C.M. Service
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Zakelijke brief / Dienstbrief.
* **Doel:** De brief dient als een formele sommatie aan de directie van N.V. Service om overleg te plegen over de aanstelling van een accountant. * **Juridische/Administratieve basis:** De brief verwijst naar een eerdere beslissing of brief van het college van Burgemeester en Wethouders (B&W) van Amsterdam van 21 november 1939 (aangeduid als "jl." - jongstleden). Blijkbaar was in die brief een voorwaarde (sub a) gesteld. * **Inhoudelijke eis:** Het bedrijf is verplicht een Amsterdamse accountant aan te stellen die elk kwartaal ("driemaandelijks") rapporteert over de bedrijfsresultaten aan de betreffende directeur. * **Toezicht:** De noodzaak voor dergelijke rapportages suggereert dat het bedrijf onder direct toezicht staat van de gemeente, wat gebruikelijk was bij bedrijven die bijvoorbeeld gemeentelijke subsidie ontvingen, een concessie hadden, of werkzaam waren in een streng gereguleerde sector.
Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag/kopie voor het archief).
Deze brief is een formele administratieve aanwijzing. De kern van de boodschap is dat de N.V. Service verplicht is om in overleg met de afzender een accountant uit Amsterdam aan te stellen. Deze accountant moet vervolgens elk kwartaal rapporteren over de bedrijfsresultaten van de onderneming. De brief verwijst naar een eerdere beslissing of schrijven van het college van Burgemeester en Wethouders (B&W) van Amsterdam van 21 november 1939 (kenmerk No. 705 L.M. 1938). De toon is zakelijk en dwingend ("moet met mij overleg worden gepleegd"), wat wijst op een toezichthoudende relatie tussen de afzender en de N.V. Service. Het feit dat er geen handtekening onder "De Directeur" staat, gecombineerd met de handgeschreven aantekening "Verzonden 17/2 -'40", bevestigt dat dit een archiefexemplaar (doorslag) is van de verzonden brief.
Formele zakelijke brief (getypt op briefpapier met handgeschreven kanttekeningen).
* **Taalgebruik:** De brief is gesteld in het formele, ambtelijke Nederlands van voor de spellinghervorming van 1947 (gebruik van de naamvals-n in "den aan U gerichten brief" en "Amsterdamschen accountant"). * **Administratieve context:** De brief verwijst naar een eerdere beslissing van het college van Burgemeester en Wethouders van Amsterdam uit november 1938. Dit duidt op een langlopend dossier of een structurele verplichting. * **Financieel Toezicht:** De kern van de brief is de verplichting tot driemaandelijkse rapportage van bedrijfsresultaten door een erkende accountant. Dit suggereert dat de N.V. Service onder nauwlettend toezicht stond, wat vaak voorkwam bij bedrijven met een publiek belang, ontvangers van overheidssubsidie of bedrijven die in financiële moeilijkheden verkeerden en door de gemeente werden ondersteund. * **Handgeschreven annotaties:** De notitie "ter hr. Müller" wijst op de interne behandeling van het document binnen de organisatie van de ontvanger of afzender. "Extra" zou kunnen duiden op een kopie of een specifieke urgentie/behandeling.
Handgeschreven memo of dossiernotitie.
Het document is een korte ambtelijke of zakelijke notitie betreffende de oprichting van een vennootschap onder de naam "N.V. Service". De kern van het bericht is de noodzaak om te overleggen over de aanstelling van een accountantskantoor. Er wordt expliciet verwezen naar eerdere correspondentie ("brief B.W. 21/11. 1939") waarin de voorwaarden hiervoor waarschijnlijk zijn vastgelegd. De Zaagmolenstraat is een bekende straat in Rotterdam, wat suggereert dat het hier om een Rotterdamse aangelegenheid gaat. De rode archiefcode wijst op een formele ordening in een groter administratief systeem.
