Dienstnota/inspectierapport betreffende een overtreding van gewichtsmaten.
Origineel
Dienstnota/inspectierapport betreffende een overtreding van gewichtsmaten. 14 januari 1943. Inspectie Marktwezen Amsterdam (ondertekend door J.W. Stam). [Rood potlood, linksboven:] 464/31/2
[Rood potlood, diagonaal:] [onleesbaar, mogelijk 'begrijpen']
[Rechtsboven:] Amsterdam 14 Jan. '43.
[Adressering:]
Weedshur. [Wethouder]
A. Th. de Boer
Insp: Marktwezen
Amsterdam.
[Stempel in paars:] No. 464/31/1 M. 1943 23/1
[Inhoud:]
Heden morgen ontving
ik van G. Reurs v. Monnikendam
22 kistjes elk 8 pond elk 40 pakjes
à 1 ons. gebrande verpakte blick
Bij controleering bleek dat,
de pakjes blick geen Ons hielden
De Keuringsdienst en de C.C.D.
zijn er bij gekomen en ook ge-
wogen. en gezien dat ze te licht
waren. Deze partij mocht niet
verkocht worden, maar is aan
Reurs terug gezonden, met
de waarschuwing er bij dat,
als het weer gebeurt,
proces verbaal tegen hem
zal worden opgemaakt.
[Ondertekening:]
Hoogachtend
[Handtekening J.W. Stam]
[Links onderaan, handgeschreven:]
Gezien
20-1-43
[onleesbare paraaf]
[Rood potlood verticaal langs de linkerzijde:]
Bericht op de T.C. met verpak [onleesbaar]
[Onderaan toegevoegd in potlood:]
Opslag voor de C.C.D. inbeslag
genomen 22 kistjes blick van
A. Boots. Amsterdam. Dit document is een ambtelijk rapport over een controle op gewichtsmaten tijdens de Duitse bezetting in Nederland. De inspecteur van het Marktwezen in Amsterdam rapporteert aan de wethouder over een zending "blick" (waarschijnlijk een merknaam voor surrogaatkoffie of cichorei) van een handelaar uit Monnikendam.
De kern van de overtreding is dat de verpakkingen die als "1 ons" (100 gram) werden verkocht, in werkelijkheid minder wogen. In een tijd van schaarste en strikte rantsoenering (1943) was correct gewicht essentieel voor de eerlijke verdeling van goederen. De partij is niet direct in beslag genomen, maar teruggestuurd naar de leverancier met een officiële waarschuwing. Een herhaalde overtreding zou leiden tot een proces-verbaal.
Opvallend is de vermelding van de C.C.D. (Crisis Controle Dienst), de instantie die toezicht hield op de naleving van de distributieregels en de strijd tegen de zwarte markt. Een latere aantekening onderaan suggereert dat er nadien wel een partij van 22 kistjes van een andere handelaar (A. Boots) door de C.C.D. in beslag is genomen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de Nederlandse economie een geleide economie. Bijna alle levensmiddelen en genotsmiddelen, waaronder koffie(surrogaten), waren "op de bon". De kwaliteit en het gewicht van deze producten werden streng gecontroleerd door instanties zoals de Keuringsdienst van Waren en de Crisis Controle Dienst (C.C.D.).
Fraude met gewichten was een veelvoorkomende manier om de winstmarges te vergroten of goederen naar de zwarte markt te sluizen. Documenten zoals deze geven inzicht in de dagelijkse bureaucratische controle die nodig was om het distributiestelsel in stand te houden en corruptie onder handelaren tegen te gaan. De term "blick" verwijst naar een surrogaatproduct, daar echte koffie al vroeg in de oorlog niet meer algemeen verkrijgbaar was. A. Boots A. Th G. Reurs J.W. Stam Marktwezen