Getypt afschrift van een brief. E.J. Helder, Van Ostadestraat 20 huis, Amsterdam. De Wethouder voor de Levensmiddelen (Amsterdam). A F S C H R I F T .

No. 768 L.M. 1943 11/12.
9 December 1943.
Afzender E.J. Helder
Van Ostadestraat 20 huis.

Mijnheer,

Ik ben door U geschorst om een stand-
plaats in te nemen op den Nieuwmarkt te Amsterdam
voor koek en gebak te verkoopen. Ik vraag me nu
wel af of de één het wel mag en den ander niet.
Ik ben opgeschreven door een controleur van het
Marktwezen, die op het oogenblik er nog steeds
rondloopt doch niemand meer opschrijft, dat vind
ik toch wel een beetje raar.
Stuurt U eens een andere controleur of een paar
leden van den Economische dienst U zult dan zien
dat het verkoopen dan voor allemaal afgeloopen is.

In afwachting,

w.g. E.J. Helder.

De Wethouder voor de Levensmiddelen
enz. stelt deze in handen van den
Directeur van het Marktwezen om
advies.

Amsterdam, 15 December 1943.

No. 20/20/18a M.1943 17/12. * Inhoud: De brief is een klacht van een marktkoopman, E.J. Helder, die zijn standplaats op de Amsterdamse Nieuwmarkt is kwijtgeraakt door een schorsing. Hij beklaagt zich over willekeur bij de handhaving: terwijl hij gestraft is, zouden andere handelaren door dezelfde controleur ongemoeid worden gelaten. Hij suggereert een inval door de Economische Dienst om een einde te maken aan de (illegale) verkoop door anderen.
* Taal en Toon: De toon is verontwaardigd en direct ("dat vind ik toch wel een beetje raar"). Het taalgebruik is kenmerkend voor de tijd, met de 'n'-verbuigingen in de naamvallen (den Nieuwmarkt, den ander, den Economische dienst).
* Administratieve route: Het document is een 'afschrift' (kopie). Onderaan is te zien dat de Wethouder voor de Levensmiddelen de brief op 15 december 1943 heeft doorgeleid naar de Directeur van het Marktwezen voor advies over de kwestie. * Historische periode: De brief dateert uit december 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
* Schaarste en Regulering: In deze periode was er een enorme schaarste aan levensmiddelen. De handel in "koek en gebak" was strikt gereguleerd via distributiebonnen en prijsbeheersing. De Economische Controledienst (ECD) en het Marktwezen hielden streng toezicht op zwarte handel en overtredingen van de distributiewetten.
* Locatie: De Nieuwmarkt was (en is) een centraal marktplein in Amsterdam. Tijdens de oorlog was dit een beladen plek, aangezien het midden in de voormalige Joodse buurt lag, die tegen 1943 grotendeels was leeggehaald door deportaties.
* Bestuur: De "Wethouder voor de Levensmiddelen" in Amsterdam was in 1943 de NSB'er Jan Smit. Klachten over corruptie of ongelijke behandeling van controleurs waren in deze chaotische periode schering en inslag. De brief geeft een inkijkje in de onderlinge nijd en de overlevingsstrijd van kleine ondernemers onder het bezettingsregime.