Getypte zakelijke brief op briefpapier zonder voorgedrukt logo, voorzien van stempel en handgeschreven aantekeningen.
* **Doel:** De brief dient als formele kennisgeving aan het gemeentelijk Marktwezen over de uitbreiding van de dienstverlening met een dieselpomp. * **Kernboodschap:** N.V. Service i.O. merkt dat zij klandizie verliezen omdat zij geen diesel aanbieden. Wholesalers (grossiers) met gemengde wagenparken (benzine en diesel) geven de voorkeur aan één aanspreekpunt voor al hun brandstof. Door een dieselpomp te plaatsen, verwacht het bedrijf niet alleen diesel te verkopen, maar ook de verkoop van benzine aan deze klanten terug te winnen. * **Argumentatie:** Het bedrijf voert aan dat dit de efficiëntie voor de marktgebruikers verhoogt (tanken op het marktterrein zelf in plaats van daarbuiten) en dat een gezonde bedrijfsvoering gunstig is voor de gemeente vanwege de af te dragen markt- of pachtrechten. * **Stijl:** Het taalgebruik is uiterst formeel en hoffelijk, passend bij de zakelijke correspondentie met een overheidsinstantie in die tijd.
Getypte brief (doorslag of kopie van een verzonden brief) met handgeschreven kanttekeningen.
Deze brief betreft een zakelijke correspondentie tussen het beheer van de Centrale Markt in Amsterdam en een huurder, de N.V. Service. 1. **Diesel-pomp:** De N.V. Service heeft verzocht om een dieselpomp te mogen plaatsen op hun gehuurde terrein. De directeur gaat hiermee in principe akkoord, maar wil eerst de "financiële gevolgen" (zoals mogelijke verhoging van de pacht of belastingen) bespreken voordat hij dit officieel rapporteert aan het Gemeentebestuur. 2. **Accountant:** Er is een lopende kwestie over de keuze van een accountant, die ook tijdens de geplande afspraak op 5 maart besproken kan worden. 3. **Administratie:** De handgeschreven aantekeningen wijzen op de interne route van het document ("ter hand van de heren Siersma en Müller") en bevestigen de daadwerkelijke verzenddatum (29 februari 1940, een schrikkeldag). De tekst onderaan bevestigt dat deze kopie overeenkomt met de door de directeur ondertekende versie (de 'minuut').
Zakelijke brief.
Deze brief legt de afspraken vast tussen de "N.V. Service i.o." en de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen betreffende de exploitatie van een nieuwe dieselpomp. Belangrijke punten uit de tekst: 1. **Financiële overeenkomst:** De onderneming stemt ermee in om voor de nieuwe dieselpomp dezelfde vergoeding te betalen als voor bestaande benzinepompen. Dit wordt begroot op 50 gulden voor een eerste kwartaal (april t/m juni 1940), wat neerkomt op 200 gulden per jaar. 2. **Monopolie-rechten:** Er wordt gesproken over "monopolie-rechten". Dit wijst op een concessiestelsel waarbij de gemeente exclusieve rechten verleende voor het plaatsen van brandstofpompen op gemeentegrond. 3. **Toekomstige herziening:** Na de eerste drie maanden zal de hoogte van de vergoeding (mogelijk voor alle pompen gezamenlijk, genoemd als 300 gulden per half jaar) worden herzien op basis van een accountantsrapport. 4. **Administratieve context:** De brief refereert aan een eerder schrijven aan het College van B&W van 2 oktober 1939, wat duidt op een langer lopend traject voor de oprichting en inrichting van de dienstverlening door deze N.V. ---
Getypte ambtelijke brief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** De tekst handelt over de verlenging van een afspraak met een bedrijf genaamd "N.V. Service". Er wordt verwezen naar een eerdere beslissing van Burgemeester en Wethouders (B&W) van 21 november het jaar daarvoor. Een cruciaal punt is de herberekening van het "monopolierecht" (een vergoeding voor een exclusief recht) na zes maanden, op basis van accountantsgegevens. Daarnaast wordt verzocht om toestemming voor de plaatsing van een dieselpomp op gehuurd terrein. * **Stijl:** Formeel-ambtelijk taalgebruik ("Ik heb de eer U beleefd te verzoeken"). * **Status:** Het lijkt een vervolgpagina of een specifiek uittreksel te zijn, gezien de tekst midden in een zin begint ("met haar gemaakte afspraak...").
