Getypt rapport met handgeschreven kanttekeningen en afhandeling. 26 september 1944 (datum van het rapport); handgeschreven aantekeningen dateren van 5 en 14 oktober 1944. C. Blom, Marktmeester. Bedrijfschef der Centrale Markt. [Getypte tekst]

Rapport. № 84/97/1 M.1944

Ondergeteekende, C. Blom, rapporteert U het volgende:

Hedenmorgen werden door mij de verschillende posten gecontroleerd. Deze posten waren door het Marktwezen uitgezet met het doel te beperken dat er partijen groente en/of aardappelen buiten de veiling om in de stad werden aangevoerd.
Op een dezer posten, namelijk aan de Sloterweg hoek Aalsmeerweg waren ingedeeld de controleurs Klaassen en Viëtor. Om ongeveer 10 min voor twaalf uur kwam ik voor controle op genoemd punt. Daar ik daar geen van beide controleurs zag, besloot ik door te rijden naar het z.g. Jaagpad. Toen ik ongeveer 200 meter verder was gereden, kwam controleur Klaassen van een tuin met zich voerende een zakje met ongeveer 4 Kg andijvie, welke, zoo hij mij verklaarde, van de daar op de tuin bezig zijnde tuinder had gekocht. Bij het passeeren van eenige menschen, die voor de regen onder de boomen stonden te schuilen, werd er aan Klaassen toegeroepen: "Hé zeg, dat is je werk niet!"
Klaassen antwoordde mij, toen ik hem vroeg hoe hij er toe kwam van zijn post te loopen en op de tuin groente te gaan koopen:
"Dat is toch niet zoo erg, andere menschen mogen ook groente koopen en ik was ook verlegen om wat groente."
Bij terugkomst aan de post zag ik controleur Viëtor even verder onder den gevel staan van een blok huizen. Hij was daar even gaan schuilen voor de regen.

Amsterdam, 26 September 1944,
de Marktmeester,
[Handtekening] C Blom

[Handgeschreven tekst links]

Aan den heer Bedrijfschef der Centrale Markt.

Klaassen is op 14 October 1944 onderhouden door Dir.
Erkent 4 pond andijvie te hebben gekocht, echter om als volks-tuinder. Was door indeling d.n.v. [?] niet in de gelegenheid geweest groente van C.M. te betrekken. Erkent echter verkeerd te hebben gehandeld, en heeft beloofd, dat iets dergelijks niet meer zal voorkomen. Zaak hiermede afgedaan.
[Paraaf] 14/10 '44

[Handgeschreven tekst rechts]

Hoe komt het dat dit stuk gedateerd 26 Sept 44 eerst op 5 Oct is ingediend?
Op welke datum is rapport ingediend?

--- * De kern van het incident: De marktmeester (Blom) betrapt zijn ondergeschikte (Klaassen) op heterdaad. Klaassen moet toezien op de illegale invoer van voedsel, maar koopt tijdens werktijd zelf groente rechtstreeks bij een tuinder (buiten de veiling om).
* Maatschappelijke spanning: De reactie van omstanders ("Hé zeg, dat is je werk niet!") illustreert de sociale druk en het onbegrip voor de hypocrisie van de controleur. Terwijl hij burgers moet beletten voedsel buiten het systeem om te kopen, doet hij het zelf.
* Verdediging: De verdediging van Klaassen is menselijk en tekent de tijd: "ik was ook verlegen om wat groente." Later voert hij aan dat hij door zijn werkrooster geen kans heeft gehad om via de normale weg (de Centrale Markt) aan groente te komen.
* Administratieve controle: De handgeschreven noten rechtsonder tonen aan dat de bureaucratie scherp bleef op de procedure; er wordt kritisch gevraagd naar de vertraging van bijna tien dagen tussen het opstellen van het rapport en de feitelijke indiening.

--- * Historische periode: Dit document stamt uit september/oktober 1944, de beginperiode van de Hongerwinter in het bezette westen van Nederland. Voedseltekorten werden nijpend.
* Voedseldistributie: Het 'Marktwezen' en de 'Centrale Markt' speelden een cruciale rol in de gereguleerde distributie van schaars voedsel. Het omzeilen van de veiling (de zwarte handel of directe verkoop) werd streng gecontroleerd om de centrale voedselvoorziening in stand te houden.
* Locatie: De genoemde locaties (Sloterweg, Aalsmeerweg) lagen destijds aan de rand van de stad Amsterdam, nabij uitgestrekte tuinbouwgebieden. Dit waren de plekken waar Amsterdammers heen trokken in hun zoektocht naar voedsel.
* Afloop: Ondanks de ernst van het vergrijp (corruptie/plichtsverzuim in crisistijd), lijkt de zaak met een waarschuwing te zijn afgedaan ("Zaak hiermede afgedaan"), mogelijk vanwege de algemeen heersende noodtoestand waarin zelfs controleurs honger leden.