J. Kroon
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Administratief overzicht van personeelskosten/loonlijst.
* **Personeel:** Het document vermeldt vier personen. Drie daarvan (Helsloot, Klaassens en Reyninga) fungeerden als "dd. controleur" (dienstdoend controleur) bij de markt. De vierde, J. Kroon, werkte als "bankw. stoker" (bankwerker-stoker). * **Financiële gegevens:** Het voorgedrukte woord "netto" is doorgestreept en vervangen door de handgeschreven kanttekening "bruto". Er vindt een substantiële pensioeninhouding plaats van 498,24 gulden op het totaal van de eerste drie reservisten. * **Rechtspositie:** De term "Art. 1 W.R." in de titel verwijst waarschijnlijk naar de toenmalige Wachtgeldregeling of een specifieke arbeidsvoorwaardenregeling voor tijdelijk personeel. * **Mutaties:** Bij J. Kroon staat genoteerd dat hij per 1 juli 1938 een vaste aanstelling heeft gekregen, wat verklaart waarom zijn loon over 102 dagen apart wordt vermeld en naar een stamkaart wordt verwezen.
Document
Dit document is een pagina uit een administratief jaarverslag of een financiële verantwoording van een gemeentelijke dienst, vermoedelijk het **Marktwezen** (de dienst die toezicht hield op markten). * **Deel 1** toont de lopende kosten/bijdragen voor personeel dat nog in dienst is, met een specifieke opmerking bij J. Kroon over zijn veranderde status van arbeider naar vast aangestelde. * **Deel 2** vermeldt ambtenaren die de dienst in 1938 hebben verlaten. Hierbij wordt genoteerd naar welke andere gemeentelijke instantie hun "stamkaart" (personeelsdossier) is overgedragen. * **Afkortingen:** * *f*: Florijn (Gulden). * *M.W.*: Marktwezen. * *G.A.R.*: Gemeentelijke Archief- en Reinigingsdienst (of vergelijkbare dienst). * *M.S.*: Waarschijnlijk de Militaire Servuut of een andere specifieke gemeentelijke afdeling. * *Gem. Tram*: Gemeentetram.
Document
Het document is een formele lijst met namen, genummerd van 138 tot en met 140. De titel "TAK VAN DIENST Marktwezen" geeft aan dat deze personen geregistreerd staan bij de dienst die marktgelden inde, vergunningen verleende of toezicht hield op de markt. Gezien de sobere opzet en het ontbreken van verdere details in de kolom 'opmerkingen', kan dit een presentielijst, een lijst van vergunninghouders (kooplieden) of een personeelslijst zijn. De handschriften zijn representatief voor de eerste helft tot het midden van de 20e eeuw.
Administratieve lijst of registerblad.
* **Persoonsgegevens:** Het document vermeldt 17 individuen. De middelste kolom bevat vermoedelijk geboortedatums (bijv. 1870 tot 1919), wat betekent dat de personen in 1939 tussen de 20 en 69 jaar oud waren. * **Overtreding:** De tekst "aangeschaffen zonder vergunning" (mogelijk een administratieve verschrijving van 'aangeschaft' of 'aangeschafte zaken') wijst op een lijst van personen die goederen hebben verworven zonder de wettelijk vereiste documentatie. * **Kwantificering:** De turfstreepjes in de rechterkolom geven het aantal aangetroffen items per persoon aan. De meeste personen hebben er één, maar W.F.B. Floor heeft er drie en J. Kroon twee. * **Statistische samenvatting:** Het tabelletje rechtsonder geeft een totaaloverzicht, waarschijnlijk van een grotere set documenten waarvan dit blad er één is. Het toont aan dat er in totaal 53 personen waren met 1 item, 5 met 2 items, 4 met 3 items en 1 persoon met 4 items.
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen (waarschijnlijk een doorslag of officieel afschrift).
* **Onderwerp:** Herinschrijving voor een marktplaats op de Lindengracht en verlenging/aanvraag van een ventvergunning. * **Markt/Gebied:** Centrale Markt, Lindengracht * **Oorlog & Vervolging:** Jodenster/Maatregelen * **Personen:** J. Kroon, Kroon (De heer), M. Handgeschreven * **Organisaties:** Marktwezen * **Product/Handel:** A.G.F. (Groenten): Groente, A.G.F. (Groenten): Sla, Kruidenier (Droog): Meel, Vis & Zee: Aal, Vis & Zee: Vis, Vis & Zee: Visch, Vleeswaren: Vlees, Vleeswaren: Wild * **Adressen:** Ansjovisstraat 13, Galenstraat 14 * **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. 'visch', 'geenerlei', 'tegenwoordigen'). * **Inhoud:** De directeur informeert de heer Kroon dat hij zich na afloop van zijn huidige werk opnieuw kan inschrijven voor een vaste viskraam op de markt aan de Lindengracht in Amsterdam. Hoewel er geen garanties worden gegeven, wordt de kans op een plek groot geacht. Voor zijn ventvergunning (vergunning voor straathandel) moet hij zich wenden tot de Wethouder voor de Levensmiddelen. * **Locatie:** De genoemde adressen (Lindengracht en Jan van Galenstraat) duiden erop dat de brief afkomstig is van een gemeentelijke instantie in Amsterdam.