Zakelijke brief (getypt op briefpapier).
* **Doel:** De brief dient als begeleidend schrijven bij het indienen van de financiële jaarstukken (balans en resultatenrekening) van een onderneming in oprichting bij de gemeentelijke instantie die toezicht houdt op het marktwezen. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling en grammatica (bijv. "Myne Heeren", "den termyn", "bybehoorend"). * **Fysieke staat:** De brief bevat een handgeschreven verontschuldiging van de accountant voor de vouwen in het papier, wat duidt op een persoonlijke toets ondanks de zakelijke context. De archiefstempel wijst op een ordelijke administratieve verwerking door de gemeente Amsterdam.
Zakelijke correspondentie (waarschijnlijk een doorslag of kopie van een verslag/brief).
De tekst betreft een zakelijke verantwoording van een onderneming (N.V. Service i.o.) aan een gemeentebestuur over de tegenvallende resultaten van een benzinestation. De schrijver voert twee hoofdoorzaken aan voor de slechte resultaten in de eerste helft van 1940: 1. **Natuurfactoren:** De "buitengewoon strenge winter" die voor transportproblemen zorgde. 2. **Politiek-militaire factoren:** De inval van nazi-Duitsland in mei 1940 ("den kort daarop ingetreden oorlogstoestand"). De toon is formeel en verontschuldigend, maar ook defensief: de directie benadrukt dat deze factoren buiten hun macht lagen ("factoren, waarop geen invloed is uit te oefenen"). Er wordt onzekerheid geuit over de toekomstige benzineaanvoer, wat wijst op de beginnende schaarste en distributiemaatregelen tijdens de bezetting. Desondanks probeert de directie de gemeente gerust te stellen dat het businessmodel ("de basis van het contract") in normale tijden wel degelijk rendabel is.
Begeleidend schrijven bij een financieel jaarverslag (balans en verlies- en winstrekening).
Dit document vormt de toelichting op de eerste kwartaalcijfers van een nieuw op te richten onderneming in de brandstofsector. De tekst geeft inzicht in de boekhoudkundige verwerking van diverse posten: * **Consignatie:** De onderneming verkoopt benzine die eigendom blijft van de leverancier ("de Mij.") tot het moment van verkoop. De schuld aan de leverancier wordt bepaald aan de hand van meteropnames. * **Waardering:** Voorraden olie en petroleum worden tegen kostprijs gewaardeerd. * **Afschrijvingen:** Er wordt een relatief hoog afschrijvingspercentage van 20% gehanteerd voor het "noodgebouwtje", wat duidt op een beperkte levensduur van dit bedrijfsmiddel. * **Terminologie:** Termen als "Naamlooze Vennootschap", "Mijne Heeren" en de spelling ("eenige", "winstrekening") zijn typerend voor de zakelijke correspondentie van die tijd.
