P. de Ruiter

Getypte administratieve lijst met namen en numerieke gegevens.

De lijst bevat achternamen (vaak met initialen) gekoppeld aan een getal met twee decimalen. De getallen zijn grotendeels aflopend gesorteerd, wat wijst op een rangschikking op basis van grootte (bijv. inkomen, gewicht, of een puntensysteem). Een uitzondering is de vermelding "Ruig", die handmatig gemarkeerd is met twee schuine strepen (//) en een hogere waarde heeft dan de naam erboven, wat duidt op een correctie of latere toevoeging. De breuken en getallen aan de rechterzijde (1 ¾, 1 ¼, 1, 1, 1 ½) lijken wegingsfactoren of quota die per groep zijn toegekend. Opvallend is dat de laagste groep waarden (onderaan) een factor van 1 ½ heeft, wat hoger is dan de groepen direct daarboven.

Verzoekschrift / Brief aan de distributiedienst.

* **Inhoud:** De afzender, S. Otto, verzoekt de instanties om een groene mosselenkaart in plaats van een rode. De reden hiervoor is medisch: "Mijn lever". Blijkbaar gaf de groene kaart recht op verse vis, wat noodzakelijk werd geacht voor het dieet van de schrijver. * **Ondersteuning:** Onder de hoofdtekst staan vier namen (L. Jansen, J. Jansen, M. van Voorst, Th. Otto). Dit zijn waarschijnlijk huisgenoten of getuigen die het verzoek ondersteunen. * **Registratie:** De vermelding "Mijn rooker is P. de Ruiter" verwijst naar de tabakswinkelier waarbij de afzender geregistreerd stond voor de distributie van rookwaren. Dit was in die tijd verplicht voor de administratie. * **Afhandeling:** Het document vertoont sporen van snelle bureaucratie. Het verzoek is ingediend op de 26e en twee dagen later, op 28 november 1941, gemarkeerd als "afgedaan" door een zekere Lammers. * **Handschrift en Taal:** Het Nederlands bevat enkele grammaticale imperfecties ("in plaats een rooden", "versche Vis reden zijn"), wat duidt op een schrijver uit de volksklasse.

Getypte namenlijst met adressen op een enkel blad papier.

* **Geografische focus:** Alle identificeerbare adressen bevinden zich in Amsterdam (o.a. de Pijp, West en Centrum). * **Annotaties:** De Romeinse cijfers (I, II, III) en letters (b, h) achter de huisnummers duiden op etage-aanduidingen, wat gebruikelijk was in de Amsterdamse woningadministratie. * **Opvallende zaken:** * Er zijn diverse spellingvariaties en mogelijke typefouten (bijv. "Tuihstraat" i.p.v. Tuinstraat, "Knollandamstraat" i.p.v. Knollendamstraat). * Namen zoals "Selecta" lijken eerder op een bedrijfsnaam dan op een persoon. * De vermelding "Sjaak. ?" aan het einde suggereert een onvolledige of onzekere registratie. * De correctie bij "Jacob van Lennepstraat.kade" laat zien dat men specifiek de kade bedoelde.

Getypt verslag van een vergadering of ambtelijke notitie (mogelijk van de Gemeente Amsterdam of de Nederlandsche Visscherijcentrale).

Dit document verslaat een discussie over de distributie en verwerking van vis tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kernpunten zijn: 1. **Distributieproblematiek:** Er is een conflict over de hoeveelheid zeevis die Amsterdam ontvangt vanuit de afslag in IJmuiden. De stad eist een groter aandeel (60% voor bepaalde zaken), terwijl de autoriteiten waarschuwen dat andere steden ook bevoorraad moeten worden. 2. **Voedselschaarste:** De heer Van Meurs benadrukt de precaire situatie in de grote steden. Omdat het vleesrantsoen sterk is verlaagd (gehalveerd), is de stad voor de eiwitvoorziening extreem afhankelijk van vis. Hij voert aan dat steden op het platteland makkelijker aan voedsel kunnen komen dan de grote steden. 3. **Regulering en 'Winstbejag':** Er wordt geklaagd over vissers/handelaren uit Makkum en Enkhuizen die zoetwatervis (zoals snoekbaars) roken in plaats van vers aan te voeren. Dit wordt gezien als "winstbejag" omdat gerookte vis waarschijnlijk buiten de strengste prijscontroles viel of zwaarder woog, terwijl de stad dringend behoefte had aan verse vis. 4. **Uitsluiting van kleine handelaren:** Er wordt opgemerkt dat veel kleine handelaren zijn uitgeschakeld omdat ze de vereiste minimumomzet niet meer haalden, wat de distributieketen centraliseerde.

