Getypte brief (doorslag op dun papier).
Origineel
Getypte brief (doorslag op dun papier). 9 mei 1944. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst Marktwezen, gezien de context). [Handgeschreven, bovenin:]
Verzonden 9/5
[Getypt:]
8a/55/1M. SV.
XXXXXX
ter attentie van
den heer Stoot.
9 Mei 1944.
Den Heer Directeur van de
Gemt.Distributiedienst,
Amstel 1,
Amsterdam-Centrum.
In bijlage dezes heb ik de eer U
een ingevuld aanvraagformulier voor rij-
wielbanden te doen toekomen, voor welke
aanvraag ik Uw speciale aandacht vraag.
De aanvraag heeft betrekking op een ambte-
naar van den Dienst Marktwezen, die regel-
matig met buitendienst is belast. Het is
voor het goed functionneeren van den dienst
dringend noodzakelijk, dat genoemde per-
soon over een goed berijdbaar rijwiel be-
schikt.
Inwilliging van het verzoek zal
dan ook door mij op zeer hoogen prijs
worden gesteld.
De Directeur,
[Handtekening in blauwe inkt, lijkt op "Verhey"]
[Handgeschreven, linksonder:]
8A/76/1 * Doel van de correspondentie: De brief is een formele ondersteuning van een aanvraag voor schaarse goederen (fietsbanden). De afzender benadrukt de noodzaak hiervan voor de uitvoering van publieke taken.
* Toon: De toon is uiterst hoffelijk en formeel ("heb ik de eer U... te doen toekomen", "op zeer hoogen prijs worden gesteld"), wat gebruikelijk was in ambtelijke correspondentie van die tijd, zeker wanneer men een gunst verzocht.
* Schaarste: De brief illustreert de extreme schaarste tijdens de laatste oorlogsjaren. Zelfs voor essentiële zaken als fietsbanden voor gemeenteambtenaren moest een officieel verzoek worden ingediend bij de Distributiedienst, waarbij de urgentie ("dringend noodzakelijk") expliciet moest worden aangetoond.
* Logistiek: De vermelding van "buitendienst" geeft aan dat de betreffende ambtenaar zich door de stad moest verplaatsen, wat zonder functionerende fiets in 1944 (gezien het gebrek aan brandstof en gevorderde voertuigen) vrijwel onmogelijk was. Deze brief dateert van mei 1944, enkele weken voor de geallieerde landing in Normandië. Nederland bevond zich op dat moment in een diepe economische crisis door de Duitse bezetting. Vrijwel alle grondstoffen, waaronder rubber voor banden, werden door de bezetter gevorderd voor de oorlogsindustrie.
De Gemeentelijke Distributiedienst was verantwoordelijk voor de toewijzing van distributiebescheiden (bonkaarten en vergunningen) voor voedsel, brandstof en schaarse gebruiksgoederen. De Dienst Marktwezen hield toezicht op de handel en de markten in Amsterdam, een taak die in oorlogstijd extra complex was door de strijd tegen de zwarte handel en de regulering van de voedselvoorraad. Een ambtenaar die "buitendienst" had, moest fysiek aanwezig zijn op markten of bij handelaars voor inspecties, waardoor een werkende fiets onmisbaar was.