Koens wordt (Marktmeester)

Handgeschreven officiële brief of kladconcept.

* **Inhoud:** Het Departement van Volksvoorlichting en Kunsten reageert op een verzoek (waarschijnlijk over de distributie of toewijzing van fruit). De schrijver geeft aan dat het departement hier niet over gaat, maar dat de bevoegdheid ligt bij de afdeling "Afzet" van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGFC). * **Sleutelpersonen:** De heer Meyknecht wordt genoemd als leider van de afdeling Afzet. * **Locatie:** Het kantoor van de fruitcentrale was gevestigd aan de Copes van Cattenburch 62 in Den Haag. * **Toon:** Formeel en ambtelijk ("heb ik de eer U te berichten", "in overweging U tot genoemd adres te wenden").

Getypte doorslag van een officiële brief/beschikking.

* **Inhoud:** De brief is een formele kennisgeving van een disciplinaire maatregel. De heer Scheepers wordt voor één dag (maandag 23 februari 1941) de toegang tot de Centrale Markt ontzegd omdat hij de orde zou hebben verstoord tijdens de aardappeluitdeling. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toen geldende spelling (bijv. "tydens", "namelyk", "den tyd") en een zeer formele, ambtelijke toon. Er wordt direct verwezen naar de juridische grondslag: "artikel 35 lid 1 van het Reglement op de Centrale Markt". * **Contextuele aanwijzingen:** De "afgifte van aardappelen" duidt op de distributie en schaarste tijdens de oorlogsjaren. De handgeschreven notitie "Verzonden 20/2" bevestigt de administratieve verwerking op de dag van datering.

Doorslag van een officiële brief/kennisgeving.

Deze brief is een disciplinaire maatregel tegen een marktkoopman tijdens de Tweede Wereldoorlog. De heer Keyzer wordt ervan beschuldigd op de Dappermarkt mosselen te hebben verkocht voor een hogere prijs dan wettelijk was toegestaan (overtreding van de maximumprijsvoorschriften). De sanctie is direct en ingrijpend: hij wordt voorlopig uitgesloten van de toewijzing van mosselen en "verdeelvisch" (vis die via het distributiestelsel werd toegewezen). Dit betekende in feite een tijdelijk beroepsverbod of op zijn minst een ernstige beperking van zijn handel. De zaak wordt tevens overgedragen aan de Burgemeester van Amsterdam voor verdere sancties.

Doorslag van een officiële kennisgeving/brief.

* **Taal en Spelling:** Het document is opgesteld in het ambtelijk Nederlands van de vroege jaren '40, inclusief de toen gangbare spelling (bijv. "Visscherijcentrale", "verdeeling", "den"). * **Inhoud:** De brief betreft een tuchtrechtelijke maatregel. De heer Wijnschenk wordt voor één distributiebeurt uitgesloten van de visafslag omdat hij zich op 14 januari 1942 niet aan de reglementen heeft gehouden. * **Vorm:** Het betreft een doorslag op dun papier, wat blijkt uit de vage textuur en de typische grijsblauwe kleur van de inkt. Er zijn handmatige aantekeningen toegevoegd voor de administratieve verwerking ("Verzonden 26/1").

Officieel bericht / Sanctiebrief.

* **Inhoud:** De brief is een formele kennisgeving van een strafmaatregel. De heer Hendriks wordt beschuldigd van het overtreden van de regels met betrekking tot de visdistributie bij de Amsterdamse visafslag. De regels in kwestie waren opgesteld door de "Nederlandsche Visscherijcentrale". * **Sanctie:** Als gevolg van de overtreding wordt de ontvanger, op basis van artikel 7 van het geldende reglement, voor drie beurten uitgesloten van de visverdeling. * **Toon:** De toon is strikt zakelijk, autoritair en administratief van aard. Het document getuigt van een strikte handhaving van distributieregels.

Getypt verslag van een vergadering (pagina 4).

Het document betreft de logistieke organisatie van de voedselvoorziening en het transport rondom de Centrale Markt (waarschijnlijk die van Amsterdam). Centraal staat de oprichting van een sub-agentschap van de A.B.D. (Algemeene Brandstoffen Dienst). Deze dienst was tijdens de Tweede Wereldoorlog verantwoordelijk voor de distributie van schaarse brandstoffen zoals benzine. Er wordt een werkcommissie gevormd om de transportbehoeften en klachten van de Centrale Markt wekelijks te monitoren. In deze commissie zijn diverse toezichthoudende en uitvoerende instanties vertegenwoordigd, waaronder de Rijksverkeersinspectie en een afgevaardigde van de burgemeester. De heer Sixma wordt belast met overleg met de banksector en de tuinders, wat wijst op een brede economische coördinatie. De handgeschreven correcties in de tekst (zoals de toevoeging van "Staat" aan het begin van een zin en de correctie van "Dit is de" naar "De") duiden op een conceptverslag dat voor definitieve verwerking is nagelezen.