Getypte rapportage of interne notitie (pagina 2).

Dit document is een ambtelijk verslag over onregelmatigheden en beleidsvoorstellen binnen de visdistributie. De kernpunten zijn: * **Onrechtmatige bevoordeling:** Er wordt geconstateerd dat bepaalde handelaren (zoals Botter en Zwaan) hogere toewijzingen voor levende paling kregen dan hun concurrenten, zonder dat daar een duidelijke reden voor was. * **Verschuiving van rollen:** Er is kritiek op "combinaties" waarbij één ondernemer zowel als groothandelaar als detailhandelaar optreedt. Dit werd gezien als een risico voor een eerlijke verdeling (distributie). * **Controle en centralisatie:** Het advies is streng: "Bovenstaande niet toelaten. Intrekken." Er wordt gepleit voor een strikte scheiding tussen groot- en kleinhandel en de eis dat alle vis via een centraal punt (de afslag) moet lopen om controleerbaar te blijven. * **Status:** De handgeschreven opmerking "is opgelost" suggereert dat de hier genoemde klachten of dossiers later zijn afgehandeld.

Handgeschreven administratieve notitie / oproep.

Het document is een memo of een kladversie van een oproeping voor een zakelijke controle. Het woord "oproepen" is doorgestreept. Er worden twee personen genoemd met hun respectievelijke adressen (Tuinstraat 75 hoog en Westerstraat 87 1-hoog). De kern van de notitie is de opdracht dat zij hun boekhouding ("met hun boeken") over de vooroorlogse jaren 1939 en het vroege oorlogsjaar 1940 moeten overleggen op maandagochtend 3 januari 1944 om 10:00 uur. De vermelding "grossier Visch" wijst mogelijk op de aard van de handel of de naam van de hoofdonderneming.

Getypte oproepbrief/officiële sommatie.

De brief is een formele oproep aan de heer P. de Ruiter om op maandag 3 januari (1944) te verschijnen op een kantoor in Amsterdam-West. Het doel van de afspraak is een controle van de boekhouding en financiële gegevens over de jaren 1939 en 1940. De toon is dwingend en ambtelijk ("U gelieve... mede te brengen"). De handgeschreven aantekening "Verzonden 30/12" duidt op een administratieve verwerking op de dag van datering. De afkorting "SV" rechtsboven zou kunnen staan voor 'Stukken Verzonden' of een specifieke afdeling aanduiden.

Officiële oproepingsbrief (dienstbrief).

Het document betreft een formele sommatie aan de heer P. de Ruiter om te verschijnen op het kantoor van de Dienst Marktwezen in Amsterdam. De kern van het verzoek is een controle van de bedrijfsadministratie (boeken en gegevens) over de jaren 1939 en 1940. De handgeschreven tekst onderaan de brief lijkt een kort verslag van het verhoor of een getuigenverklaring te zijn, afgenomen op 3 januari (waarbij de schrijver per abuis 1943 noteerde in plaats van het nieuwe jaar 1944). Uit deze aantekeningen blijkt dat De Ruiter (of de persoon over wie de verklaring gaat) actief was in de groothandel op de Vischmarkt, vis ventte buiten de stad en als kleinhandelaar op de markt stond in de jaren vlak voor de oorlog.

Handgeschreven verklaring op een fragment van een officieel formulier of envelop van de gemeente Amsterdam.

De tekst betreft een schuldbekentenis of getuigenverklaring met betrekking tot het ontduiken van marktgeld (stangeld). De schrijver verklaart "op eere" (onder ede/erewoord) dat een zeker persoon (aangeduid als "M.") drie keer per week op de markt stond, maar dat hiervoor vaak niet officieel werd betaald. De term "clandestien" geeft aan dat dit bewust buiten het zicht van de marktmeesters gebeurde. De schrijver geeft toe geen bewijslast te hebben (zoals kasboeken of administratie), omdat er nooit een boekhouding is bijgehouden. De toon is eerlijk maar defensief wat betreft het gebrek aan administratie.

Zakelijke correspondentie / Ambtelijk schrijven.