Document
Dit document is een pagina uit een verslag over de markten in de gemeente Amsterdam (gezien de verwijzingen naar de 'Centrale Markt' en aanvoer uit 'Amsterdam en omstreken') over het jaar 1939. De belangrijkste punten zijn: * **Veiligheid:** Er is een verbod ingesteld op het gebruik van benzine in lampen op de markt om brand te voorkomen. * **Personeel:** Er is een lichte daling in het aantal vaste ambtenaren, en cruciaal is de vermelding dat vijf ambtenaren "onder de wapenen" zijn geroepen, wat wijst op de militaire mobilisatie. * **Ruimtegebruik:** De sigarenindustrie kreeg werkruimte op de Centrale Markt nadat zij van de Marinewerf moesten vertrekken. Ook is er een nieuw benzinestation geopend. * **Economische data:** Er wordt gedetailleerd gerapporteerd over de hoeveelheid en waarde van aangevoerde groenten, inclusief een geografische uitsplitsing van de herkomst (binnen- en buitenland). Opvallend is de internationale handel in verse producten uit landen als Frankrijk, Italië, Spanje en zelfs Egypte vlak voor het uitbreken van de totale oorlog in West-Europa.
Document
* **Administratieve focus:** Het document biedt een gedetailleerd overzicht van de bedrijfsvoering van de Centrale Markt in Amsterdam. Het behandelt regelgeving (veiligheid), personeelsbezetting, ruimtelijke ordening (verhuizing van sigarenmakers) en economische statistieken. * **Veiligheid en Regulering:** De nadruk op brandpreventie (verbod op benzine-verlichting) wijst op de kwetsbaarheid van markthallen en de noodzaak voor strikte gemeentelijke handhaving. * **Economische indicatoren:** Er is een lichte daling in het volume van aangevoerde groenten (van 63.048 naar 62.862 ton), maar een aanzienlijke stijging in de geldelijke waarde (ongeveer 250.000 gulden meer dan in 1938). Dit duidt op prijsstijgingen aan de vooravond van de oorlog. * **Geografische spreiding:** De cijfers tonen aan dat Amsterdam voor zijn voedselvoorziening sterk afhankelijk was van de directe omgeving (40,2%), maar ook van gespecialiseerde regio's zoals het Westland en Langendijk. Internationale import was divers, variërend van buurlanden tot Noord-Afrika (uien uit Egypte).
Officieel schrijven / Besluit (gecertificeerd afschrift).
* **Inhoud:** Het document betreft de financiële vaststelling van een "monopolierecht" voor het jaar 1941. De N.V. Service dient hiervoor een bedrag van 400 gulden te betalen. Het betreft een voorlopige vaststelling. * **Terminologie:** De term "Regeeringscommissaris" is kenmerkend voor de bestuurlijke situatie in Amsterdam tijdens de vroege oorlogsjaren. Na de Februaristaking van 1941 ontsloeg de Duitse bezetter het college van B&W en de gemeenteraad, en stelde Edward Voûte aan als regeringscommissaris (later kreeg hij de titel burgemeester terug). * **Functionarissen:** * **Edward Voûte:** De door de bezetter aangestelde bestuurder van Amsterdam. * **J.F. Franken:** De gemeentesecretaris die de echtheid van dit afschrift bevestigt met zijn handtekening. * **Locatie:** Het adres Jan van Galenstraat 14 verwijst naar de Centrale Markthallen in Amsterdam, wat verklaart waarom de brief gericht is aan de "Dienst van het Marktwezen".
Handgeschreven conceptbrief of memo.
* **Inhoud:** Het document is een concept-antwoord op een adviesaanvraag (kantbrief) van 27 oktober. Het gaat over een verzoek van "N.V. C.M. Service" met betrekking tot "monopolie-rechten" voor het jaar 1943. * **Schrijfstijl:** De toon is ambtelijk en formeel ("hebben de eer u te berichten"). * **Status van de tekst:** De auteur worstelt duidelijk met de formulering van het antwoord. De vele doorhalingen onderaan de pagina laten zien dat men probeert aan te geven dat er reeds een besluit of mededeling is gedaan op basis van een eerdere correspondentie uit maart 1942. * **Terminologie:** "Kantbrief" is een verouderde term voor een begeleidend schrijven of een korte ambtelijke notitie in de marge van een dossier. "Z.M." en "L.M." zijn waarschijnlijk afkortingen voor specifieke administratieve afdelingen of dossierreeksen.