Getypte brief (doorslag of origineel op dun papier).
* **Inhoud:** De brief is een antwoord op een schrijven van J. Kroon uit Volendam. Kroon heeft blijkbaar gevraagd naar de mogelijkheid om weer een vaste standplaats op de markt te krijgen. De directeur laat weten dat hij zich na zijn huidige werkzaamheden opnieuw kan inschrijven voor de Lindengrachtmarkt bij het hoofdkantoor aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam. Hoewel er geen garanties worden gegeven ("geenerlei toezegging"), wordt de kans op een viskraam positief ingeschat. * **Terminologie:** Termen als "vaste plaats op de markt", "ventvergunning" en "Wethouder voor de Levensmiddelen" duiden op een strikte gemeentelijke regulering van de handel. * **Stijl:** Formeel-ambtelijk Nederlands ("andermaal", "terzake", "te zijner tijd", "ten hoofdkantore").
Officiële brief / Sommatie.
* **Kern van de zaak:** De heer Kroon, een marktkoopman uit Volendam, heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn vaste standplaats op de Lindengracht-markt in Amsterdam. * **Juridische grondslag:** Er wordt expliciet verwezen naar *artikel 11 van het Reglement op de Markten*. Dit reglement gaf de directeur van het Marktwezen de bevoegdheid om vergunningen in te trekken bij wanbetaling. * **Termijnen:** De brief is uiterst dwingend. De ontvanger krijgt slechts drie dagen (tot 19 november) om te betalen, waarna de intrekking van de plaats de volgende dag (20 november) direct ingaat. * **Sociale clausule:** De brief benoemt ontsnappingsclausules zoals het genieten van "steun" (werkloosheidsuitkering) of hospitalisatie. Dit duidt op de economische realiteit van de late jaren '30, waarin armoede en ziekte veelvuldig voorkomende redenen waren voor betalingsproblemen.
Document
* **Inhoud:** Het document is een tabel waarin voor vier werknemers de wijziging in arbeidsvoorwaarden wordt vastgelegd. Het betreft technisch personeel (bankwerkers, stokers, monteurs) werkzaam bij het Marktwezen. * **Structuur:** Er wordt een directe vergelijking gemaakt tussen de 'Bestaande toestand' en de 'Nieuwe toestand'. * **Opvallende zaken:** * Het baseweekloon blijft voor alle vier de medewerkers gelijk. * De 'oververdiensten' (mogelijk toeslagen of overuren) veranderen voor iedereen: bij drie personen dalen ze, terwijl ze bij J. Kroon juist worden toegekend. * De pensioengrondslag wijzigt mee met de nieuwe berekening van de verdiensten. * Er zijn handgeschreven parafen of tekentjes zichtbaar in de laatste kolom bij de onderste drie namen.
Administratieve loonlijst of pensioenoverzicht.
* **Handschrift:** Vrij vlot en duidelijk kantoorhandschrift in cursief. Gebruik van 'id.' (idem) om herhaling van de functie aan te duiden. * **Opmaak:** De tabel is handmatig opgezet met kolommen. De berekeningen onderaan zijn 'kladwerk' om de cijfers in de tabel te verifiëren of te genereren. * **Rekensystematiek:** De pensioengrondslag wordt berekend door het weekloon met 52 te vermenigvuldigen (jaarsalaris) en daar de 'oververdienste' bij op te tellen. Hierbij worden bedragen soms naar boven afgerond op hele guldens.
Ziekteverzuimformulier (COPIE) voor de controlerend gemeente-arts.