De brief betreft een formele rapportage van gewichtsverschillen bij de levering van zeevis door drie verschillende grossiers (C. van Pel, P. de Ruiter en Fa. Y. Rienstra). De afzender constateert dat de werkelijke gewichten (97 kg, 49 kg en 48 kg) lager liggen dan de opgegeven hoeveelheden op de vrachtbrieven. Een belangrijk detail in de bewijsvoering is de opmerking dat de kisten "zeer goed gesloten" waren. Hiermee sluit de schrijver de mogelijkheid uit dat er tijdens het transport per spoor vis is ontvreemd. De conclusie is dat de fout bij de grossiers zelf ligt: zij hebben te weinig vis ingepakt. De Directeur van de Visscherij Centrale wordt verzocht hiertegen op te treden.

Handgeschreven ambtelijke notities / verslaglegging betreffende vishandel en distributie.

Dit document bevat beleidsmatige aantekeningen over de structuur en regulering van de Nederlandse vishandel. De belangrijkste punten zijn: 1. **Vermenging van functies:** Er is kritiek op bedrijven die zowel als groothandelaar (met toewijzingen uit IJmuiden) als kleinhandelaar (winkels in Amsterdam) opereren. De opsteller pleit voor een strikte scheiding tussen groot- en kleinhandel. 2. **Aanvoerproblematiek Amsterdam:** Er wordt geconstateerd dat Amsterdam aanzienlijk minder zeevisch ontvangt uit IJmuiden dan voorheen, mede doordat kleine handelaren niet meer aan de gestelde minimumomzet-eisen voldoen. 3. **Kwaliteit en Verwerking:** Er is een specifiek conflict over het roken van vis (zoetwatervis en aal) op de plaats van aanvoer (Makkum, Enkhuizen, Urk). De handel in Amsterdam prefereert verse aanvoer en klaagt over de slechte kwaliteit van het gerookte product, wat door de opsteller wordt toegeschreven aan "extra winstbejag".

Registerblad / grootboekpagina met een lijst van huurders en onderhuurders.

* **Organisatie:** Het document vertoont een strakke, hiërarchische indeling. De pakhuizen zijn met letters aangeduid, wat gebruikelijk was in grote haven- of marktcomplexen (zoals de pakhuizen aan de Maas in Rotterdam of de markthallen). * **Bedrijfsactiviteit:** Uit de namen blijkt een sterke concentratie in de handel van aardappelen, groenten en fruit (AGF). De vermelding van "Groninger Aardappelen" en de "Bananen Import Cie" bevestigt dit. * **Onderhuur:** Opvallend is het grote aantal vermeldingen van "(onderhuur)". Dit wijst op een systeem waarbij grotere handelaren of firma's delen van hun gehuurde ruimte doorverhuurden aan kleinere ondernemers, wat duidt op een levendige en dichtbevolkte handelsomgeving. * **Handschrift:** Het betreft een zakelijk, vlot lopend kantoorschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. De doorhalingen wijzen op administratieve bijwerkingen na verloop van tijd.

Ambtsbericht/rapportage betreffende markttoezicht.

Het document is een interne rapportage over onregelmatigheden bij de handel in vlees op de Amsterdamse Noordermarkt. Er wordt melding gemaakt van twee specifieke gevallen: 1. **P. de Ruiter:** Had 20 pond "verdeelvleesch" (gerantsoeneerd vlees) dat niet door hemzelf, maar door een koper ("afkooper") werd verhandeld. 2. **A. ter Voort:** Had 50 kg "snijvleesch" dat door zijn knecht (G. ter Voort) werd verkocht. De rapporteur uit zijn twijfels over de rechtmatigheid van deze transacties, aangezien het onduidelijk is of de genoemde personen over de benodigde vergunningen beschikten om dit vlees in ontvangst te nemen en verder te verkopen. De termen "verdeelvleesch" en "snijvleesch" wijzen op de strikte regulering van de voedselvoorraad.

Handgeschreven memo/notitie op papier.

Het document is geschreven in twee verschillende fasen en mogelijk door twee verschillende personen, wat blijkt uit het verschil in inkt en handschrift: 1. **Deel 1 (Bovenaan, donkere inkt):** Gedateerd 19 november 1943. Dit deel stelt vast dat de aanvoer voor de distributie ("verdeeling") groot is, gebaseerd op een opgave van P. de Ruiter. 2. **Deel 2 (Onderaan, lichtere inkt/potlood):** Gedateerd 17 december 1943. Dit deel fungeert als een officiële machtiging. Het bevestigt dat P. de Ruiter en ten Voort Sr. zowel kleinhandelaren als aanvoerders zijn. Belangrijker is de expliciete toestemming dat zij hun vis door een "genoemde persoon" (waarschijnlijk de eerder genoemde P. de Ruiter in zijn rol als aanvoerder voor de groep) in ontvangst mogen laten nemen en verkopen. Onderaan staat een referentiecode "vpb 8" en een handtekening, die gelezen kan worden als "de Haan".

