Ambtsbrief / Concept-communique.
Origineel
Ambtsbrief / Concept-communique. De Directeur (vermoedelijk van de Markthallen of een gerelateerde gemeentelijke dienst). [Linksboven, getypt:]
20/7/7M.
[Middenboven, handgeschreven in paarse inkt:]
Verzonden 21/2 mp
[Rechtsboven, getypt:]
21 Februari 1944. SV.
[Geadresseerde:]
Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.
=============
[Inhoud:]
Ten vervolge op mijn brief d.d. 14 Februari 1944 no.20/7/6M., heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat het navolgende communique deze week in de pers wordt opgenomen.
"De Burgemeester van Amsterdam brengt ter openbare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten hier ter stede in verband met de verduisteringsmaatregelen uiterlijk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplieden moeten zijn ontruimd.
Derhalve moeten de markten in de week van Maandag 28 Februari tot en met Zaterdag 4 Maart 1944 om 17.55 uur zijn ontruimd".
[Ondertekening:]
De Directeur,
[Onderaan, handgeschreven in paarse inkt:]
6-11 Maart
18 uur
[Linksonder, handgeschreven in rood potlood:]
20/7/8 Het document is een officiële correspondentie binnen het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de Duitse bezetting. De kern van de brief is een verzoek om een publieke mededeling (communique) te plaatsen in de kranten.
De inhoud betreft de vervroegde sluitingstijden van de Amsterdamse markten. In de winter van 1944 moesten markten uiterlijk 30 minuten voor zonsondergang volledig ontruimd zijn. Voor de specifiek genoemde week (28 feb - 4 maart) werd dit tijdstip vastgesteld op 17:55 uur. De handgeschreven aantekening onderaan ("18 uur") suggereert een aanpassing of een instructie voor de daaropvolgende week (6-11 maart), wanneer de zon later onderging. Dit document moet worden gezien in het kader van de verduisteringsmaatregelen (Luftschutz) die door de Duitse bezetter waren opgelegd. Om geallieerde piloten te verhinderen hun koers te bepalen aan de hand van stadsverlichting, moest elke vorm van lichtuitstraling na zonsondergang strikt worden vermeden.
Voor de Amsterdamse bevolking was de markt in 1944 van levensbelang vanwege de toenemende voedselschaarste. De beperking van de markttijden door de verduistering maakte de distributie van levensmiddelen nog moeizamer. De brief toont de bureaucratische precisie waarmee de gemeente de instructies van de bezetter vertaalde naar de dagelijkse praktijk, waarbij zelfs de minuten (17:55 uur) nauwkeurig werden berekend op basis van de astronomische zonsondergang. De vermelding van de "Wethouder voor de Levensmiddelen" wijst op de centrale regie van de voedselvoorziening in oorlogstijd.