13 november 1944. De Directeur (van de betreffende gemeentelijke dienst, vermoedelijk de Centrale Markt). 8a/109/1H.

(Handgeschreven: extra)

13 November 1944. vD/S

Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,

A l h i e r.

Onder verwijzing naar het tele-
fonisch gesprek, dat ik heden met U had
over het verstrekken van aardappelen door
de V.B.N.A. aan verschillende personeels-
groepen, welke op de Centrale Markt zijn
gevestigd, heb ik de eer U te berichten, dat
behalve een aantal leden van het personeel
van den dienst (onder meer de zoogenaamde
hondenwachts) de onderstaande categorien
van de V.B.N.A. aardappelen ontvangen:

Marcanti, Middenstandsbank, Verdeelbureau
en Brandweer.

Zij zouden zoo nu en dan ½ hl. per
hoofd ontvangen.

Vermoedelijk ontvangen nog andere
groepen aardappelen, doch dit is niet met
zekerheid vast te stellen.

De plaatselijke leider der V.N.B.A.
verklaarde dat een en ander geschiedde met
goedvinden van den Heer Ir. Louwes.

De Directeur, * Onderwerp: De distributie van aardappelen buiten het reguliere bonmensysteem om aan specifieke groepen die werkzaam zijn op of nabij de Centrale Markt in Amsterdam.
* Terminologie:
* V.B.N.A.: Vereniging ter Behartiging van de belangen van den Nederlandschen Aardappelhandel (verderop in de tekst per abuis gespeld als V.N.B.A.).
* Hondenwacht: De nachtploeg of bewakingsdienst.
* Marcanti: Een bekend gebouw/vereniging aan de Jan van Galenstraat, vlakbij de Centrale Markt.
* ½ hl.: Een halve hectoliter (ca. 35-40 kg aardappelen).
* Sleutelfiguren: Er wordt verwezen naar Ir. Louwes (Stephanus Louwes), de directeur-generaal van de Voedselvoorziening tijdens de oorlog. Louwes speelde een cruciale rol in het proberen te voeden van de bevolking en het manoeuvreren tussen de eisen van de bezetter en de behoeften van de Nederlandse burgers. Dit document stamt uit november 1944, het begin van de Hongerwinter. Door de spoorwegstaking en de Duitse blokkades was de voedselvoorziening in het westen van Nederland nagenoeg ingestort. Aardappelen waren op dat moment van levensbelang en uiterst schaars.

De brief illustreert hoe er op lokaal niveau "extra" verstrekkingen plaatsvonden voor vitale groepen (zoals de brandweer en marktpersoneel). De directeur van de markt legt hier formeel vast dat deze verstrekkingen plaatsvinden met toestemming van de hoogste voedselautoriteit (Louwes), waarschijnlijk om zichzelf in te dekken tegen eventuele beschuldigingen van favoritisme of zwarte handel. De toon is zakelijk maar de ondertoon verraadt de spanning rondom de schaarse middelen.