Het document is een officiële ziekmelding van een werknemer van de Amsterdamse gemeentelijke dienst 'Marktwezen'. De heer J. Kroon, een 'bankwerker-stoker', wordt hier aangemeld bij de controlerend gemeente-arts Dr. W.A. Oderwald. **Opvallende details:** * **Functie:** De toevoeging (W) bij bankwerker-stoker en de categorie 'werkman b' duiden op een arbeidersstatus binnen de gemeentehiërarchie. * **Locatie:** Het adres Nieuwendammerdijk 533 bevindt zich in Amsterdam-Noord. * **Administratie:** De grote stempel "Nº 8A/04/M. 1940" is het unieke registratienummer van deze melding binnen de administratie van de dienst. * **Wijziging:** De voorgedrukte tekst "Leeftijd op 31 December aanstaande" is doorgehaald en vervangen door "Geboortejaar: 1897", wat suggereert dat de administratieve standaard in die periode verschoof naar het registreren van het exacte geboortejaar.
Nominatieve lijst (loonlijst).
* **Administratieve correcties:** Het document bevat belangrijke handmatige wijzigingen in de eerste lijst. De naam *H.J. Meijman* en het bijbehorende bedrag van *f 1.505,30* zijn bovenaan toegevoegd. Om het eindtotaal van *f 10.862,90* kloppend te maken, is het bedrag van G.A. Oosterhoff handmatig gewijzigd van *1.506,32* naar *1.556,21*. * **Valuta:** Bedragen zijn genoteerd in Nederlandse guldens (f). * **Structuur:** De lijst is onderverdeeld in twee categorieën: reguliere werklieden en voormalige reservisten die gedurende het jaar de status van ambtenaar hebben verkregen. * **Bronverwijzing:** De tekst verwijst naar "stamkaarten werklieden", wat duidt op een centrale personeelsadministratie waarbij individuele kaarten werden bijgehouden.
Document
Deze brief vormt een formeel verslag van de personele wijzigingen binnen de Luchtbeschermingsdienst (LBD) van de Centrale Markt in Amsterdam. De kernpunten zijn: 1. **Leidingwissel**: Na het ontslag van Dr. Van der Laan neemt de nieuwe directeur, G.F. Sixma, de rol van wijkhoofd over. Dit toont aan dat de hiërarchie van civiele instellingen direct gekoppeld was aan de LBD-structuur. 2. **Organisatorische aanpassingen**: Er worden vervangers aangesteld voor sleutelfiguren (Jonkman en Steenbeek), wat wijst op een noodzaak voor continuïteit in de beveiliging van deze vitale infrastructuur. 3. **Personeelslijst**: De lijst met 37 namen onderstreept de omvang van de vrijwillige inzet op een strategische locatie zoals de Centrale Markt. Opvallend is dat "Smit.P." twee keer voorkomt, wat duidt op twee verschillende personen met dezelfde initialen of een administratieve duplicatie.
Handgeschreven lijst op papier (mogelijk een pagina uit een notitieboekje).
* **Geografische focus:** Alle adressen bevinden zich in de 'Sterrenbuurt' in Tuindorp Oostzaan, Amsterdam-Noord. Dit wordt bevestigd door de straatnamen (planeten en hemellichamen) en de expliciete vermelding "A/DAM (N)". * **Schrift:** Het document is geschreven in een vlot, consistent handschrift, waarschijnlijk met potlood of een vroeg type inkt dat door de tijd is vervaagd. * **Fysieke kenmerken:** De vlekken op het papier suggereren dat het document mogelijk buiten is gebruikt of in een vochtige omgeving bewaard is gebleven. De vouw in het midden duidt op een klein notitieformaat.
Getypt administratief overzicht (tabel) met handgeschreven toevoegingen.
* **Inhoud:** Het document is een mutatie- of herberekeningslijst voor de pensioenadministratie. Het doel is om vast te leggen hoe de 'pensioengrondslag' (het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd) verandert. * **Looncomponenten:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen het vaste weekloon en de 'oververdiensten' (extra inkomsten). Uit de voetnoot blijkt dat deze oververdiensten voor een groot deel voortvloeien uit 'continue-arbeid' (ploegendienst). * **Berekening:** De pensioengrondslag lijkt een optelsom van het jaarloon (weekloon x factor) en de jaarlijkse oververdiensten. Opvallend is dat bij bijna alle werknemers het weekloon gelijk blijft, maar de post 'oververdiensten' wijzigt, wat resulteert in een nieuwe, meestal hogere pensioengrondslag. * **Functies:** De genoemde beroepen (bankwerker, stoker, monteur, electricien) duiden op een technische of industriële werkomgeving, zoals een fabriek, een centrale of een werkplaats van de spoorwegen.
Salaris- of loonstaat (mutatielijst).
