Getypte ambtelijke brief/rapportage (doorslag).
Origineel
Getypte ambtelijke brief/rapportage (doorslag). 27 november 1942. Der Direktor, wnd. (waarnemend directeur van de Centrale Markt Amsterdam). Herrn A. Gombault, Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte für die Stadt Amsterdam. (Handgeschreven bovenaan: extra)
HB.
Herrn A.Gombault,
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid. Wijk 24.
37/6/171 M. 27.November 1942.
Hiermit teile ich Ihnen mit, dasz die Zufuhr von Gemüse
und Obst auf der "Centrale Markt", Amsterdam am Freitag 27.No-
vember 1942:
Gemüse: 472.500 kg.
Obst: 12.700 "
Die Zufuhr von Gurken betrug nihil(vorigen Freitag am 20.
November 1942 war die Gesamt-Zufuhr von Gemüse 601.900 kg, wo-
von nihil kg. Gurken).
Die Zufuhr per Waggon ist in dieser Ziffer noch nicht be-
griffen; diese folgt bei der nächsten Angabe.
Die Zufuhr per Waggon am 26.November 1942 betrug:
Gemüse: 68.900 kg.
Der Direktor,
wnd. Dit document is een dagelijkse of wekelijkse rapportage over de aanvoer van levensmiddelen naar de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De toon is puur zakelijk en bureaucreatisch.
- Inhoud: De directeur van de markt rapporteert de exacte hoeveelheden groenten (472.500 kg) en fruit (12.700 kg) die op vrijdag 27 november 1942 zijn binnengekomen. Er wordt specifiek vermeld dat de aanvoer van augurken/komkommers ("Gurken") nihil was, net als de week ervoor. Ook wordt er een onderscheid gemaakt tussen de reguliere aanvoer en de aanvoer per spoorwagon.
- Vorm: Het betreft een getypte brief op dun doorslagpapier. De afkorting "wnd." bij de ondertekening duidt waarschijnlijk op de Nederlandse term 'waarnemend', wat suggereert dat een Nederlandse functionaris rapporteert aan de Duitse bezettingsautoriteit in diens eigen taal.
-
Adressering: De ontvanger bevindt zich aan het Museumplein 19. Dit was tijdens de oorlog het hoofdkwartier van de Beauftragte voor Amsterdam (onderdeel van het Rijkscommissariaat), de hoogste Duitse civiele autoriteit in de stad. Dit document biedt een inkijk in de strakke controle die de Duitse bezetter hield op de voedselvoorziening in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1942 was de schaarste al merkbaar en was bijna elk voedingsmiddel op de bon.
-
Economische controle: De Wirtschaftsreferent (economisch adviseur) hield toezicht op de distributie om te zorgen dat de bevolking enerzijds genoeg kreeg om grootschalige onrust te voorkomen, terwijl anderzijds aanzienlijke hoeveelheden voedsel naar Duitsland werden geëxporteerd voor de Wehrmacht en de Duitse burgerbevolking.
- De Centrale Markt: De markt aan de Jan van Galenstraat was het logistieke hart voor de voedselverdeling in Amsterdam. Het feit dat elke kilo werd geregistreerd en gerapporteerd aan het Museumplein, onderstreept de totale controle van het naziregime over de Nederlandse economie.
- Periode: November 1942 was een grimmige tijd in bezet Amsterdam; de deportaties van de Joodse bevolking waren in volle gang en de tekorten aan brandstof en gevarieerd voedsel namen toe naarmate de winter naderde. De lage aanvoercijfers voor fruit (slechts 12,7 ton tegenover 472 ton groente) zijn typerend voor de winterperiode en de oorlogssituatie. A. Gombault Wehrmacht