Getypte brief / concept-communiqué met handgeschreven kanttekeningen. 16 Maart 1941 (gecorrigeerd naar 17 Maart). De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een gerelateerde gemeentelijke dienst in Amsterdam). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen te Amsterdam ("Alhier"). [Handgeschreven, blauwe inkt:] in de Laer
[Handgeschreven, blauw potlood:] Uitzenden 17/3
[Getypt:] HG.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

20/1/11 M. [Handgeschreven over de 16:] 17 Maart 1941.

Ten vervolge op mijn brief d.d. 10 Maart jl. (No.20/1/10 M.) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat het navolgende communiqué deze week in de pers wordt opgenomen:
"De Regeeringscommissaris van Amsterdam brengt ter openbare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten hier ter stede, in verband met de verduisteringsmaatregelen, uiterlijk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplieden moeten zijn ontruimd.
Derhalve moeten de markten op Zaterdag 29 Maart a.s. uiterlijk om 19.40 uur zijn ontruimd."

De Directeur,

[In een rode cirkel linksonder, handgeschreven:]
20/1/12
24/3/41 HG

[Onderaan rechts, handgeschreven blauwe inkt:]
Zaterdag 5 April 19.50 uur Dit document is een ambtelijke mededeling betreffende de openingstijden van de Amsterdamse markten tijdens de Duitse bezetting. De kern van de instructie is dat markten een half uur voor zonsondergang volledig ontruimd moeten zijn.

Belangrijke elementen:
1. Verduistering: De maatregel is direct gekoppeld aan de "verduisteringsmaatregelen". Dit was essentieel voor de bezetter om navigatie door geallieerde bommenwerpers te bemoeilijken.
2. Autoriteit: Er wordt verwezen naar de "Regeeringscommissaris van Amsterdam". Dit duidt op de bestuurlijke herstructurering door de bezetter (waarbij de gemeenteraad buitenspel was gezet).
3. Dynamiek: De handgeschreven notitie onderaan ("Zaterdag 5 April 19.50 uur") laat zien hoe de tijden wekelijks werden aangepast aan het lengen van de dagen in het voorjaar.
4. Bureaucreatie: Het document toont de nauwe samenwerking tussen de directie van de stadsdiensten en de wethouder om informatie via de pers naar het publiek te brengen. Maart 1941 was een beladen periode in Amsterdam. De Februaristaking had slechts enkele weken eerder plaatsgevonden (25-26 februari 1941), waarna de Duitse bezetter het burgerlijk bestuur van de stad strakker onder controle bracht. De aanstelling van een regeringscommissaris (aanvankelijk de Duitse officier Hans Böhmcker als toezichthouder, later burgemeester Edward Voûte) verving de democratische controle.

De markten waren in deze tijd van schaarste en distributie van levensbelang voor de voedselvoorziening van de Amsterdamse bevolking. De strikte handhaving van de verduisteringstijden onderstreepte de militaire prioriteiten van de bezetter, die zelfs de dagelijkse handel en wandel van de burgers dicteerde op basis van de stand van de zon.