* **Vergelijking:** Het document dient om de "bestaande toestand" van de beloning te vergelijken met een herziene toestand. Opvallend is dat bij de werklieden het basisweekloon gelijk blijft, maar de "oververdiensten" (en daarmee de pensioengrondslag) wijzigen. * **Functies:** De genoemde functies (bankwerker-stoker, monteur, controleur-marktopzichter) wijzen op een technische of facilitaire dienst, mogelijk van een gemeente of nutsbedrijf. * **Berekeningen:** De pensioengrondslag lijkt te zijn berekend op basis van het jaarsalaris inclusief een gemiddelde aan oververdiensten. * **Opmerkingen:** De letter 'F' bij Franssen en Uitvlugt verwijst naar de specifieke toelichting in de rechterkolom. Bij Uitvlugt wordt expliciet vermeld dat hij in 1941 geen oververdiensten heeft genoten, wat de lagere pensioengrondslag in de nieuwe kolom verklaart.
Brief/Aanvraag voor ontheffing avondklok (spertijd-vergunning).
Dit document is een formele aanvraag voor een ontheffing van de spertijd (avondklok) tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De datum, 25 februari 1942, is saillant: het is precies één jaar na het uitbreken van de Februaristaking. De "uitzonderingsperiode" waarnaar verwezen wordt, betreft waarschijnlijk extra strenge veiligheidsmaatregelen die door de bezetter waren ingesteld rond deze beladen datum om nieuwe onrust te voorkomen. De aanvraag is gericht aan de Commandant van de Ordepolitie, die zetelde in het hoofdbureau aan de Marnixstraat. Tijdens de bezetting was de Nederlandse politie ondergeschikt gemaakt aan het Duitse gezag (de SS en de Grüne Polizei). De lijst met personeelsleden bevat zowel de top van de Dienst van het Marktwezen (directeur Sixma) als essentieel technisch personeel. Het feit dat zij tussen 20:00 en 24:00 uur op straat moesten zijn, suggereert dat hun taken te maken hadden met de logistieke afhandeling of technische voorbereiding (zoals het opstoken van ketels door de bankwerker-stokers) van de markten, die cruciaal waren voor de voedselvoorziening in de stad.
Handgeschreven personeelslijst met adressen en functies.
* **Structuur:** Het document is hiërarchisch opgebouwd per afdeling: Hoofdkantoor, Koelhuis, Centrale Markt en Vischmarkt. * **Inhoud:** De lijst bevat namen van personeelsleden, hun woonadres (inclusief verdieping in Romeinse cijfers) en hun specifieke functie binnen de organisatie. * **Functies:** De functies variëren van administratief (secretaris, bureauchef) en technisch (machinist, technische dienst) tot operationeel marktpersoneel (marktopzichters, kassiers, controleurs en afslagers). * **Mutaties:** De rode vinkjes bij het hoofdkantoor en de doorgehaalde namen bij de Centrale Markt wijzen op een actieve administratieve verwerking, mogelijk voor een herziening van de loonlijst of een adresboek. * **Uniformen:** De expliciete notitie dat controleurs "uniformkleeding" dragen, getuigt van de formele, representatieve status van deze ambtenaren op de markt.
Handgeschreven verzoekschrift op gelinieerd papier, voorzien van archiefstempels.
* **Inhoud:** De afzender, J. Kroon, dient een verzoek in om in aanmerking te komen voor de toewijzing van vier kisten garnalen. Hij motiveert dit door te wijzen op zijn verleden als actieve handelaar op de Amsterdamse Lindegracht. * **Schrijfwijze:** Het handschrift is een vlot, hellend currens uit de eerste helft van de 20e eeuw. De term tussen haakjes achter de naam lijkt "(Markt)" te zijn, wat waarschijnlijk dient als aanduiding van zijn beroep of standplaats. * **Bureaucratie:** De diverse nummers en stempels wijzen op een strikte administratieve afhandeling. De herhaling van het nummer "46ᴬ/832/1" suggereert dat dit document is opgenomen in een officieel dossier van een distributie- of marktkantoor.
Doorslag (doorschrijfkopie) van een officiële brief.
Deze brief is een formele afwijzing van een verzoek om extra middelen. De heer J. Kroon uit Volendam had verzocht om een "verhoogde toewijzing" van ongepelde garnalen. Een commissie die door de Visscherijcentrale was ingesteld, heeft dit verzoek onderzocht en negatief beoordeeld. De toon is kort en zakelijk, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd. De aanwezigheid van het adres in Volendam (Ansjovisstraat) onderstreept de lokale verbondenheid met de visserijsector.
Administratief registerblad / weekoverzicht.