Officiële kennisgeving / disciplinaire brief.

Dit document is een officiële sanctiebesluit uit de Tweede Wereldoorlog. De heer Vermeulen wordt ervan beschuldigd op 26 november 1942 geprobeerd te hebben vis te onttrekken aan de officiële distributie op de visafslag. Dit was een overtreding van de distributiewetten die door de bezetter en de Nederlandse administratie strikt werden gehandhaafd. Als direct gevolg wordt hem de toegang tot de Vischmarkt ontzegd voor een periode van twee weken (over de kerstperiode van 1942). De brief vermeldt tevens dat de zaak wordt voorgelegd aan de Burgemeester voor eventuele verdere maatregelen, wat duidt op een ernstige opvatting van de overtreding. De afkorting "wnd." bij de ondertekening staat voor "waarnemend".

Handgeschreven ambtelijke notitie / kopie van een aanzegging.

De tekst is een formele kennisgeving van een strafmaatregel. De heer Vermunt wordt ervan beschuldigd op 26 november 1942 te hebben gefraudeerd bij de visafslag door te proberen een partij vis buiten het officiële distributiesysteem om te houden ("te onttrekken"). Deze overtreding is gerapporteerd door de Crisis Controle Dienst (C.C.D.). Als directe sanctie wordt hem de toegang tot de terreinen van de visafslag ontzegd voor een periode van twee weken, beginnend vlak voor kerst (23 december 1942). De tekst suggereert dat dit een voorlopige maatregel is en dat de directeur ("Dir:") nog moet beslissen over verdere juridische of disciplinaire stappen.

Getypte officiële brief/kennisgeving (doorslag).

* **Inhoud:** De brief is een officiële berisping en sanctie wegens een overtreding van de visserijregels. De heer Brave wordt ervan beschuldigd op 10 december 1942 illegaal vis en mosselen te hebben verkocht op de markt in de Jan Evertsenstraat (Amsterdam-West). * **Sanctie:** Als directe maatregel wordt hij uitgesloten van de officiële visdistributie bij de afslag. De zaak wordt geëscaleerd naar de burgemeester voor eventuele verdere strafmaatregelen. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in een strikt ambtelijke en formele stijl, typerend voor de bureaucratie tijdens de bezettingsjaren. * **Fysieke staat:** De tekst is getypt op een doorslagvel (blauwachtig papier), wat aangeeft dat dit het exemplaar voor het archief was.

Brief (klacht/aangifte).

Dit document is een getuigenis van de corruptie en de schaarste tijdens de Duitse bezetting in 1943. De schrijver beklaagt zich over "wantoestanden" bij de visafslag op de Amsterdamse Nieuwmarkt. De belangrijkste punten van de klacht zijn: 1. **Corruptie bij de politie:** Politiemannen zouden voorrang krijgen en grote hoeveelheden vis (4 tot 5 pond) meenemen voordat de rest wordt verdeeld. 2. **Omkoping van beambten:** Marktmeester Koens wordt direct beschuldigd van het aannemen van steekpenningen ("fooien") om bepaalde vrouwen meerdere malen vis te geven. 3. **Oneerlijke verdeling:** Burgers die 's ochtends vroeg in de rij staan, blijven met lege handen achter omdat de voorraden onderling ("verkonkeld") worden verdeeld in de loodsen. 4. **Zwarte handel:** Er wordt expliciet melding gemaakt van vrouwen die de vis opkopen om deze "clandestien" (op de zwarte markt) door te verkopen aan Joden.

Officieel schrijven / strafbericht van het Marktwezen Amsterdam.

* **Inhoud:** De brief is een officiële aanzegging van een strafmaatregel tegen een marktkraamhouder op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. * **Overtreding:** De heer Klaassen wordt beschuldigd van het verkopen van gebak en/of koek zonder de verplichte distributiebonnen. Dit was een directe schending van de rantsoeneringswetten die tijdens de Tweede Wereldoorlog van kracht waren. * **Strafmaatregel:** De kraamhouder krijgt een onmiddellijk marktverbod voor alle markten in de stad voor een periode van 14 dagen (van 20 oktober tot 2 november 1943). * **Escalatie:** Er wordt gedreigd met een langduriger uitsluiting; de beslissing hierover wordt voorgelegd aan de burgemeester van Amsterdam. * **Toon:** De brief hanteert een strikt formele, autoritaire toon die typerend is voor het bureaucratische apparaat onder de Duitse bezetting.

Ambtelijke brief/kennisgeving van strafoplegging.

