Officiële circulaire / brief van de Gemeente Amsterdam.
Origineel
Officiële circulaire / brief van de Gemeente Amsterdam. 20 oktober 1944. De Burgemeester van Amsterdam (Edward John Voûte) en de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). (De transcriptie volgt de originele spelling en interpunctie, inclusief typfouten.)
[Linksboven handgeschreven:] 8A/100/1
[Midden boven:]
G E M E E N T E A M S T E R D A M.
=====================================
[Linksboven onder de streep:] No. 831 L.M. 1944
[Rechtsboven:] SV
Onderwerp: Verstrekking kookkacheltjes. Amsterdam, 20 October 1944.
Hierbij deel ik U mede, dat de Gemeente nog een beperkt aan-
tal kookkacheltjes bezit. Het is mijn bedoeling voor die kacheltjes in
aanmerking te doen komen, ambtenaren enwwerklieden, die, doordat zij
lijdende zijn aan een ziekte of kwaal, niet in staat zijn van het eten
der Centrale Keuken gebruiknte maken maar wel over brandstoffen be-
schikken om eventueel thuis hun maaltijd te bereiden.
Bedoelde personen moeten zich vóór Dinsdag 24 October schrif-
telijk opgeven bij den Wethouder voor de Levensmiddelen. Een onderzoek
vanwege den Gemeentelijken Geneeskundigen en Gezondheidsdienst zal
daarna uitmaken wie een kacheltje noodig hebben. De prijs van een
kacheltje is f. 27,50.
De Burgemeester van Amsterdam,
w.g. Voûte
De Gemeentesecretaris,
w.g. J.F. Franken.
Aan Heeren Hoofden van
Administratiën, Diensten
en Bedrijven.
[Midden links handgeschreven:]
Gvb.
[Linksonder handgeschreven:]
opgave
afd. Bedr
Controleur Wobbes * Taal en spelling: Het document is opgesteld in de destijds gebruikelijke ambtelijke stijl (oude spelling, bijv. "noodig", "Heeren"). Opvallend zijn twee typfouten in de getypte tekst: "enwwerklieden" (en werklieden) en "gebruiknte" (gebruik te maken). Dit kan wijzen op de precaire en haastige omstandigheden waarin het gemeentelijk apparaat eind 1944 moest functioneren.
* Inhoud: De gemeente Amsterdam biedt een schaars goed aan: kookkacheltjes. Deze zijn uitsluitend bedoeld voor eigen personeel (ambtenaren en werklieden) dat wegens gezondheidsredenen niet terecht kan bij de Centrale Keukens. Er gelden strikte voorwaarden: men moet zelf brandstof hebben, de noodzaak wordt getoetst door de GG&GD, en er moet een aanzienlijk bedrag van 27,50 gulden voor worden betaald.
* Administratieve sporen: De handgeschreven notities onderaan ("opgave afd. Bedr / Controleur Wobbes") suggereren dat dit specifieke exemplaar werd verwerkt door een controleur van de afdeling Bedrijven om de aanmeldingen bij te houden. * De Hongerwinter: De datum (20 oktober 1944) plaatst dit document aan het begin van de beruchte Hongerwinter in bezet West-Nederland. Door de spoorwegstaking en Duitse blokkades was er een gigantisch tekort aan voedsel, kolen en gas.
* Centrale Keukens: Omdat individueel koken thuis vrijwel onmogelijk was door het gebrek aan brandstof, werden burgers aangewezen op de Centrale Keukens voor hun warme maaltijden. Dit document illustreert dat voor zieken die deze keukens niet konden bezoeken, een uitzondering werd gezocht in de vorm van kleine noodkacheltjes die op hout of afval konden branden.
* Edward John Voûte: De burgemeester die het document ondertekent, was de door de Duitse bezetter aangestelde burgemeester van Amsterdam (1941-1945). Hij bleef gedurende de gehele crisisperiode in functie.
* Schaarste: De prijs van f. 27,50 was fors voor die tijd, wat onderstreept dat dit geen liefdadigheid was, maar een strikt gereguleerde distributie van schaarse middelen binnen de gemeentelijke hiërarchie.