Getypt afschrift van een officiële brief.
In deze brief stelt de burgemeester van Amsterdam een ultimatum aan de firma N.V. Service, die destijds werkzaam was op het terrein van de Centrale Markt. De kern van de zaak is de financiële ongezonde situatie van het bedrijf. De burgemeester biedt twee opties: 1. **Contractherziening:** De firma geeft haar "monopolierecht" op en tekent een nieuw, beperkter contract dat enkel over de exploitatie van de pompinstallatie gaat. 2. **Betaling van achterstallen:** De firma behoudt het recht, maar moet direct alle achterstallige gelden aan de gemeente betalen. Opvallend is de directe bemoeienis van de burgemeester met de interne bedrijfsvoering; hij wijst erop dat de firma de achterstallige bedragen kan betalen als zij stopt met het uitkeren van lonen aan de administratie en vergoedingen aan commissarissen (een bedrag van 480 gulden per jaar). De tekst bevat enkele typefouten, zoals "Cnetrale" en "verw acht", die kenmerkend zijn voor haastig getypte afschriften.
Ambtelijk advies / brief (doorslag of minuut).
De auteur van dit document adviseert om de N.V. Service kwijtschelding te verlenen voor de vergoeding van het 'monopolierecht' over de tweede helft van 1941. De kernargumenten zijn: 1. **Financiële nood:** Er is sprake van een verliessaldo over de eerste helft van 1941, gestaafd door een accountantsverklaring. 2. **Externe factoren:** De "tijdsomstandigheden" (de oorlogssituatie) belemmeren de normale exploitatie van benzinepompen. 3. **Precedentwerking:** Voor de tweede helft van 1940 heeft het college van Burgemeester en Wethouders (B. en W.) ook al kwijtschelding verleend, terwijl de situatie toen niet slechter was dan in 1941. De tekst is zakelijk en ambtelijk van toon, bedoeld om een besluitvormer te overtuigen op basis van billijkheid en eerdere besluiten.
Handgeschreven memo of interne beleidsnotitie.
De tekst betreft een interne zakelijke afweging over de kosten van personeel en contractuele verplichtingen. De kernpunten zijn: 1. **Kostenevaluatie:** Er wordt getwijfeld aan de houdbaarheid van een weekloon/commissie van 35 gulden voor een "leider" bij een te lage omzet. 2. **Risicobeheersing:** Vanwege "onzekere tijden" wordt geadviseerd om financiële verplichtingen niet voor lange termijn vast te leggen ("niet vast te loopen"). Dit duidt op een behoefte aan liquiditeit en voorzichtigheid. 3. **Contractherziening:** Er wordt voorgesteld om een monopolierecht voor het jaar 1941 af te kopen voor een vast bedrag van 200 gulden, waarbij de lopende commissieafspraken komen te vervallen.
Relevante Archieffragmenten
Werkman bij de Commissie
# TRANSCRIPTIE [Links boven:] Bodediensten op de M [Midden boven:] Aan P.W. Antw. op Geb 5491/Doss III B 22-11-40
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven ambtelijke brief (concept of kopie). * **Datum:** 9 juni 1942. * **Locatie:** Amsterdam (A'dam). * **Taal:** Nederlands. * **Belangrijke afkortingen:** C.M. (Centrale Markt), M.S. (Maatschappelijke Steun), a. g. (aardappelen, groenten).
**De Centrale Markt**
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven dienstrapport op gelinieerd papier. * **Kenmerken/Referentienummers:** № 37/24/2 en M. 1940 ½ /Feb. 40. * **Datum:** Februari 1940. * **Afzender:** De Controleur J. Nieuwenhuys. * **Ontvanger:** De Bedrijfschef van de C.M. (Centrale Markt). * **Plaats:** Waarschijnlijk Amsterdam (gezien de straatnaam en instelling).