* **Inhoud:** De brief is een officiële berisping en strafmaatregel tegen een marktkoopman op de Dapperstraat. De heer Landzaat wordt ervan beschuldigd gebak en/of koek te hebben verkocht zonder de verplichte distributiebonnen in te nemen. * **Sanctie:** Als directe straf wordt hem het recht ontzegd om gedurende 14 dagen (van 17 t/m 30 december 1943) een standplaats in te nemen op welke markt dan ook in Amsterdam. Er wordt bovendien gedreigd met een langdurige uitsluiting, waarover de burgemeester zal beslissen. * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar artikel 39 van het 'Reglement op de Markten'. De overtreding wordt niet alleen gezien als een economisch delict, maar ook als een verstoring van de "goede orde".

Officiële kennisgeving/strafbeschikking.

* **Overtreding:** Mevrouw Metsemakers wordt beschuldigd van het verkopen van gebak of koek op de Nieuwmarkt zonder de vereiste distributiebonnen te innen. Dit was een overtreding van de distributievoorschriften (rantsoenering). * **Maatregel:** Op basis van het Marktreglement wordt zij direct voor 14 dagen geschorst van alle Amsterdamse markten (van 6 t/m 19 januari 1944). * **Escalatie:** Er wordt gedreigd met een langdurige of permanente uitsluiting, waarover de Burgemeester nog een besluit moet nemen. * **Toon:** De toon is formeel, streng en ambtelijk, passend bij de handhaving van de openbare orde en economische regulering in oorlogstijd.

Getypte brief (doorslag van een officiële kennisgeving).

* **Inhoud:** De brief is een officiële aanzegging van een strafmaatregel tegen een Amsterdamse visverkoper (venter). * **Overtredingen:** De heer Boots wordt van twee zaken beschuldigd: 1. Het omzeilen van de officiële distributiekanalen door vis (gerookte spiering) buiten de visafslag om in te kopen. 2. Het plegen van prijsopdrijving door de vis te verkopen voor meer dan de wettelijk vastgestelde maximumprijs. * **Sanctie:** De overtreder wordt met onmiddellijke ingang (per 27 september 1943) voorlopig uitgesloten van deelname aan de visverdeling op de afslag. Dit betekende in feite een beroepsverbod of een ernstige belemmering van zijn nering. * **Vervolg:** De zaak wordt geëscaleerd naar de Burgemeester van Amsterdam voor verdere disciplinaire of strafrechtelijke maatregelen.

Document

Dit tekstfragment is het slot van een verslag over een intern onderzoek of een klachtbehandeling. De kernpunten zijn: * **Alibi:** De ambtenaar Van Moerkerken werd door een zekere Mevrouw Goedings schijnbaar op de Dapperstraat gesignaleerd. Echter, zowel een getuigenis (Helsloot) als het officiële werkrooster tonen aan dat hij die dag op de Ten Katemarkt werkzaam was. * **Conclusie:** De bewering van Mevrouw Goedings wordt weerlegd. De directie concludeert dat er sprake is van een persoonsverwisseling of, ernstiger, dat iemand zich valselijk heeft uitgegeven voor marktambtenaar. * **Autoriteit:** De tekst is opgesteld vanuit het perspectief van de directie van de betreffende dienst.

Doorslag van een officiële brief (besluit tot sanctie).

* **Juridische grondslag:** De straf wordt opgelegd op basis van "artikel 39 van het Reglement op de Markten". Dit wijst op een administratiefrechtelijke afhandeling door de gemeentelijke marktmeester/directeur. * **Aard van de overtreding:** De heer Homma wordt beschuldigd van het verkopen van gebak/koek zonder distributiebonnen. In 1944 was voedsel schaars en strikt gerantsoeneerd. Verkoop buiten het bonnensysteem om werd beschouwd als zwarte handel of het ondermijnen van de openbare orde. * **Sanctie:** Een tijdelijk marktverbod van 14 dagen voor alle markten in de stad (Amsterdam). Bovendien wordt er gezinspeeld op verdere maatregelen door de Burgemeester, wat kan duiden op een zwaardere juridische vervolging of intrekking van de vergunning. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toenmalige formele spelling en stijl ("den Heer", "dezer stede", "zal worden bericht").

Doorslag van een officiële kennisgeving/strafbeschikking.

* **Overtreding:** De heer Schreuder wordt beschuldigd van het verkopen van gebak of koek zonder de verplichte distributiebonnen op de Dappermarkt in Amsterdam. Dit was een directe overtreding van de distributiewetgeving die tijdens de bezetting van kracht was. * **Sanctie:** Als directe straf krijgt de betrokkene een marktverbod van 14 dagen opgelegd voor alle markten in de stad (Amsterdam). * **Escalatie:** De tekst vermeldt dat de Burgemeester nog zal beslissen over eventuele verdere maatregelen. Dit duidt erop dat de marktmeester/directeur slechts bevoegd was voor de ordemaatregelen op de markt zelf, terwijl zwaardere (strafrechtelijke of bestuurlijke) sancties bij het hoogste burgerlijke gezag lagen. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in een formele, ambtelijke stijl die typerend is voor die periode ("te dezer stede", "ingevolge").