* **Structuur:** Het document is een strak georganiseerd overzicht van marktkooplieden. Per dag van de week (Maandag t/m Zaterdag) is bijgehouden wie aanwezig was of standplaats hield. * **Terminologie:** * **"Hoek" en "Geen hoek":** Verwijst naar de ruimtelijke indeling van de marktplaats. * **"2e Handsch. art.":** Tweedehands goederen, een grote sector op deze markt. * **"Com. art.":** Comestibles (levensmiddelen) of Commissie-artikelen. * **Persoonsnamen:** Veel voorkomende namen zijn Bouwmeester, Holleder, Overweg en Kooy. Dit duidt op een sterke lokale aanwezigheid van bepaalde families in de handel. * **Goederen:** De variëteit is groot: van vis en groenten tot brandstof, speelgoed, rijwielonderdelen en bijenspullen.
Administratieve loonstaat / Pensioenoverzicht.
* **Terminologie:** "Bankw." staat voor bankwerker. "Id." (idem) verwijst naar de functie in de regel erboven. "Pensioen grondsl." is de pensioengrondslag (het deel van het loon waarover pensioen wordt opgebouwd). * **Berekeningswijze:** De pensioengrondslag lijkt te zijn gebaseerd op een jaarbedrag. Als we het weekloon vermenigvuldigen met 52 (bijv. 29,76 x 52 = 1547,52), komen we uit op de afgeronde bedragen in de tabel (1548). In de 'Nieuwe toestand' wordt hier de specifieke toeslag (L of T) bij opgeteld. * **Correcties:** F. Koning (nr 138) is aanvankelijk bovenaan doorgestreept en later onderaan de lijst opnieuw toegevoegd met een hogere loongroep (van IV naar V) en aangepaste bedragen. * **Classificatie:** De toevoegingen **L** en **T** zijn cruciaal voor de administratie: zij maken onderscheid tussen variabele verdiensten (overwerk) en structurele toeslagen (ploegendienst/continu-arbeid).
Kasboek- of salarisblad uit een administratief register.
* **Administratieve Structuur:** Het document is onderverdeeld in drie categorieën. De eerste groep (niet expliciet benoemd, maar waarschijnlijk vast personeel of beambten), gevolgd door 'Werklieden' en 'Reservisten'. * **Financiële details:** Bedragen zijn genoteerd in guldens (f). Er zijn specifieke aantekeningen over toelages (rijwielvergoeding van 12 gulden) en inhoudingen (pensioen vanwege tijdelijke dienst, gemarkeerd met een 'F'). * **Correcties:** Het grote totaalbedrag bovenaan (162.570,49) is meermaals gecorrigeerd, wat wijst op een lopende boekhouding waarbij bedragen van eerdere pagina's zijn overgedragen. * **Opmerkelijke termen:** "Rijwiel" voor fiets en "Stamkaarten" (persoonskaarten voor militairen) plaatsen het document in een specifieke overheids- of institutionele context.
Dubbele pagina uit een grootboek of register (genummerd 2 en 3).
* **Structuur:** Het document is een administratief register. De namen zijn gegroepeerd op de eerste letter van de achternaam (D, E, F, G, H, J, K, L), wat wijst op een alfabetische index. * **Terminologie:** * **Fr.:** Waarschijnlijk "Fransz" (zoon van Frans) of een geografische aanduiding (Friesland?). * **v.B.:** Zeer waarschijnlijk "van Buiten", een veelgebruikte term in Nederlandse registers voor personen die buiten de betreffende gemeente woonden. * **Jz / Wz:** Patroniemen (Janszoon, Willemszoon). * **Numerieke waarden:** Veel bedragen liggen rond de 3000. Dit kan duiden op het nominaal kapitaal van aandelen, certificaten in een fonds, of een belastingaanslag op basis van vermogen. De bedragen 5160 en 3080 komen herhaaldelijk voor, wat wijst op gestandaardiseerde eenheden. * **Correcties:** Er zijn diverse doorstrepingen en wijzigingen zichtbaar (bijv. bij 173 en 266), wat aantoont dat dit een werkdocument was dat over een langere periode werd bijgehouden.
Document
Het document is een gestandaardiseerde ziektemelding van de Amsterdamse gemeentedienst 'Marktwezen'. De melding betreft J. Kroon, een 45-jarige 'bankwerker-stoker' (iemand die zowel aan de werkbank metaal bewerkt als stookwerkzaamheden verricht, waarschijnlijk bij een machinepark of gebouw van de dienst). De administratieve verwerking is nauwkeurig: de begindatum van de ziekte (19 april) en de melddatum (20 april) liggen direct achter elkaar. Het formulier bevat specifieke details over zijn arbeidsstatus (werkman categorie IIB, vast dienstverband) en salarisgroep (IV). De vermelding dat dit zijn tweede verzuim van het jaar is, duidt op een streng monitoringsbeleid van personeelszaken. De paarse stempel geeft de interne registratie aan.
