Archief 745
Inventaris 745-348
Pagina 50
Dossier 39
Jaar 1941
Stadsarchief

Getypte brief met handgeschreven kanttekening.

21 april 1941. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Marktdienst Amsterdam).

Origineel

Getypte brief met handgeschreven kanttekening. 21 april 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Marktdienst Amsterdam). extra [handgeschreven in blauwe inkt]

HG.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

20/1/16 M.
21 April 1941.

Ten vervolge op mijn brief d.d. 15 April jl. (No.20/1/15 M.) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat het navolgende communiqué deze week in de pers wordt opgenomen:

"De Regeeringscommissaris voor Amsterdam brengt ter open-bare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten hier ter stede, in verband met de verduisteringsmaatregelen uiter-lijk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplieden moeten zijn ontruimd.

Derhalve moeten de markten op Zaterdag 3 Mei a.s. uiter-lijk om 20.40 uur zijn ontruimd".

De Directeur, * Administratieve procedure: De brief is een formeel verzoek om een publieke mededeling (communiqué) te laten plaatsen in de dagbladen. Het verwijst naar eerdere correspondentie, wat duidt op een lopend overleg over de logistiek van de stad onder bezettingstijd.
* Beperking van het openbare leven: De kern van het document is de inperking van de handelstijden op de markt. Door de verplichte verduistering ("verduisteringsmaatregelen") moesten markten ruim voor donker ontruimd zijn. Dit had direct invloed op de inkomsten van kooplieden en de voedselvoorziening voor de burgers.
* Bestuurlijke terminologie: Er wordt verwezen naar de "Regeeringscommissaris voor Amsterdam". Dit is een belangrijke aanwijzing voor de politieke situatie van dat moment. In plaats van een democratisch gekozen burgemeester en wethouders, stond de stad onder curatele van een door de bezetter aangestelde functionaris. * Tweede Wereldoorlog en Bezetting: In april 1941 was Nederland bijna een jaar bezet door Nazi-Duitsland. De invloed van de bezetter op het dagelijks bestuur werd steeds groter. Na de Februaristaking (februari 1941) was het Amsterdamse gemeentebestuur ontbonden en vervangen door een regeringscommissaris (Edward Voûte), die direct onder Duits toezicht stond.
* Verduistering: De verduistering was een dwingende maatregel tijdens de Tweede Wereldoorlog. Steden moesten 's nachts volledig donker zijn om te voorkomen dat geallieerde bommenwerpers zich konden oriënteren op het licht van de steden. Dit document laat zien hoe deze militaire noodzaak doordrong tot de kleinste details van het civiele leven, zoals de sluitingstijd van een markt op een zaterdagavond.
* Voedselvoorziening: De wethouder voor Levensmiddelen had de zware taak de stad te voeden in een tijd van toenemende schaarste en distributie. Markten speelden hierin een cruciale rol, maar hun functioneren werd bemoeilijkt door de veiligheidsvoorschriften van de bezetter.

Samenvatting

  • Administratieve procedure: De brief is een formeel verzoek om een publieke mededeling (communiqué) te laten plaatsen in de dagbladen. Het verwijst naar eerdere correspondentie, wat duidt op een lopend overleg over de logistiek van de stad onder bezettingstijd.
  • Beperking van het openbare leven: De kern van het document is de inperking van de handelstijden op de markt. Door de verplichte verduistering ("verduisteringsmaatregelen") moesten markten ruim voor donker ontruimd zijn. Dit had direct invloed op de inkomsten van kooplieden en de voedselvoorziening voor de burgers.
  • Bestuurlijke terminologie: Er wordt verwezen naar de "Regeeringscommissaris voor Amsterdam". Dit is een belangrijke aanwijzing voor de politieke situatie van dat moment. In plaats van een democratisch gekozen burgemeester en wethouders, stond de stad onder curatele van een door de bezetter aangestelde functionaris.

Historische Context

  • Tweede Wereldoorlog en Bezetting: In april 1941 was Nederland bijna een jaar bezet door Nazi-Duitsland. De invloed van de bezetter op het dagelijks bestuur werd steeds groter. Na de Februaristaking (februari 1941) was het Amsterdamse gemeentebestuur ontbonden en vervangen door een regeringscommissaris (Edward Voûte), die direct onder Duits toezicht stond.
  • Verduistering: De verduistering was een dwingende maatregel tijdens de Tweede Wereldoorlog. Steden moesten 's nachts volledig donker zijn om te voorkomen dat geallieerde bommenwerpers zich konden oriënteren op het licht van de steden. Dit document laat zien hoe deze militaire noodzaak doordrong tot de kleinste details van het civiele leven, zoals de sluitingstijd van een markt op een zaterdagavond.
  • Voedselvoorziening: De wethouder voor Levensmiddelen had de zware taak de stad te voeden in een tijd van toenemende schaarste en distributie. Markten speelden hierin een cruciale rol, maar hun functioneren werd bemoeilijkt door de veiligheidsvoorschriften van de bezetter.

Kooplieden in dit dossier 100

D. Thomas Uilenburg Bretels
A. Brilleman Uilenburg 2e hands kleeding
A. Bruinvelds Nieuwmarkt aard.groenten en fruit
J. Achttienribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Elzas Waterlooplein koek, chocolade enz.
A. Goslau Waterlooplein Fruit
J. Agsteribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Hovingh Nieuwmarkt versche visch
A.H. Stout Nieuwmarkt haring enz.
A.J. Engelen Uilenburg 2e hands kleeding
S. Aldewereld Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat.
A.Leyden-v.Amstel Waterlooplein ondergoederen
Aron Lopes Dias Uilenburg alc.vrije dranken, ger. eetwaren
S. Altschuler Uilenburg 2e hands kleeding.
E. Jansen Nieuwmarkt Stoffen.
A. Schrijver Nieuwmarkt fruit
A.S. Stodel Waterlooplein fruit
A. Stoppelman Nieuwmarkt stoffen
A. Sweyd Uilenburg regenkleeeding
A. Tromp Waterlooplein dekens, fitrage
A. Velleman Uilenburg 2e hands kleeding
V. Kolm Uilenburg fruit
A. Zwarts Uilenburg idem
M.S. Adviseerde Uilenburg Koek en Suikerwerken.
J.H. Barnstein Uilenburg Koek en Suikerwerken.
E. Baumstein meerdere bedankt voor Dapperstraat
B. Brander Waterlooplein fruit
B.Canus Uilenburg versche visch
Betje Clarenburg - Hijman Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat
B. Cohen Uilenburg petten
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6