Officiële kennisgeving/strafbeschikking.

* **Overtreding:** De heer Hoogendijk wordt beschuldigd van illegale ruilhandel op de Ten Katemarkt. Hij heeft lucifers geruild voor broodbonnen. * **Strafmaat:** Een schorsing van veertien dagen (van 22 november tot en met 5 december 1944) waarbij hem het recht wordt ontzegd om een standplaats in te nemen op alle Amsterdamse markten. Er wordt gedreigd met een langdurige uitsluiting, waarover de burgemeester nog moet beslissen. * **Juridische basis:** Artikel 39 van het toenmalige 'Reglement op de Markten'. * **Toon:** De brief is formeel en direct, kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie tijdens de bezettingsjaren.

Brief (doorslag/kopie van een officieel schrijven).

* **Inhoud:** De brief is een officiële kennisgeving van een toegangsontzegging tot de Centrale Markt in Amsterdam. De heer Borst wordt beschuldigd van het stelen van een partij aardappelen op 29 januari 1944. * **Strafmaat:** Op basis van artikel 35 van het marktreglement krijgt hij een marktverbod van veertien dagen (van 27 maart t/m 9 april 1944). * **Escalatie:** De brief eindigt met de mededeling dat er mogelijk nog verdere maatregelen volgen vanuit de Burgemeester. Dit wijst erop dat de diefstal niet alleen als een overtreding van het marktreglement wordt gezien, maar ook als een strafrechtelijke of bestuurlijke zaak. * **Tijdlijn:** Opvallend is het tijdsverloop tussen de overtreding (29 januari) en de uiteindelijke strafoplegging (brief gedateerd 28 maart, verbod ingaand op 27 maart).

# TRANSCRIPTIE Nº 103/74/1 M. 1942 M. Couzijn - Ortje Amsterdam, 28 Juli 1942 Tilanusstr. 27 III Den Heer Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. Mijnheer, Door dezen deel ik U mede, dat mijn man, Abraham Couzijn, houder van een vaste standplaats op de markt Gaaspstraat, thans in een Nederlandsch werkkamp te werk is gesteld. In verband hiermede zoude ik nu zelf de plaats op genoemde markt will...

# TRANSCRIPTIE (Bovenaan stempel en handgeschreven nummers:) **№ 26/911 M. 1939 10/6** **R A P P O R T .** P.Kooy,oud 23 jaar,wonende Burg.van Amersfoortlaan 52 te Badhoevedorp(Ryk Haarlemmermeer,verzoekt erkenning als groothandelaar met groenten en fruit.Hy oefent deze werkzaamheden in het bedryf van zyn vader,den grossier C.Kooy(pier E.)reeds 9 jaar uit.De laatste 4 jaren koopt hy op verschille...

# TRANSCRIPTIE [doorgehaald: ~~Heeft al leeft vroeger~~] op oude markt gepasseerd. Woonde in Avenhorn. Heeft daar steeds als commissionair op veilingen gekocht (Avenhorn & Zwaag) voor Amsterdamsche grossiers. $\pm 14$ jaar geleden later erkenning gekregen in 1934 № 50083 groep G en K (Groot- & kleinhandel) Woonde destijds reeds in Amsterdam op Mercatorplein kocht op bovengenoemde veilingen voor gr...

# TRANSCRIPTIE Hr. De Haer. Inspecteur v/h Marktwezen. 1-12-'42 [Inschrijving?] Rapport Ondergeteekende heeft heden te ongeveer 11 uur op het Rembrandtplein het volgende geconstateerd. Een vischkoopman, welke desgevraagd bleek te zijn J Moenis Geboren 14-6-97 te Marken en woonachtig N.h. Burger 22 te Monnikendam stond voor het politie-posthuis op genoemd plein en verkocht, toen ondergeteekende...

# TRANSCRIPTIE **[Bovenaan de pagina]** № 219 L.M. 1939 7/3 **[Rechtsboven]** Amsterdam 5 Maart 1939 **[Midden]** I Wel Edel Gestrenge Heer, Geeft met verschuldigden eerbied te kennen, Frederick Melis, Kleinhandelaar en Venter Govert Flinckstraat 245-I dat hij gaarne een Erkenning zou hebben voor de verkoop van Groenten en Fruit op den Albert Cuijpmarkt. Vanaf 1920 tot en met 1931 ben ik Vent...