Document
Dit document is een officieel administratief formulier van de Gemeente Amsterdam waarmee het ziekteverzuim van een werknemer wordt gemeld aan de controlerend arts. * **Persoon:** Het betreft de heer J. Kroon, een 46-jarige man werkzaam als bankwerker-stoker. Hij woonde op de Nieuwendammerdijk in Amsterdam-Noord. * **Dienstverband:** Kroon was werkzaam bij de Dienst van het Marktwezen als 'werkman' (klasse IIB) in tijdelijke dienst, vallend onder loongroep IV. * **Verzuim:** Dit was zijn eerste ziektemelding van het kalenderjaar 1943, ingaande op 20 december. * **Bureaucratie:** Het formulier (Model S.G.A. 0.58) is een doorslag of kopie, bedoeld voor de administratie van de betreffende dienst terwijl het origineel naar de gemeente-arts (Dr. Oderwald) werd gezonden voor controle.
Administratieve ziektemelding / herstelmelding (Model S.G.A. 058).
Dit document is een kopie van een officiële ziektemelding van de Amsterdamse gemeentereiniging of een aanverwante dienst (Marktwezen). Het betreft een werknemer genaamd J. Kroon. De administratie is nauwgezet bijgehouden, wat blijkt uit de diverse correcties: * **Personeelsnummer:** Gewijzigd van 118 naar 40. * **Geboortedatum:** Gecorrigeerd van 30-12-1900 naar 10-05-1897. * **Adres:** Het adres in de Van Bossestraat is doorgestreept, mogelijk vanwege een verhuizing of omdat de kaart naar een archiefstatus ging ("OUD GEVAL"). * **Herstel:** De werknemer was ziek van 20 december 1944 tot 12 januari 1945.
Handgeschreven lijst op gelinieerd papier.
* **Structuur:** Het document is opgezet als een lijst. Elke regel bevat een volgnummer (links), een initiaal en achternaam, een scheidingsstreepje en een adres. * **Geografie:** De genoemde straten (zoals het Zwanenplein en de Papaverweg) bevinden zich allemaal in Amsterdam-Noord. Het adres in Landsmeer ligt net over de grens van dit stadsdeel. * **Nummering:** De cijfers in de linkermarge (4, 6, 3, 7, 1, 2, 8, 5) staan niet in chronologische volgorde van schrijven. Dit wijst erop dat de lijst later is gecodeerd, mogelijk voor een distributieroute of een rangorde in belang. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, leesbaar cursief handschrift, typerend voor het midden van de 20e eeuw.
Ziektegeval-kaart (kopie) van de Gemeente Amsterdam.
* **Persoon:** De kaart betreft J. Kroon, geboren op 18 mei 1897. Hij was werkzaam als bankwerker-stoker (iemand die zowel metaalbewerking deed als de stoomketels bediende) bij de Amsterdamse dienst Marktwezen. * **Ziekmelding:** De ziekte begon op 21 maart 1944 en werd op 23 maart gemeld. Het was zijn tweede verzuimgeval van dat jaar. * **Status:** Hij werkte op basis van een arbeidscontract (niet als ambtenaar in vaste dienst) in salarisgroep IV. Hij woonde op de Nieuwendammerdijk 533 in Amsterdam-Noord. * **Controle:** De melding werd verzonden naar Dr. W. Oderwald, de controlerend gemeente-arts. Dit wijst op de strikte medische controle die de gemeente Amsterdam destijds hanteerde voor haar personeel.
Dienstbrief / Memo
* **Inhoud:** De brief bevat een lijst van personeelsleden (ambtenaren en werklieden) die woonachtig zijn in Amsterdam-Noord ("de overzijde van het IJ") of omliggende gemeenten (Landsmeer). De functies zoals marktmeester, contrôleur en marktopzichter duiden erop dat dit personeel van de gemeentelijke marktdienst betreft. * **Vorm:** Het document is een standaard zakelijke correspondentie van de gemeente Amsterdam. Opvallend is het gebruik van de letter "Y" voor het IJ, wat in die tijd gebruikelijk was op typemachines. De handgeschreven notities zijn typisch voor een archiefregistratie bij verzending. * **Taal:** Formeel-ambtelijk Nederlands ("Ingevolge Uw telefonisch verzoek", "opgave toekomen").
Handgeschreven notitie op een papier of kaartje.
