer (van ca. 454 ton naar 376 ton).
- Specifieke vermeldingen: Gurken (augurken/komkommers) worden apart vermeld. Ook wordt er een onderscheid gemaakt tussen de algemene aanvoer en de aanvoer per spoorwegwaggon, wat duidt op verschillende logistieke stromen die apart werden geadministreerd.
- Stijl: De toon is puur zakelijk en feitelijk, typerend voor bureaucratische correspondentie tijdens de bezetting. Het gebruik van "dasz" (met ringel-s/sz) is kenmerkend voor de toenmalige Duitse spelling. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stond de Nederlandse economie onder streng toezicht van de Duitse bezetter. In Amsterdam was de Beauftragte für die Stadt Amsterdam (vertegenwoordiger van de Rijkscommissaris) verantwoordelijk voor het civiele bestuur. Hans Böhmcker bekleedde deze post; zijn kantoor was gevestigd aan het Museumplein 19.
Alexander Gombault, aan wie de brief is gericht, was de 'Wirtschaftsreferent' (economisch referent) in dit bureau. Hij hield toezicht op de distributie en prijsvorming van goederen. De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat waren het logistieke hart voor de voedselverdeling in de stad.
Het monitoren van deze cijfers was voor de bezetter essentieel om de rantsoenering te beheren en te controleren of er voldoende voedsel beschikbaar bleef om sociale onrust te voorkomen, dan wel om overschotten naar Duitsland te kunnen dirigeren. De datum, september 1942, markeert een periode waarin de schaarste in de steden begon toe te nemen, hoewel de echte hongerjaren pas later zouden volgen.