Document

Het document is een logistiek overzicht van een omvangrijke distributie van goederen, zeer waarschijnlijk eieren gezien de aantallen per kist en de regio (Edam/Waterland was een centrum voor eierhandel). De linkerpagina bevat een lijst met namen van personen (mogelijk handelaren of leveranciers) die vaste hoeveelheden kisten toegewezen krijgen. De rechterpagina toont de macro-logistiek: er is sprake van transport per vrachtwagen ("auto's Edam") en per spoor ("3e wagon"). Historisch zeer relevant zijn de posten aan de rechterkant: een aanzienlijke levering aan de "Joodsche Raad" (26.690 stuks) en de handgeschreven notitie "363 mensen". Dit suggereert dat dit handelsregister direct verbonden is met de bevoorrading van de Joodse gemeenschap onder toezicht van de bezetter, of wellicht rantsoenen voor een specifiek transport van mensen.

Handgeschreven verslag of ambtelijke notitie (pagina 2).

* **Inhoud:** Het document is een onderzoek naar de beroepsactiviteiten van een persoon genaamd 'Marinus' (mogelijk Marinus Heijlis). Er wordt onderzocht of hij daadwerkelijk als visboer/kleinhandelaar werkzaam was in de periode vlak voor en aan het begin van de Tweede Wereldoorlog. * **Correcties:** Er is een opvallende correctie in rode inkt. Een hele passage (regel 6 t/m 10) waarin de schrijver stelt dat er *geen* bewijs is voor het beroep van Marinus, is volledig doorgehaald. Dit suggereert dat er voortschrijdend inzicht was of dat nieuwe getuigenverklaringen de eerdere conclusie ontkrachtten. * **Getuigen:** Er worden twee specifieke visgrossiers genoemd, J.H.C. Jansen en P. de Ruiter, die bevestigen dat zij aan Marinus geleverd hebben voor de verkoop op de markt. Jansen nuanceert dit later door te zeggen dat het "sporadisch" was.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, rechtsboven:] Mr. Müller [Getypt:] DV. 37/42/1 M. n 2 16 Maart 1940. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r. In bijlage dezes heb ik de eer U een contract in du- plo te doen geworden ten name van H.P. de Ruiter betreffende huur van pakhuisafdeeling no. H 5 op de Centrale Markt. Ik moge U beleefd verzoeken de onderteekening van dit contract doo...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven:] I ere. Th. de Graer. [Handgeschreven:] extra. VP/HG. 27/96/2 M. 1 30 September 1939. Klacht van A.E.Rijken inzake schoenreparatie op markt Ten Katestraat. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, ...

# TRANSCRIPTIE Verzonden 2/4 [handgeschreven] HG. [stempel/getypt] den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r . 37/25/4 M. 2 1 April 1942. In bijlage dezes heb ik de eer U een contract in duplo te doen geworden ten name van H.P.de Ruiter, betreffende huur van pakhuisafdeeling No.H 5 op de Centrale Markt. Ik moge U beleefd verzoeken de ondert...

C.de Jong.Jr.oud 37 jaar en wonende Admiraal de Ruyterweg 166 alhier,verzoekt om een erkenning als groothandelaar in groente en fruit.Hij verklaart van September 1919 in de betrokken groothandle werkzaam te zijn.Als personeel bij zijn vader, de grossier C.de Jong.Sr is hij in dienst geweest tot 1937. van 1937 tot Mei 1940 heeft hij voor eigen rekening zaken gedaan en daartoe pakhuis Hal 10 van de ...

# TRANSCRIPTIE **Nº 47/76/2 M. 1941** **R A P P O R T** Naar aanleiding van het schrijven van de N.V: H.G. Ruhe, betreffende de kwestie van betaling van kadegeld voor het vaartuig "Duigenhandel", schipper G.v.d.Kruit, welk vaartuig op 8 Augustus 1941 aan de Centrale Markt ligplaats had bij de zoogenaamde exportloods, geladen met kratten bestemd voor genoemde N.V, kan ik U het volgende melden.