* **Inhoud:** De notitie bevat de persoonsgegevens van één individu: J. Kroon. Vermeld worden de naam, het woonadres (Nieuwendijk 533) en het dubbele beroep (bankwerker-stoker). * **Structuur:** De kop "werklieden", die onderstreept is, duidt aan dat dit document deel uitmaakte van een groter register of een lijst met arbeiders. * **Beroepen:** Een "bankwerker" is een metaalbewerker die aan een werkbank werkt (fitter). Een "stoker" bedient de ovens, bijvoorbeeld op een schip, bij de spoorwegen of in een fabriek. De combinatie suggereert een technische achtergrond in de zware industrie of scheepvaart.
Administratief overzicht (loonlijst of pensioenoverzicht).
* **Inhoud:** Het document is een vergelijkingstabel voor loonaanpassingen. Opvallend is dat het basisweekloon voor de meeste werknemers gelijk blijft, maar dat de post "over verdienste" (extra inkomsten bovenop het basisloon) verandert. Dit heeft direct invloed op de "pensioen-grondslag" (het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd). * **Symboliek:** Er worden twee specifieke codes gebruikt om de wijziging in de pensioengrondslag te verklaren: * **L:** Toewijzing op basis van 'continue arbeid' (onregelmatige diensten of ploegendienst). * **Γ:** Toewijzing op basis van 'oververdiensten' (bijvoorbeeld provisie of bonussen). * **Beroepen:** De functies (zoals bankwerker, stoker en monteur) wijzen op een industriële omgeving, mogelijk een fabriek, machinekamer of een nutsbedrijf (zoals een gas- of elektriciteitsfabriek).
Bijlage bij een ambtelijke brief (personeelslijst met loon- en pensioengegevens).
Het document is een overzicht van loonwijzigingen en pensioenberekeningen voor specifiek technisch en uitvoerend personeel werkzaam bij het Marktwezen. De tabel vergelijkt de "Bestaande toestand" met de "Nieuwe Toestand". * **Lonen en pensioenen:** Wat opvalt is dat het basisweekloon in de meeste gevallen gelijk blijft, maar dat de "Oververdiensten" (extra inkomsten) en de daarvan afgeleide "Pensioensgrondslag" veranderen. Bij de meeste personen stijgt de pensioensgrondslag, wat gunstig is voor hun latere uitkering. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document bevat diverse handgeschreven correcties. * Functiewijzigingen: E.J. Stegeman verandert van "tuinman" naar "timmerm." (timmerman); R. Willems wordt "Machinistoker". * Bij R. Willems zijn ook de bedragen in de "Nieuwe Toestand" gecorrigeerd, wat wijst op een last-minute herberekening. * **Symbolen:** De tekens $\angle$ en $\Gamma$ worden gebruikt als voetnoten om de aard van de extra inkomsten te specificeren, namelijk voor ploegendienst ("continue arbeid") of algemene oververdiensten.
Handgeschreven notitie/kwitantie op een gelig kartonnetje.
Dit document is een bewijs van aanvoer en afgifte van vis (schol) op de Lindengracht in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Aanvoer:** J. Kroon heeft 120 pond schol aangeleverd tegen een prijs van 0,89 gulden per pond. * **Afgifte:** Er is 57 kilogram afgegeven. In die tijd werd een "pond" vaak gelijkgesteld aan 500 gram, dus 120 pond komt overeen met 60 kg. De 57 kg die daadwerkelijk is afgegeven suggereert een klein verlies of een specifieke toewijzing. * **Controle:** Linksonder is een aantekening te zien van een controle die enkele dagen later plaatsvond, op 23 februari 1944, vermoedelijk ondertekend door een controleur genaamd de Boer. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, zakelijk handschrift in inkt.
Document
Het document is een administratief overzicht van acht werknemers met technische functies zoals timmerman, elektricien, bankwerker en stoker. De tabel is gestructureerd om de wijziging in hun vergoeding te tonen. Belangrijke elementen in de tabel: * **Identificatie:** Elke werknemer heeft een nummer, naam en functieomschrijving. * **Oude toestand:** Toont de loongroep (III t/m V), het bruto weekloon, een overwerktoeslag en de daaruit voortvloeiende pensioengrondslag. * **Nieuwe toestand:** Het weekloon blijft gelijk, maar er wordt een "vaste toel." (vaste toeslag) geïntroduceerd. Deze toeslag bedraagt ongeveer 10% van het weekloon. * **Gevolg:** De introductie van deze vaste toeslag leidt tot een aanzienlijke verhoging van de "pens.grondslag" (pensioengrondslag). Zo stijgt de grondslag van H. de Haan bijvoorbeeld van 1993 naar 2155. De handgeschreven berekeningen onderaan lijken controles te zijn op hoe de jaarlijkse bedragen en pensioengrondslagen tot stand zijn gekomen. De berekening `32.88 * 52` (weekloon maal 52 weken) komt uit op 1709,76. Daarbij wordt 171,08 opgeteld (wat 52 keer de vaste toeslag van 3,29 is), wat leidt naar bedragen die de nieuwe pensioengrondslag onderbouwen.
Getypt rapport met handgeschreven kantekeningen en handtekening.
Dit document is een ambtelijk rapport van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen uit mei 1944. De kern van het rapport is de verificatie van de visvoorraad van een specifieke handelaar, J. Kroon, die een standplaats had op het Pretoriusplein. De ambtenaar, J.H. de Grebber, bevestigt dat hij via de methode van "turven" (het tellen/noteren van eenheden) heeft vastgesteld dat de 100 kilogram vis (50 kg wijting en 50 kg schol) die Kroon van de Gemeentelijke Vischafslag had gekregen, ook daadwerkelijk op de marktplaats was aangekomen ("aangevoerd"). Dergelijke controles waren essentieel om te voorkomen dat schaarse goederen zoals vis naar de zwarte markt verdwenen. De spelling is conform de toenmalige norm ("visch", "contrôle", "geheele"). ---
Archieflijst-vermeldingen
Administratief overzicht van personeelskosten/loonlijst.
| 4 | J. Kroon | " | bankw. stoker | 102 | 812 94 | | ook op stamkaart i.v.m. vaste aanstelling op 1/7 '38 |
Administratief rapport / Inspectielijst.
| J. Kroon | manufacturen | 15 - 87 | | | 1909 |
Getypte personeelslijst (bijlage bij een brief).
| bankwerker-stoker | J.Kroon | 18-5-97 | Nieuwendammerdijk 533 |
Getypte personeelslijst (bijlage bij een brief).
| bankwerker-stoker | J.Kroon | 18-5-97 | Nieuwendammerdijk 533 |
Dienstbrief / Aanvraagformulier voor vergunningen.
| Bankwerker-stoker | J.Kroon | 18-5-97 | Nieuwendammerdijk 533 |
Dienstbrief / Verzoekschrift
| Bankwerker-stoker | J.Kroon | 18-5-97 | Nieuwendammerdijk 533 |
Getypte administratieve lijst met handgeschreven aantekeningen en paraaf.
| 140 | J. Kroon | id. | IV | 32,88 | | 80,- | 1790,- | 32,88 | | / 67,- | 1777,- |
Brief/Aanvraag voor ontheffing avondklok (spertijd-vergunning).
| Bankwerker-stoker | J. Kroon | Nieuwendammerdijk 533 | Weesperkarspel, 18-5-1897 |
Getypeerde administratieve lijst (bijlage bij een brief).
| 140 | J. Kroon | id. | IV | 32,88 | | 80,- | 1790,- | 32,88 | | / 67,- | 1777,- | X |
Getypte bijlage bij een ambtelijke brief (loonaanpassingstabel).
| 140 | J.Kroon | id. | IV | 32,88 | 67,- | 1777,- | 32,88 | 69,-/ ↘ | 1779,- |
Administratief overzicht (loonlijst of pensioenoverzicht).
| 140 | J. Kroon | stoker id. | IV | 32,88 | 69.- | 1779.- | 32,88 | 86,- | L | 1796.- |
Koopliedenlijsten
Onbekend
Uilenburg — standplaats Stoker en onderhoudswerk
Waterlooplein
Waterlooplein — standplaats 1909
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Onbekend — standplaats 2 pond geturfd
Onbekend — standplaats 2 pond geturfd
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE Jacobus Kroon geb. 18.5.1897 pers. bewijs no. A35-001576 adres: Nieuwendammerdijk 533 bankwerker - stoker ketelhuis C.R.
**COPIE** **Aanvang ziekte:** 19-4-1943 **Naam en voorletters:** Kroon J. **Functie en No.:** bankwerker-stoker No. 40 **Adres:** Nieuwendammerdijk 533
**COPIE** **Datum :** 8 October 1940 **Naam en voorletters** Jac. Kroon **Functie en No.** bankwerker-stoker **No.** 140 **Adres** Nieuwendammerdijk 533
# TRANSCRIPTIE afz. J. E. Schrandt Corn. Anthoniszstr 49 II Amsterdam. Z.
[Middenveld] **COPIE** **Datum :** 5 Juni 1940 **Nº 8A / 04 / M. 1940** [Stempel in paars/blauw] **Naam en voorletters:** J. Kroon **Functie en No.:** bankwerker-stoker(W) No. 140 **Adres:** Nieuwendammerdijk 533